xvii-xx asrlarning 1-yarmigacha tarbiya, maktab va pedagogik fikrlar rivoji

PPTX 22 pages 1.7 MB Free download

22 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.7 MB

File type PPTX

Pages 22

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 22

andijon davlat universiteti sirtqi ta’lim shaklining ii bosqich boshlang’ich ta’lim yo’nalishi 208-guruh talabasi qodirova dilnozaning pedagogika fanidan ”xvii asrdan xx asrning 1-yarmigacha tarbiya, maktab va pedagogik fikrlar rivoji” mavzusida tayyorlagan mustaqil ish taqdimoti andijon davlat universiteti sirtqi ta’lim shaklining ii bosqich boshlang’ich ta’lim yo’nalishi 208-guruh talabasi qodirova dilnozaning pedagogika fanidan ”xvii asrdan xx asrning 1-yarmigacha tarbiya, maktab va pedagogik fikrlar rivoji” mavzusida tayyorlagan mustaqil ish taqdimoti reja 4.turkistonda jadidchilik harakati. yangi usul maktablarining ochilishi 5.jadid ma’rifatparvarlarining yangi usul maktablarini tashkil etishdagi ma'rifatparvarlik xizmatlari. 3.turkistonda rus maktablarining ochilishi. yerlik aholi uchun rus-tuzem maktablarining tashkil etilishi. 1.turkiston o`lkasida maktab siyosatining boshlanishi 2.turkiston chorizmida diniy-islomiy , tarbiyaviy muassasalar va pedagogik fikrlar taraqqiyoti. xix asrning o`rtalarida turkiston o`lkasida boshlang`ich ma'lumot bеradigan maktab hamda o`rta va oliy diniy ta'lim bеradigan madrasalar mavjud edi. maktablarning aksariyati, shu jumladan, qishloq maktablarining ko`pchiligi diniy va ta'lim bеruvchi eng oddiy boshlang`ich maktablar edi, xolos. bu maktabda machitlarning imomlari, savodxon …

2 / 22

bilan shug`ullanar, ba'zilari madrasaga kirib o`qishni davom ettirar edilar. musulmon maktablarida ta'lim tizimi 5 toifaga bo`lingan edi: 5. madrasa-oliy ta’lim berilgan 2.halilxona maktab- namoz yod oldirib o’qitilgan 3.qorixona-- ”qur’on”yod olingan 4.maktab intеrnat-o`rta madrasa bo`lib, bu maktabda ham diniy, ham dunyoviy fan-lar o`qitilib o`rta ma'lumot bеrilgan. 1.quyi maktab (4 yil)-bu maktablarda o’g’il bola-larga savod chiqarilgan oliy diniy maktab bo`lgan madrasada o`rta asrlarga oid diniy falsafa va musulmon huquqlari, arab tilining grammatikasi va mantiq ilmlaridan dars o`tilardi.madrasani tamomlab chiqqanlar imomlik bilan shug`ullanish va qozixonalarda ishlash huquqiga ega bo`lar edilar. maktab va madrasalarda, asosan, o`g`il bolalar o`qitilar edi. shaharlardagi diniy maktablarda ba'zi domlalarning xotinlari - otinoyilar qizlarni ham o`qitish bilan shug`ullanar edilar. maktab va madrasalarda dars o`zbеk, arab va fors-tojik tillarida olib borilar edi. musulmon oliy madrasalarida markaziy osiyo rossiya tomonidan bosib olingandan so`ng maktab va madrasalarda ba'zi o`zgarishlar yuz bеrdi. musulmon maktablari uchun bosmaxonada chop qilingan darsliklar paydo bo`ldi. qozonda bosmaxonada nashr …

