чет эллар тасвирий санъат ўқитиш методлари

DOC 148,0 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1355745406_41216.doc мавзу: чет эллар тасвирий санъат ўқитиш методлари www.arxiv.uz режа: 1. уйғониш даврида тасвирий санъат ўргатиш методлари 2. шарқ миниатюра мактаблари ва уларнинг қисқача тарихи ва иш методикаси. тасвирлашга нисбатан бўлган қизиқиш инсонларни қадимдан ўзига жалб этиб келган. чунки у ибтидоий давр одамларига ўзаро мулоқат қилиш, сўзлашиш учун зарур бўлган. аксарияти овчилик билан шуғулланиб келган қадимги одамлар ҳайвонларнинг юрган йўлларини ўрганиб, тик қоя ва ғорларда турли тасвирлар ва улар орқали инсониятнинг илк даврига хос ғоялар қолдирганлар. вақт ўтиши билан уларнинг тасвирлаш қобилиятлари ривожланиши натижасида кейинчалик ҳар хил ов манзаралари акс эттирилиб тасвирлар чизиб ўша давр ходисаларини ифодалай бошлаганлар. ибтидоий давр одамлари қоя ва тошларга кўмир билан турли тасвирларни тушириб, сўнгра улар устидан ўткир тошни юргизиб чиққанлар. кейин эса тасвирларни пушти ранг билан бўяганлар. шуни таъкидлаш лозимки, аксарият тасвирларни афсонавий ва турли маросимлар асосида ишлананган (ритуал) суратлар бўлиб, инсонларнинг ўша даврдаги дунё қарашларининг дастлабки кўринишларини ўзида мужассамлаштирган . кейинчалик шулар асосида …

ҳунарманд ўз шогирдининг тасвирларини қандай ишлашини кузатиб унга йўл-йўриқлар кўрсатади. чунки шогирднинг устоз кўрсатмаларига риоя қилиши кейинчалик шу ҳунарнинг давом этишида муҳим ўрин эгаллаган. шундай қилиб тасвир бажаришни ўргатишнинг дастлабки усуллари пайдо бўлди. лекин ушбу методлар аниқ ишлаб чиқилган, йўл-йўриқлар ва тамойилларга асосланмаган эди. тасвирий санъатга ўргатиш ҳамда мактаблар ташкил этиш анча кейин бошланди. тасвирий санъатга ўргатиш методлари тўғрисида гап борганда аввало қадимги мисрнинг юксак ривожланган маданиятини мисол қилиб кўрсатиш мумкин. тарих манбаларида ёзилишича қадимги миср мактабларида турли фанлар қатори расм чизиш ҳам кенг ўргатилган. мактабни тугатган ўспирин хона ички кўринишини тасвирлай олиши, катта майдоннинг чизмасини чизиб, унинг ўлчамларини қўя билиши, сув иншоатлари тавирини чиза билиши шарт эди. парассий, эффес, памфил, апеплек ва бошқа мактаб рассомлари ўзларининг назарий асарларида дунёдаги барча нарса ва буюмлар симметрик, гармоник, ҳамда математик жиҳатдан ўлчамларга эга эканлиги ҳақида ёзадилар. жумладан, эрамиздан аввалги 432 йилда яшаб ижод этган ҳайкалтарош поликлет одам тана бўлакларининг бир-бирига нисбатлари ҳақида …

асосчиларидан бири памфил расм чизишни фан сифатида барча ўқув даргоҳларида ўқитилишини йўлга қўйган. у тасвирий санъатга илмий нуқтаи назардан қарашни биринчилардан бўлиб олдинга сурди. тасвирий санъатнинг асоси бўлган қалам тасвирга юксак баҳо бераркан "қаламтасвир ишлашда юқори даражада аниқлик ва илмий асос бўлиши керак” деб ҳисобларди. кўриб турибмизки, памфил тасвирий санъатни, ҳусусан қаламтасвир бўйича ёшларга сабоқ беришнинг илмий асосланган, назарий ва илмий методикасини ишлаб чиққан. унинг методикаси асосида сабоқ олиш ёшлардан назарий билимларни эгаллашни ва кўплаб амалий машғулотлар бажаришни талаб этарди. бу ерда тўлиқ ўқиш даври 12 йил давом этган. қадимги юнон мўйқалам усталари ўз ўқувчиларига табиатни кўпроқ кузатиб идроклашни, унинг беқиёс ва такрорланмас гўзалликларидан илҳомланиб расм чизиши ва буюмларнинг ўзига қараб ҳаққоний тасвирлашга биринчи бўлиб асос солганлар. расм чизишнинг барча мактабларда ҳаққоний тасвирини ифодалай билишлари улар тарбиясига ўзининг ижобий таъсирини кўрсатди. қадимги рим даври санъаткорлари юнон рассомлари эришган ютуқларни давом эттирган ҳолда, тасвирий санъат соҳасида улкан муваффақиятларга эришдилар ўша даврнинг …

