олмон тили дарсликларида изчилликнинг таъминланганлиги

DOC 76.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1404480161_53841.doc олмон тили дарсликларида изчилликнинг таъминланганлиги олмон тили дарсликларида изчилликнинг таъминланганлиги ўқув материали сифатида таълим мазмуни дарсликлар ва ўқув қўлланмаларида тақдим этилади. ўқитишнинг асосий воситаси сифатида дарсликнинг аҳамияти барчага аён. чет тил ўқитиш методикасида, айниқса, кейинги йилларда таълимда изчилликни таъминлаш масаласини муваффақиятли ҳал этиш бўйича салмоқли илмий изланишлар олиб борилди. бунда ж.жалоловнинг “чет тил ўқитиш методикаси” дарслигининг ўрни беқиёсдир. унда таълим мазмунининг уч компонентлиги ва улардаги изчиллик яққол кўрсатиб берилган [31: 48]. таълим жараёнини ўқув воситаларисиз тасаввур қилиб бўлмайди. чет тил ўқув воситалари ўқув-тарбия жараёнини ташкил этиш манфаати йўлида ишлатиладиган барча ўқув қуролларини ўз ичига олади. асосий ўқув қуролларидан бири дарсликдир. “дарслик” тушунчаси ва унинг моҳияти ҳақида қисқача тўхталиб ўтамиз. кўплаб тадқиқотчилар (п.я.гальперин, в.в.давыдов, в.в.краевский, и.я.лернер, м.в.ляховицкий ва бошқалар) дарсликнинг таълим-тарбия жараёнидаги аҳамиятини таъкидлаб ўтишган. дарслик ўқувчи ёки талаба учун дастур ламал бўлиб, кундалик фаолиятининг қуроли ва ўқитувчи олдига қўйган вазифани бажаришда асосий воситадир. г.в.рогова дарсликни талабаларга чет тилни ўргатиш …
2
67; 68; 27] нашр этилди. зикр этилган дарсликлар ҳозиргача қўлланиб келиняпти. ушбу дарс- ликлардаги машқлар, ўқув материалининг методик ташкил этилиши оғзаки мулоқотни ривожлантиришнинг бугунги юксак талабларига жавоб беради. мактаб дастурида “мен ва теварак-атроф” мавзуси кўрсатилган [4]. v синф дарслиги „assalom, deutsch!“да нутқий мавзулар дастурга биноан изчилликда тақдим этилган [65]: “ich bin …”., “ich und meine familie”, “schule”, “meine hobbys”, “meine freunde” ва б. дарсликдаги нутқ мавзулари “in der stadt” ва “die bunte weite welt” мавзулари билан якунланган. vi синф дарслиги “blick auf usbekistan und deutschland” мавзуси билан бошланган. мактабда дастлабки босқичда гапириш асосий таълимий вазифа ҳисобланади. шу ўринда v синф олмон тили дарслиги “assalom, deutsch!”да ўқувчиларга гапиришни ўргатувчи мавзулар изчиллигига тўхталиб ўтамиз. дарсликнинг биринчи дарсиданоқ саломлашиш турлари (guten morgen, guten tag, guten abend); исмини сўраш, ўзини таништириш (wie heißt du? ich heiße ….) ва хайрлашишни ифода эта олиш ўргатилган. кейинги дарслардаги мавзулар ҳам аввалги мавзуларга изчил боғланган. “assalom, deutsch!” дарслигининг …
3
қинг ва кўчириб ёзинг”, – деган топшириқ берилган. 11-машқдан бошлаб грамматик материал “blick auf usbekistan und deutschland” нутқ мавзусига бўйсунди- рилган, яъни мавзуга боғлаб i ва iii шахс машқ қилинади. дарсликнинг 20-бетида, 2-дарснинг сўнгида 3-дарсга замин ҳозирланган. 13-машқда ҳикоя тузиш ва гапириб бериш топширилган. ушбу машқда берилган сўзлар (viel schlafen, bücher lesen, tanzen, in der sonne liegen, filme sehen, tischtennis spielen, sportmachen) кейинги “freizeit” мавзусини ўтишни енгиллаштиради. 3- дарс (21- бет)да ўтилганларга асосланиб янги сўзлар (еine radtour machen, ein picknick machen, eishockey spielen) тақдим этилган. лексик бирликларни қўллаб гапириш, тинглаб тушуниш, ўқиш ва ёзувда машқ қилиш тавсия этилган. биринчи дарсда ўтилганларни такрорлаган ҳолда янги нутқ мавзулари тақдим этилган. демак, машқларда, тил материали тақдимотида изчиллик мавжуд. чет тил ўқитишда нутқ мавзулари, кўникма ва малакалар, тил материали орасида изчиллик бўлиши шарт. бу асосан ўқитиш мазмунини танлашда, таснифи, тақсимоти ва тақдимотида кузатилади. бунга мисол қилиб бир дарснинг ўзидаги изчилликни олишимиз мумкин. масалан, vi …
