avtomobilning boshqariluvchanligi

DOC 1.4 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1476474576_65632.doc avtomobilning boshqariluvchanligi reja: 1. avtomobilning boshqaruvchanlik ko’rsatkichlari 2. boshqariluvchi g’ildiraklarning sirpanmasdan gildirash sharti 3. shinaning yonaki sirpanishi (uvodi) va avtomobilning buriluvchanligi. 4. kuzovning kundalang ogishi. 5. boshqariluvchi g’ildiraklarning burilish burchaklari o’rtasidagi bog’lanish. 6. boshqariluvchi g’ildiraklarning tebranishi. 7. ekspluatatsiyada uchraydigan faktorlarning boshqaruvchanlikka tahsiri. avtomobilning boshqaruvchanlik ko’rsatkichlari avtomobilning berilgan yo’nalishda turgun harakatlanish kobiliyati va harakat traektoriyasining boshqarish organlari tahsirida aniq o’zgarishi, uning boshqariluvchanligi deb ataladi. avtomobillar tezligi va harakat intensivligining oshishi xaydovchidan harakat xavfsizligini tahminlash uchun avtomobilning harakat traektoriyasini o’zgartirishga doim tayyor bo’lishi talab etadi. avtomobilning boshqariluvchanligiga rulg’ boshqarmasi, osmalarining kinematik va konstro’qtiv parametrlari, shinaning konstro’qtsiyasi faol tahsir qiladi. avtomobilning boshqariluvchanligiga juda kup konstro’qtiv va ekspluatatsion faktorlar tahsir qilgani uchun uning bu ekspluatatsion xususiyatini bir o’lcham bilan aniqlab bo’lmaydi. avtomobilg’ yaxshi boshqariluvchanlikka ega bo’lishi uchun quyidagi shartlar bajarilishi zarur: 1) avtomobilg’ burilayotganda boshqariluvchi (oldingi) g’ildiraklar yon tomonga sirpanmasdan harakatlanishi zarur; 2) rulg’ yuritmasi boshqariluvchi g’ildiraklarning burilish burchaklari o’rtasida to’g’ri nisbatni tahminlashi …

naliz qilamiz (29-rasm). etakchi o’q tahsirida boshqariluvchi g’ildiraklarga itaruvchi kuch r tahsir qiladi. u ikkita tashkil etuvchiga. g’ildirakning aylanish tekisligiga parallel rτ va perpendikulyar ru kuchlariga ajraladi. rτ kuch g’ildirakning gildirashiga qarshilik kuchi rf1, ni yengishga sarflanadi; yahni rτ= rf1. yonaki tahsir etuvchi ru kuch esa oldingi o’qni yon tomonga siljishga majbur qiladi, unga g’ildirak bilan yo’l o’rtasidagi tishlashish kuchi rφ qarshilik ko’rsatadi. bu xolda oldingi o’qning boshqarilish sharti quyidagicha ifodalanadi: rφ1 ≥ ru rf1 (69) yoki qiymatlari o’rniga qo’yilgandan sung tg0 ≤ √φ2-f2/f (70) bu yerda 0 — oldingi o’q g’ildiraklarining burilish burchagi. bu formula avtomobilning boshqariluvchanligini aniqlovchi shartdir. (70) formulada√φ2-f2/f=a deb belgilaymiz. agar tgα va bo’lsa, avtomobilg’ boshqarilmaydi, chunki 0 burchakning o’zgarishi bilan harakat yo’nalishini o’zgartirib bo’lmaydi; vakr=va bo’lsa, avtomobilg’ noturgun muvozanatda bo’ladi. kritik tezlik qiymati oldingi g’ildirakning burilish burchagi 0 ortishi bilan kamayadi, demak, avtomobilg’ qanchalik katta 0 burchak bilan burilsa, uning tezligi shunchalik kam bo’lishi kerak, …

panish sxemasini ko’rib chiqamiz. (30-rasm). 30-rasm. g’ildirakning yonaki sirpanmasdan (uvodsiz) (a) va sirpanib (uvodli) (b) gildirashi. g’ildirakka faqat og’irlik kuchi g1 tahsir qilsin, shinaning perimetri bo’yicha a, v, s, d, ye nuqtalarni belgilab, g’ildirakni aylantiramiz. agar g’ildirakka kushimcha ravishda yonaki kuch ru tahsir kilsa, uning harakat traektoriyasi o’zgaradi. a, v, s, d, ye nuqtalar a', v', s', d', ye' xolatini egallaydi. shina esa oldingi yo’nalishga b burchak ostida harakat qiladi. xosil bo’lgan b burchak, yahni g’ildirakning yo’nalish o’qi bilan xaqiqiy traektoriyasi orasidagi burchak g’ildirakning yonaki sirpanish burchagi deynladi. yonaki sirpanish burchagi b bilan yonaki tahsir etuvchi kuch ru o’rtasida o a uchastkada to’g’ri proportsional bog’lanish mavjud (31-rasm). av uchastkada ru ning usishi shinaning qisman sirpanishiga sabab bo’ladi va proportsional bog’lanish yo’qoladi. rφ=ru bo’lganda shina tuda sirpanadi va ru o’zgarmasa ham b burchagi cheksiz ortib boradi. 31-rasm. har xil tishlashish koeffitsentlarida kundalang kuch va yonaki sirpanish burchagi o’rtasidagi bog’lanish. oavs chiziri …

