қаламтасвир тарихи, уни ўқитишнинг методологик асослари

DOC 102,0 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1355740567_41202.doc мавзу: қаламтасвир тарихи, уни ўқитишнинг методологик асослари www.arxiv.uz режа: 1. қаламтасвир тарихи, уни ўқитишнинг методологик асослари. 2. қаламтасвир ишлаш методлари тарихидан қаламтасвир – барча тасвирий санъат турларининг асоси ҳисобланади. рассом тасвирий санъат турининг қайси бирида ижод қилишидан қатъий назар, қаламтасвирга асосланади. у ўзининг кузатишлари, катта асар композициялари устидаги изланишларини аввал қаламда дастлабки чизгилар билан ифодалайди. санъат асарларини яратишда эса, ушбу бажарилган чизгилар рассомга ёрдамчи манба бўлиб хизмат қилади. рассом у ёки бу картинасининг яратишни қаламдан бошлайди. шудан кейингина ушбу санъат асари ранглар жилоси орқали томошабинга эстетик ҳузур бахш этади. бошқача қилиб айтганда, қаламтасвирсиз ҳеч бир рассом ўз асарини етук ҳолга келтира олмайди. қаламтасвир бошқа санъат турлари орасида мустақил равишда тугалланган дастгоҳли санъат асари ҳам бўлиши мумкин. тушь, сангина, пастель, соус, қалам билан бажарилган кўплаб картиналар жаҳоннинг турли санъат музейи ва кўргазмаларидан жой олган. қаламтасвир машўулотлари кўриб-кузатиб тўўри тасвирлаш, борлиқни идрок этиш, қўл, он ва сезги оргинларини шакллантиришда нафақат бўлажак …

рнинг умумий дунёқарашларини ўстиришда катта аҳамиятга эга. реалистик тасвирлаш санъати, шунингдек ёшларда борлиқни ҳаққоний образларда ифода этиш маҳоратларини ривожлантиради. расм чизишни ўрганиш талабаларга атрофдаги жисмларнинг ҳажмини ҳаққоний тасвирлаш билан бирга, уларнинг эстетик дидларини ҳам ўстиришда катта аҳамиятга эга. расм чизиш асосларини ўрганиш, нарсанинг ўзига қараб босқичма-босқич тарзда тасвирлаш принципида қурилгандир. табиатга муҳаббат ва кузатувчанлик, буюмларни тўўри тасвирлаш каби фазилатлар ҳар бир тасвирий санъат билан шуўулланадиган талабаларга хос бўлмоўи керак. бўлажак тасвирий санъат ўқитувчисининг етук малакага эга бўлишда нафақат амалий билимларни чуқур ўзлаштирган бўлиши, балки тасвирлаш санъати соҳасида назарий тайёргарлигининг пухталигига ҳам боўлиқ. бўлғуси педагог-рассомларни буюк рассом ва тасвирий санъат соҳасида кўплаб назарий, амалий билимларни мерос қилиб қолдирган шахслар ҳаёти ва ижодий фаолиятлари билан таништириш, уларнинг асарларини чуқур ўрганиш ҳам катта аҳамиятга эга. бу кўникма ва малакалар талабанинг олий ўқув юртининг барча босқичлари давомида билим олиш вақтида ўқув машқларини бажариш орқали ривожланади ва такомиллашиб боради. шунингдек, ушбу билимлар бўлажак ўқитувчи-рассомнинг олийгоҳни …

рига молик ушбу тасвирда одамларнинг еввойи буқага тош ва найзалар отиб, сўнгра уни тикка қоядан пастга тушириб юбориш саҳнаси тасвирланган. тасвирларнинг жуда содда бўлишига қарамасдан айтиш мумкинки, улардаги ҳаётийлик, натурага нисбатан бўлган кузатувчанлик ҳолатлари кишини лол қолдиради. ушбу тасвир қадимги тош асри (мезолит)га тегишлидир. 1957 йили хўжакентда (тошкент вилояти, бўстонлиқ тумани) топилган тошга ўйиб ишланган буўу тасвири ҳам диққатга сазовордир.унинг ўлчами буўунинг ҳақиқий катталигига яқин бўлиб,1,9 метрни ташкил этади. шу ерда топилган еввойи бука расми ҳам тасвирланиши жиҳатидан силуэт шаклида бўлиб, тошнинг бўртиқлиги (рельефи) ҳисобга олиниб ишланган. бу икки тасвир сўнгги палеолит даврига тегишлидир. эрамиздан аввалги iii-ii асрларга мансуб кулолчилик буюмлари хамда деворларга ишланган суратларда (чуст, далварзинтепа) асосан осмон, ер, қуёш, сув, одам ва ҳайвонларнинг тасвирларини кўриш мумкин. ибтидоий давр одамлари қоя ва тошларга кўмир билан турли тасвирларни тушириб, сўнгра улар устидан ўткир тошни юрўизиб чиққанлар.қейин эса тасвирларни пушти ранг билан бўяганлар.уни таъкидлаш лозимки, аксарият тасвирлар афсонавий ва турли маросимлар …