4
р нима учун бу касбларни орзу қилмоқда?” саволига матн асосида янги грамматик материални қўллаб жавоб қайтариш. масалан, kathrin möchte tierärztin werden, weil sie kranken tieren helfen will. · zu welchen texten passen folgende schlagzeilen? 6. навбатдаги грамматик машқда гапларни давом эттириш лозим. 7. кейинги машқ ҳам изчилликда тақдим этилган, яъни касбларга мос қилинадиган ишларни танлаш ва топиш. 8. янги грамматик материал машқ қилинади. was wollt ihr mal werden? warum? (ким бўлмоқчисиз? нима учун?) нутқий грамматик автоматизм шакллана боради. грамматик машқлар бажаришда ҳам изчилликка алоҳида эътибор бериш зарур бўлади. 9. берлин мактабининг vi синф хонасида касблар рўйхати қандай кўринишда? 10. сизнинг синфингизда қандай касблар рўйхати осилган? 11. мазкур мавзуга мос қўшиқни тинглаб тушуниш ва куйлаш берилган. ушбу машқлардан кўриниб турибдики, тақдимот босқичи ташкилий жиҳатдан учта изчил методик тадбирни қамрайди: таништириш (презентация), идрок этиб тушунганликни назорат қилиш ва янги ҳодисани таниб олиш ҳамда айтишга оид дастлабки машқларни бажариш. янги материални таништиришда муаллим …
5
istan und deutschland” (landschaften/natur) мавзуси vii синф дарслигида аввалгиларга мантиқан асосланган ҳолда, изчил ва кенгайтирилган тарзда “faszinierende landschaften” мавзуси орқали тақдим этилган. мазкур мавзуга оид машқлар ҳар бир синф учун ўқувчиларнинг ёш хусусиятларини ҳисобга олган ҳолда берилган. масалан, vi синф дарслиги [66]да тайёрланган ва тайёрланмаган машқлар берилган. гапириш – мақсад мақомини олган. vii синф дарслиги (6-12-бетлар)да лексик бирликлар миқдори кенгайиб, ўқиш учун матнлар ҳавола этилган. янги лексик бирликларнинг маъносини контекст ва расмлар орқали очиш имконияти яратилган. масалан, қайси матн қандай расмга тегишлилигини жадвалда кўрсатиш, в матнда гап нима ҳақида кетаётганлигини айтиш, матнларни мантиқий боғлиқликда, изчилликда жойлаштириш машқлари келтирилган. шундан сўнг грамматик материал “нисбий олмош” (relativpronomen) нинг тақдимоти берилган: das ist der zug, der nach garmisch-partenkirchen fährt. (бу партинкирҳенга борадиган поезд). мазкур грамматик ҳодиса аввал матн (статик ҳолда)да учради. матн мазмунини тушуниб ўқиш орқали янги ҳодисанинг маъноси очилади ва ўзлаштирилади. нутқий машқларнинг кўп маротаба изчил бажарилиши ва нутқда нисбий олмошни машқ …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "олмон тили дарсликларида изчилликнинг таъминланганлиги"

1404480161_53841.doc олмон тили дарсликларида изчилликнинг таъминланганлиги олмон тили дарсликларида изчилликнинг таъминланганлиги ўқув материали сифатида таълим мазмуни дарсликлар ва ўқув қўлланмаларида тақдим этилади. ўқитишнинг асосий воситаси сифатида дарсликнинг аҳамияти барчага аён. чет тил ўқитиш методикасида, айниқса, кейинги йилларда таълимда изчилликни таъминлаш масаласини муваффақиятли ҳал этиш бўйича салмоқли илмий изланишлар олиб борилди. бунда ж.жалоловнинг “чет тил ўқитиш методикаси” дарслигининг ўрни беқиёсдир. унда таълим мазмунининг уч компонентлиги ва улардаги изчиллик яққол кўрсатиб берилган [31: 48]. таълим жараёнини ўқув воситаларисиз тасаввур қилиб бўлмайди. чет тил ўқув воситалари ўқув-тарбия жараёнини ташкил этиш манфаати йўлида ишлатиладиган барча ўқув қуролларини...

DOC format, 76.0 KB. To download "олмон тили дарсликларида изчилликнинг таъминланганлиги", click the Telegram button on the left.