turkistonda birinchi rus maktablarining ochilishi

PPTX 1,5 МБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1732384205.pptx /docprops/thumbnail.jpeg turkistonda birinchi rus maktablarining ochilishi turkistonda birinchi rus maktablarining ochilishi reja turkistonda rus maktablarining ochilishi rus maktablarining turkistondagi faoliyati rus maktablarining ochilishidan ko’zlangan maqsad 80-yillarning boshlarigacha chorizimning turkistonda maktab sohasida tutgan siyosatining asosiy tamoyili; mahalliy aholi bolalarini hozirgi zamon bilimiga faqat umumiy rus maktablaridagina o’rgatish edi. natijada yangi turdagi maktabning rasmiy tashkil etilishi mahalliy tashabbus tufayli tezlashtirildi . 1884-yili 19 dekabrda toshkentda savdogar saidazimning o’g’li said g’ani azimboyev hovlisida mazkur maktab ochildi. maktab mudiri varus o’qituvchisi etib v.p.nalvinkin, musulmon sinfining o’qituvchisi etib, esa mulla solixo’jakichkinaxojinov tayinlanadi rus ma’muriyati mahalliy o’qituvchini rus o’qituvchisi bilan noteng vaziyatga qo’yib; rus o’qituvchisi uchun yillik maosh 1000 rubl, mahalliy o’qituvchining maoshi esa 400 rubl belgilanadi. rus-tuzem maktablari mahalliy aholi uchun dunyoviy ta’lim olish mumkin bo’lgan yevropa tilidagi birinchi maktab bo’ladi. ushbu maktablarning maqsadi kelajakda tub aholi bolalaridan o’lka ma’mumuriyatining quyi pog’ona mansabdorlarini tayyorlashdan iborat edi. mazkur maktabda rus tili birinchi yildan boshlab o’rgatila …
2
blarni o’quvchilar bilan taminlash uchun avvalo, ma’muriyat xizmatchilari va badavlat kishilarning bolalari jalb etiladi. 1885-yildan rus-tuzem maktablari tizimi butun turkiston bo’ylab tarqala boshlaydi. natijada shu yili kuzda toshkent uezding pskent va chinoz qishloqlarida ikkita shunday maktab ishga tushiriladi. imperiya davlat kengashining “turkiston o’lkasida xalq ta’limini shakllantirishdagi ba’zi o’zgarishlar haqida”gi farmoni e’lon qilinishi bilan birdaniga 14 ta rus-tuzem maktabining tashkil etilishi turkistondagi podsho ma’muriyatining mazkur maktablarida qanday natijalar kutayotganligini namoyon etardi. 1881-1914-yilgacha hozirgi o’zbekiston hududida bor-yo’g’i 160 ta rus-tuzem maktabi ishlab turgan, shulardan 135 tasi boshlang’ich maktab, 13 tasi yuqori boshlang’ich va 12 tasi o’rta maktab bo’lgan. ularda 18 ming bola o’qigan, shundan qaryb 5000 tasi mahalliy millatlarning bolalari bo’lgan statestik ma’lumotlardan ma’lum bo’lishicha, o’sha 1899-yilda turkistonning hamma maktablarida 44 773 nafar o’quvchi bo’lgan, ya’ni o’rta hisob bilan bir maktabda o’qigan bolalar soni o’ntaga ham yetmas edi. bunday maktablarda o’quv kuni ikki qismdan iborat bo’lib, birinchi qismida ikki soatlik mashg’ulotni rus …
3
qo’pol xatolar qilganlar keyinchalik rus-tuzem maktablarida rus tilini o’qitish dasturi va metodikasi rus bo’lmagan o’quvchilar uchun mo’ljallab tuziladi. o’sha 1884-yili, ya’ni sinash uchun rus-tuzem maktablari ochilgan vaqtda, turkiston o’qituvchilar seminariyasining rus qismida tarbiyalanuvchilar uchun o’zbek tili kiritiladi.o’zbek tilini yaxshi o’rganib olgan v.p.nalivkin, bu maktabda birinchi bo’lib, o’zbek tilini o’qitgan o’qituvchi bo’lgan. nalivkin seminariyada 1890-yilgacha dars beradi. 