ҳаққоний тасвирлаш қоидаларини ва на тасвирлашни ва на тасвирлашда юнон рассомлари томонидан ишлаб чиқилган асосий принципларни тўлиқ билмас эди. руҳонийлар буюк юнон рассом-педагоглари томонидан ишлаб чиқилган ўқитишнинг назарий асосларини йўқ қилдилар. уйғониш даврининг кўзга кўринган рассом – назариётчиси гиберти бу ҳақда шундай ёзди. "император константин ва сильестр папаси даврида христианлик дини" таркиб топди. тасвирий санъат мисли кўрилмаган даражада таъқиб қилинди. буюк санъат асарлари –картиналар, маъбудалар ва инсоннинг энг буюк туйғусини шакллантирувчи рассомлик санъатини ўқитиш борасида тўпланган чизма, қонун ҳамда ёзувлар йўқ қилинди. антик номи билан юритилган ушбу давр санъатининг вайрон қилинишида турк истилочилари ҳам ўз "ҳиссаларини" қўшдилар. турклар томонидан юнонистоннинг босиб олиниши тасвирий санъатнинг батамом ривожланишдан тўхталишига олиб келди. тасвирий санъат, хусусан рангтасвир санъати билан шуғулланган стендель ўрта аср даврини шундай изоҳлайди : "босқинчилар қадимги олимларнинг қўлёзмаларини ёқиб кул қилдилар, буюк санъаткорлар томонидан тасвирий санъат ва ҳайкалтарошлик намуналари йўқ қилинди. iv, x, xi асрларда тасвирий санъат учун, қора зулмат асрлари …

нунларидан келиб чиқади деб қарайдилар. расм чизишга нисбатан кўп бўлмаган 4-6 ўқувчидан иборат гуруҳлар ташкил қилиниб, улар рассомлар устахонасида таҳсил олар эдилар. қаламда тасвирлаш композиция билан чамбарчас боғлиқ ҳолда олиб борилади. уста рассомлар қандай қилиб қаламчизги бажариши, кейин уни материалда ишлаш ҳамда картонда хомаки расм тайёрлашгача бўлган барча босқичларни ўргатар эдилар . қаламтасвир, меъморчилик, ҳайкалтарошлик, рангтасвирнинг ҳақиқий асоси сифатида тан олинар эди. шунинг учун ҳам уйғониш даври буюк рассомлари расм чизиш методларига катта эътибор берганлар. бенвунуто челлини "рангтасвир қонуниятлари" номли асарида қаламтасвир бажариш методларига катта эътибор бериб, унинг заминиада нарсанинг ўзига қараб тасвирлаш машқлари ётади деб ёзган эди. унинг таъкидлашича юксак маҳоратга эга бўлиш учун шогирд ҳар куни бир неча соат расм чизиши керак. флоренциялик меъмор—леон ватиста альберти ҳам қаламтасвир ва уни ўқитиш методларига катта эътибор беради. хусусан унинг "рангтасвир тўғрисида уч китоб" номли машҳур асарлар тўпламида ёзишича, ранглар билан ишлашни ўрганишдан аввал қаламтасвирнинг асосий қонун-қоидаларини ўргатиш зарурлигини айтади. унинг …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "чет эллар тасвирий санъат ўқитиш методлари"

1355745406_41216.doc мавзу: чет эллар тасвирий санъат ўқитиш методлари www.arxiv.uz режа: 1. уйғониш даврида тасвирий санъат ўргатиш методлари 2. шарқ миниатюра мактаблари ва уларнинг қисқача тарихи ва иш методикаси. тасвирлашга нисбатан бўлган қизиқиш инсонларни қадимдан ўзига жалб этиб келган. чунки у ибтидоий давр одамларига ўзаро мулоқат қилиш, сўзлашиш учун зарур бўлган. аксарияти овчилик билан шуғулланиб келган қадимги одамлар ҳайвонларнинг юрган йўлларини ўрганиб, тик қоя ва ғорларда турли тасвирлар ва улар орқали инсониятнинг илк даврига хос ғоялар қолдирганлар. вақт ўтиши билан уларнинг тасвирлаш қобилиятлари ривожланиши натижасида кейинчалик ҳар хил ов манзаралари акс эттирилиб тасвирлар чизиб ўша давр ходисаларини ифодалай бошлаганлар. ибтидоий давр одамлари қоя ва тошларга кўми...

Формат DOC, 148,0 КБ. Чтобы скачать "чет эллар тасвирий санъат ўқитиш методлари", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: чет эллар тасвирий санъат ўқити… DOC Бесплатная загрузка Telegram