хаёт ва адабиёт

DOC 121,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1662746035.doc хаёт ва адабиёт р е ж а : 1. хаёт ва унинг бадиий инъикоси. 2. фан, санъат ва адабиёт 3. адабиётнинг тасвир объекти ва вазифалари. 4. адабиёт - инсоншунослик. бадиий адабиётнинг бош хусусияти- унинг ижтимоий онг шаклларидан бири эканлиги ва, айни чокда, усткурма ходисаларига мансублигидир. бас шундай экан, бу уринда, даставвал, «ижтимоий борлик ва ижтимоий онг» базис ва усткурм» хакидаги тушунчаларни эслаш жоиздир. зеро, мазкур тушунчаларсиз баддий адабиётнинг хаётни акс эттириши ва, айни чокда, хаёт тараккиётига кучли тахсир курсатиши конуниятларини чукур англаш мумкин эмас. маълумки, ижтимоий борлик- жамиятнинг моддий хаётда, соддий неъматлар ишлаб чикариш хамда шу ишлаб чикариш жараёнида кишилар киришадиган муносабатлар. ижтимоий онг-карашлар, тасаввурлар гоя ; сиёсий, юридик ва эстетик назариялар; философия, ахлок, дин ва хоказо. демак, жамият хаётининг моддий томонлари - ижтимоий борлик ва унинг маънавий жихатлари ижтимоий онг ходисаси экан. ижтимоий борлик ижтимоий ингдан ташкарида ва унга боглик булмаган холда мавжуддир. ижтимоий онг эса ижтимоий борликнинг …
2
лгилайди. юқоридаги фикрлардан англашиларлики, жамиятнинг иктисодий структурасини ташкил этувчи ишлаб чикариш муносабатларининг жумалжами базисни ташкил этади. сиёсий, хукукий , ахлокий, эстетик, диний, фалсафий карашлар каби ижтимоий онг формалари эса усткурмага мансубдир. ижтимоий онгнинг барча формалари жамиятнинг иктисодий муносабатларини ва иктисодий структурасини акс эттиради. усткурма муносабатлари мафкуравий муносабатларини уз ичига олади. мафкуравий муносабатлар эса дасттаввал онг оркали вужудга келади. базис томонидан белгиланган усткурма ходисалари уз тараккиётида нисбий мустакилликка эга булади. бу гаплар бадиий адабиётга тула тааллуклидир. хар бир ижтимоий- иктисодий формация муайян базисга ва унга мувофик келадиган усткурмага эга булади. базис ва усткурманинг узгариши билан бир ижтимоий формация иккинчиси билан урин алмаштиради. иктисодий базис бунёдга келтирган ва унинг инъикоси булган усткурма тарихий жариёнда фаол роль уйнайди. шунингдек, адабиёт усткурма ходисаси сифатида жамиятнинг маънавий хаётида гоятда катта ахамият касб этади. аммо у уз тараккиёти конуниятлари асосида ривожланиб боради - бир формация емирилиши билан адабиёт хам емириб ташланмайди- адабиёт уз аънаналари заминида узлуксиз …
3
ндай булса, унинг маънавий хаёти- сиёсий муассасалари, сиёсий карашлари, назарияси ва гоялари хам шундай булади. бирок бундай жамиятнинг ижтимоий онги унинг ижтимоий борлигига бефарк карор эканларда деан янглиш хулосага келмаслик зарур. чунки, жамиятнинг моддий турмушини тараккий эттишда илгор ижтимоий гояларнинг ташкилотчилик, сафарбарлик, кайта курувчилик роли нихоятда каттадир. бинобарин, ижтимоий онг (сиёсат,фалсафа,фан,санъант)нинг жамиятнинг моддий турмуши (базиси)га фаол таъсири хакидаги фалсафий хулоса адабиёт ва санъатнинг кишиларни муайян гоялар рухида тарбиялаш- халк хаётига таъсирини тугри тушунишимизга ёрдам беради. хакикатан хам прогрессив санъат ва адабиёт хаётдаги етакчи танденцияларни ифодалаш йули миллион- миллион китобхонларнинг тонг-шуурига, калбига эстетик таъсир килган- уларни порлок истикболга даъват этган. шунинг учун хам биз санъат асарларини севиб укиймиз ва урганамиз. 2. фан, санъат ва адабиёт. ижтимоий онг- объектив олам ва ижтимоий борликнинг кишилар онгидаги инъикоси. ижтимоий онгнинг ранг- баранг куриниш мавжуд: сиёсат, мафкуравий, хукук, ахлок, дин, фан, санъат, философия... ижтимоий онг вокеликнинг кундалик онгдаги бевосита инъикосидан фарк килади: ижтимоий онг шакллари …
4
акликларни куздан кечириш бадиий адабиётнинг табиатини англашимига кумак беради. фан-ижтимоий-тарахий турмуш тараккиёти жараёнида табиат, жамиат ва тафаккур хакида тупланган билимлар мажмуи, йигиндиси. фаннинг максади- ходисаларнинг объектив конунларини очиш, уларни тугри тушунтириб беришдан иборат. жамият ва табиатнинг обьектив конунларини билмасдан туриб илмий тафаккурфан хакида хеч кандай гап хам булиши мумкин эмас. фаннинг кучи унинг илмий умумлашмаларидадир. фан инсониятнинг ишлаб чикариш- амалий фаолияти асосида тугилади ва ривожланади. табииёт фанлари ( кимиё, физика, математика, механика, биология каби) табиат ходисаларини урганиш билан шугулланса, ижтимоий фанлар ( тарих, иктисод, фалсафа кабилар) жамиятнинг тараккиёт конунларини кашф этади. табиат ва жамият хакидаги фанлар ижтимоий онг шакллари сифатида, биринчидан, ижтимоий хаёт ва табиат заминида вужудга келади ва, иккинчидан, улар ижтимоий тараккиёт учун хизмат килади. философия- ижтимоий онг формаларидан бири сифатида кишилик жамияти ва табиат тараккиётининг умумий конуниятларини урганади, илмий дунёкарашни шакллантиришга хизмат килади, умуман фан хаётини мантикий хулосалар асосида узида ифодалайди, хаёт конунларини очади.санъат бадиий адабиёт, архитектура, хайкалтошлик, …
5
нинг ахволи фалон-фалон сабабларга кура куп яхшилангани ёхуд куп ёмонлашганини исботлайди. шоир вокеликнинг жонли ва ёркин тасвири билар куролланиб, уз укувчи ехуд тингловчилар зехнига таъсир этиб, жамиятдаги фаол синфнинг ахволи фалон-фалон сабабларга кура куп яхшилангани ехуд куп емонлашгани исботлайди. шоир вокелик жонли ва еркин тасвири билан куролланиб, уз укувчиларининг фантазиясига таъсир жамиятдаги фалон-фалон сабабларга биноан хакикатан хам куп яхшилангани ёхуд ёмонлашганини хакконий картиналарда курсатади. бири исботлайди, иккинчиси курсатади ва иккаласи хам ишонтиради, бунга факат уларнинг бири мантикан асослаш , бошкаси картналарда намоён этиш билан эришади. хаётни образлар оркали акс эттириш жихатидан санъат турлари уртасида умумийлик, ухшашлик , муштараклик мавжуд булсада, образ яраташ жара1нида хар бир тури унинг факат узигагина хос булган ифода воситаларидан фойдаланади. бундай ифода воситалари, одатда, санъат турининг «уз тили» деб юритилади. бадиий адабиёт тили хайкалтарошлик тилидан, мусика тилидан, меъморлик тилидан ва бошкалардан фарк килади. рассомликда бадиий образ сурат ва картина колорити воситасида яратилади, шунга кура рассомлик тили …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "хаёт ва адабиёт"