ишлатиладиган буюмларни безаш орқали ривожланди. энг аввало сопол идишларга турли нақш ва тасвирлар тушириш пайдо бўла бошлади. шу тариқа тасвирлар ишлашнинг дастлабки методлари ҳам юзага келди. энди шогирд ҳунарманд-устозининг тасвирларини қандай ишлашини кузатиб унда йўл-йўриқлар ўрганар эди. чунки шогирднинг устоз кўрсатмаларига риоя қилиши кейинчалик шу ҳунарнинг давом эттришда муҳим ўрин тутган эди. шундай қилиб тасвир бажаришни ўргатишнинг дастлабки усуллари пайдо бўлди.лекин, ушбу дастлаки методлар аниқ ишлаб чиқилган, йўл-йўриқлар ва тамойилларга асосланмаган эди. тасвирий санъатга ўргатиш, ҳамда мактаблар ташкил этиш анча кейин бошланган. тасвирий санъатга ўргатиш методлари тўғрисида гап борганда даставвал қадимги мисрнинг юксак ривожланган маданиятини мисол қилиб кўрсатиш мумкин. тарихий манбаларда ёзилишича қадимги миср мактабларида турли фанлар қатори расм чизиш ҳам кенг ўргатилган. мактабни тугатган ўспирин хона ички кўринишини тасвирлай олиши, катта майдон чизмасини чизиб, унинг ўлчамларини қўя билиши, сув иншоотлари тасвирини чиза билиши шарт бўлган. тасвирий санъат методларини мактабларда ўргатилишини биз дастлаб қадимги мисрликлар фаолиятида кўришимиз мумкин. болани тасвирлашга …

тод ҳамда қонунлар асосида олиб бориларди. шуни таъкидлаш лозимки, мисрликлар расм чизиш ва унинг назарий қонунларига асос солганлар. ўша давр мактабларида ёшларга таълим беришнинг аниқ ишлаб чиқилган дидактик тамойиллари бўлмаган.ешларга расм чизишни ўргатиш натурани кузатиш, таҳлил этиш, атроф табиатдаги воқеа ва ҳодисаларни кузатиш орқали эмас, балки олдиндан ишлаб чиқилган андозалар олиб борилган. мисрликлардан фарқли ўлароқ қадимги юнон рассомлари тасвирий санъатни ўқитиш борасида таълим-тарбияга ўзгача ёндошиб, уни тубдан бойитдилар. улар ёш рассомларни кўпроқ табиатни ўрганишга ва унинг ажралмас бўлакларидан бири бўлган инсон гўзаллигини юксак даражада тасвилашга чақирганлар. парассий, эвпомп, памфил, аппелекс ва бошқа рассомлар ўзларининг назарий асарларида дунёдаги барча нарса ва буюмлар симметрик, гармоник ҳамда математик жиҳатдан ўлчамларга эга эканлиги ҳақида ёзадилар. жумладан эрамиздан аввалги 432 йилда яшаб ижод этган ҳайкалтарош поликлет одам тана бўлакларининг бир-бирига нисбатлари ҳақида ёзиб, унинг исботи сифатида «дорифор» маъбудасини яратган. кейинчалик расм чизишни ўрганаётган ёшларга поликлет яратган ҳайкаллардан бирини ўзига қараб тасвирлаш мажбурий равишда таълим тизимига …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "қаламтасвир тарихи, уни ўқитишнинг методологик асослари"

1355740567_41202.doc мавзу: қаламтасвир тарихи, уни ўқитишнинг методологик асослари www.arxiv.uz режа: 1. қаламтасвир тарихи, уни ўқитишнинг методологик асослари. 2. қаламтасвир ишлаш методлари тарихидан қаламтасвир – барча тасвирий санъат турларининг асоси ҳисобланади. рассом тасвирий санъат турининг қайси бирида ижод қилишидан қатъий назар, қаламтасвирга асосланади. у ўзининг кузатишлари, катта асар композициялари устидаги изланишларини аввал қаламда дастлабки чизгилар билан ифодалайди. санъат асарларини яратишда эса, ушбу бажарилган чизгилар рассомга ёрдамчи манба бўлиб хизмат қилади. рассом у ёки бу картинасининг яратишни қаламдан бошлайди. шудан кейингина ушбу санъат асари ранглар жилоси орқали томошабинга эстетик ҳузур бахш этади. бошқача қилиб айтганда, қаламтасвирсиз ҳеч бир рассом...

Формат DOC, 102,0 КБ. Чтобы скачать "қаламтасвир тарихи, уни ўқитишнинг методологик асослари", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: қаламтасвир тарихи, уни ўқитишн… DOC Бесплатная загрузка Telegram