80-yillarning boshlarida rus-tuzem maktablari ochilmasdan ilgari, ba’zi rus boshlang’ich makrablari huzurida katta yoshdagi mahalliy aholi uchun rus tilini bepul o’rgatish kurslari tashkil etiladi. bu masalada 1880-yili avliyootada (hozirgi jambul)dagi boshlang’ich rus maktabi tashabbus ko’rsatadi. keyinchalik, rus tili kurslari farg’ona vodiysi shaharlaridagi rus bilim yurtlari huzurida ham ochiladi. xix asrning oxirida turkistonda 100 dan ortiq rus-tuzem maktablari bo’lib, xonliklar poytaxtlari xivada 1891-yilda, buxoroda esa 1894-yili rus-tuzem maktablari ochildi . o’sha paytda ba’zi shahar va volostlarda mulkdor va obro’li xonodonlar o’z bolalarini rus maktablarida o’qitishning foydasini bilganlar. misol uchun, 1892-yili toshkent maktablarini tugatgan 14 ta mahalliyo’quvchidan …
4
tarixchilari o’z asarlarida chorizim davrida yuritilgan maorif, fan va madaniyat sohasidagi siyosatni maqtab, rus bosqiniga qadar o’lkadagi ahvolni kamsitib yerga urganlar. ular 1897-yil o’lkada savodli o’zbeklar-1,6 foizni, qozoqlar - 1 foizni, turkmanlar - 0,7 foizni, qirg’izlar-0,6 foizni tashkil etgan. aholining savodxonligi shundan keyingi yillarda ham oshmagan, o’zbekistonda har 100 kishining 98 tasi savodsiz edi, deb ta’kidlaydilar “o’rta osiyo xalqlari inqilobigacha deyarli yoppasiga savodsiz edi; 1897-yili o’zbeklarning atigi 1,9 foizi o’qish va imzo chekishni bilar edi. 1897-yilgi butunrossiya aholi ro’yxatiga ko’ra, savodlilar o’lkada 1,8 foizni tashkil etgan, ya’ni inqilobgacha turkiston deyarli yoppa savodsiz o’lka edi”. “o’zbek xalqi deyarli yalpi savodsiz edi’’. hatto ayrim olimlar vataniga, o’z xalqiga xiyonat qilgan va bosqinchi rossiya hukumdorlari tomonga o’tgan saidazimboy singari savdogarlarni, toshkentda o’z uyida rus-tuzem maktabi ochdi, deb osmonga ko’tarib maqtaydilar. aslida esa rus-tuzem maktablari asosan tarjimonlar tayyorlashga mo’ljallab tashkil etilgan edi xulosa qilib aytganda, ruslarning turkiston o‘lkasida bunaqangi rus-tuzem maktablari ochishlaridan maqsadlari o‘lkada …
5
safasi va tarix o’qitish metodikasi. /o’quv uslubiy majmua. - t., image6.jpeg image7.jpeg image8.jpeg image9.jpeg image10.jpeg image11.jpeg image12.jpeg image13.jpeg image2.png image3.png image4.png image5.png

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "turkistonda birinchi rus maktablarining ochilishi"

1732384205.pptx /docprops/thumbnail.jpeg turkistonda birinchi rus maktablarining ochilishi turkistonda birinchi rus maktablarining ochilishi reja turkistonda rus maktablarining ochilishi rus maktablarining turkistondagi faoliyati rus maktablarining ochilishidan ko’zlangan maqsad 80-yillarning boshlarigacha chorizimning turkistonda maktab sohasida tutgan siyosatining asosiy tamoyili; mahalliy aholi bolalarini hozirgi zamon bilimiga faqat umumiy rus maktablaridagina o’rgatish edi. natijada yangi turdagi maktabning rasmiy tashkil etilishi mahalliy tashabbus tufayli tezlashtirildi . 1884-yili 19 dekabrda toshkentda savdogar saidazimning o’g’li said g’ani azimboyev hovlisida mazkur maktab ochildi. maktab mudiri varus o’qituvchisi etib v.p.nalvinkin, musulmon sinfining o’qituvchisi etib, esa mul...

Формат PPTX, 1,5 МБ. Чтобы скачать "turkistonda birinchi rus maktablarining ochilishi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: turkistonda birinchi rus maktab… PPTX Бесплатная загрузка Telegram