1662746035.doc хаёт ва адабиёт р е ж а : 1. хаёт ва унинг бадиий инъикоси. 2. фан, санъат ва адабиёт 3. адабиётнинг тасвир объекти ва вазифалари. 4. адабиёт - инсоншунослик. бадиий адабиётнинг бош хусусияти- унинг ижтимоий онг шаклларидан бири эканлиги ва, айни чокда, усткурма ходисаларига мансублигидир. бас шундай экан, бу уринда, даставвал, «ижтимоий борлик ва ижтимоий онг» базис ва усткурм» хакидаги тушунчаларни эслаш жоиздир. зеро, мазкур тушунчаларсиз баддий адабиётнинг хаётни акс эттириши ва, айни чокда, хаёт тараккиётига кучли тахсир курсатиши конуниятларини чукур англаш мумкин эмас. маълумки, ижтимоий борлик- жамиятнинг моддий хаётда, соддий неъматлар ишлаб чикариш хамда шу ишлаб чикариш жараёнида кишилар киришадиган муносабатлар. ижтимоий онг-карашлар, тасаввурлар гоя ; сиёсий, юр...

Формат DOC, 121,5 КБ. Чтобы скачать "хаёт ва адабиёт", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: хаёт ва адабиёт DOC Бесплатная загрузка Telegram