tini orttiradi, keyin esa kamaytiradi, g’ildirakka tahsir etuvchi burovchi moment kuvni kamaytiradi. avtomobilg’ o’qlarining yonaki sirpanish burchaklarini uning to’g’ri yoki egri chiziqli harakati davrida aniqlash mumkin. avtomobilning turri chiziqli harakati davrida yonaki sirpanish burchagini aniqlash uchun g’ildiraklar markaziga bir tomondan kinoapparat obhektivini yerga karatib, uning kadrlar chegarasi avtomobilning bo’ylama o’qiiga parallel ravishda o’rnatiladi. avtomobilning harakati davrida yo’l tekisligidagi doglar chiziqlar shaklida plyonkaga tushadi. ana shu chiziqlarning plyonka bo’ylama o’qi bilan xosil qilgan burchagi shu g’ildirakning yonaki sirpanish burchagi deyiladi. avtomobilg’ egri chiziq bo’ylab harakatlanayotganda uning o’qlaridagi b burchaklari madi (moskva avtomobilg’ va yo’llar instituti) usulida aniqlanadi. avtomobilg’ saloniga bakcha o’rnatilib, uning oldingi va ketingi o’qlari o’rtasiga yerga karatib forsunkalar maxkamlanadi. forsunkalarga truba orqali bakchadan rangli suv 0,2 . . . 0,3 mpa bosim ostida beriladi. sinash boshida avtomobilg’ gorizontal maydonda 3 ... 5 km/soat tezlikda harakatlanadi (32-rasm). tezlik o’zgarmas qiymatga ega bo’lganda bakchaning jumragi rasm. kattik va elastik shinali avtomobilning …

uzganrtirish kiritilgandan sung: r1e2[1-sin2 (θ-b1)]= r2e2 (1-sin2b2) (75) 32-rasmdan quyidagini yozish mumkin. x=l-d qiymatlarni o’rniga qo’ysak: r2e sinb2=l- r1esin(θ-b1) (76) (76) tenglamani kvadratga kutarib (75) bilan birga yechsak quyidagicha bo’ladi: sin(θ-b1)=l2+r1e2 –r1e2/ 2lr2e sinb2=l2+r2e2 –r2e2/ 2lr2e (77) bu yerda b1, b2 – oldingi va ketingi o’qlarning yonaki sirpanish burchaklari. (77) tenglamadan θ ning qiymati aniq bo’lsa b1, b2, burchaklarini aniqlash mumkin. formuladan ko’rinib turibdiki, b1, b2 burchaklarning qiymatlari baza l – avtomobil shinasining harakteristikasi, osma, rulg’ trapetsiyasi va boshqalar tahsirida o’zgarishi mumkin. shunday kilib, yonaki kuchlar tahsirida g’ildiraklarning sirpanishi avtomobilning harakat tezligi, tezlanishi va traektoriyasini o’zgartirishi mumkin. misol tarikasida avtomobilning yonaki sirpanishi natijasida aylanish radiuslarining o’zgarish sxemasini ko’rib chiqamiz: l=d+x yoki l= retg(θ-b1)+ retgb2 bundan re=l/tg(θ-b1)+tgb2 (78) agar b1, b2 burchaklar uncha katta emasligini xisobga olsak, tg(θ-b1)= θ-b1 bo’ladi. bu xolda (78) tenglama quyidagicha yoziladi: re=l/θ+b2-b1 (79) (79) tenglikdan quyidagi xulosalarni qilish mumkin: a) avtomobil yonaki sirpanganda uning traektoriyasi θ,b1,b2 …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "avtomobilning boshqariluvchanligi"

1476474576_65632.doc avtomobilning boshqariluvchanligi reja: 1. avtomobilning boshqaruvchanlik ko’rsatkichlari 2. boshqariluvchi g’ildiraklarning sirpanmasdan gildirash sharti 3. shinaning yonaki sirpanishi (uvodi) va avtomobilning buriluvchanligi. 4. kuzovning kundalang ogishi. 5. boshqariluvchi g’ildiraklarning burilish burchaklari o’rtasidagi bog’lanish. 6. boshqariluvchi g’ildiraklarning tebranishi. 7. ekspluatatsiyada uchraydigan faktorlarning boshqaruvchanlikka tahsiri. avtomobilning boshqaruvchanlik ko’rsatkichlari avtomobilning berilgan yo’nalishda turgun harakatlanish kobiliyati va harakat traektoriyasining boshqarish organlari tahsirida aniq o’zgarishi, uning boshqariluvchanligi deb ataladi. avtomobillar tezligi va harakat intensivligining oshishi xaydovchidan harakat xavfsizligi...

DOC format, 1.4 MB. To download "avtomobilning boshqariluvchanligi", click the Telegram button on the left.

Tags: avtomobilning boshqariluvchanli… DOC Free download Telegram