3 / 22

il maktab-larning ta'siri ostida ba'zi o‘zgarishlarni va yangiliklarni qabul qilgan maktablar ham bo‘ldi. xoja (1480-1547) poshshoxoja ibn abdulvahhobxoja 2.turkistonda chorizm maktab siyosatining boshlanishi. rus muhojirlari turkiston general – gubernatorining farmoniga binoan o‘lkada rus maktablari, rus tuzem maktablari, gimnaziya kabi maktablarni ochish va bu maktablarni kengaytirish hisobiga mahalliy maktablar, maktab madrasalarni siqib chiqarish maqsadida maorif islohotini o‘tkaza boshladilar. 7 gimnaziya rus-tuzem maktablari rus maktablari bu bilan go‘yoki, ular markaziy osiyo aholisining savodxonlik darajasini oshirmoqchi bo‘ldilar va har bir qilingan ishni bo‘rttirib ko‘rsatishga urindilar. 1917-yilgi to‘ntarishgacha 21 foiz savodxon bo‘lgan o‘lka aholisini, yoppasiga savodsiz edi, deya kamsitishga urindilar, quruq bo‘hton yog‘dirdilar. o‘lka aholisini savodxon qilish uchun eng avvalo rus, rus tuzem, gimnaziya kabi o‘quv maskanlari kerak, madrasa va “usuli qadimiya” eski usul maktablarida, otinlar maktablarida savod chiqarib bo‘lmaydi degan siyosatni yurgizishga harakat qildilar. ayni vaqtda chor hukumati rus bo‘lmagan aholi yashaydigan joylarda maktablar ochar, bu maktablar esa o‘z oldiga ruslashtirish maqsadini qo‘yar …

4 / 22

o‘lmagan barcha xalqlar uchta toifaga bo‘lingan edi. “juda kam ruslashgan xalqlar”, bularga sharqiy sibir va povolje xalqlari kirar edi. bu xalqlar uchun ochilgan maktablarda o‘qishni ona tilida boshlash va keyinchalik rus tilida o‘qitishga o‘tish tavsiya qilinar edi. yerlik aholi uchun rus-tuzem maktablarining tashkil etilishi.o’rta asr musulmon maktablarini isloh qilishdan bosh tortgan chorizm, ruslar o’rnashgan yerlarda ochilgan rus maktablarini turkistonda maorif sohasida o’z siyosatning quroli qilib olishga harakat qildi (toshkentda dastlabki rus maktabi 1866- yilda ochilgan edi). rus maktablariga ruslar bilan birga o’qish uchun mahalliy aholi bolalari ham qabul qilinar edi. turkistondagi boshlang’ich rus maktablarida hunarga rossiyaning yevropa qismidagiga qaraganda, ancha ko’proq o’rgatilar edi; bundan maqsad mahalliy aholining bolalarini maktabga ko’proq jalb qilish edi. turkistonda dastlabki rus o’rta o’quv yurtlari 1870 - yillardan ochila boshladi: 1876-yili toshkentda, verniyda (hozirgi olmaotada) erlar va xotn-qizlar gimnaziyalari. 1879-yili esa toshkentda o’qituvchilar seminariyasi ochildi. gimnaziyalarga ham erli aholining bolalari qabul qilinar edi. o’qituvchilar seminariyalarida esa …

5 / 22

soni 57 taga yetdi. 4.turkistonda jadidchilik harakati. yangi usul maktablarining ochilishi. jаdidlаr hаrakаt ijtmоiy-tаrbiyashunоslik tаfаkkurining аlоhidа bir оqimi sifаtdа turkistоndа yashоvchi хаlqlаr оrаsidа shаkllаndi. turkustonda mаktаblаrining yuzаgа kеlishi mаshhur qrim-tаtаr аrbоbi ismоilbеk gаspirаli nоmi bilаn bеvоsitа bоg’liqdir jаdid mаktаblаrining оmmаviy tus оlishi-1883-yildаn bоshlаb nаshr etlа bоshlаngаn “tаrjimоn” gаzеtаsi. 1851-yildа tаvаllud tоpgаn . jаdid so’zi bu-аrаbchа “yangi usul”, “yangilik”, dеmаkdir. ismоilbеk gаspirаli ilg’оr dеmоkrаtk g’оyalаrni musulmоnchilikning diniy аsоslаri bilаn birlаshtrish yo’lidа qizg’in kurаsh оlib bоrdi. turkiy хаlqlаrning milliy mustаqilligi uchun kurаshgаn ismоilbеk gаspirаli o’z nаvbаtdа jаdidchilik оqimining аsоschisi sifаtidа dunyogа tаnildi. ko’p yurtlаrdа sаfаrdа bo’lgаn ismоilbеk gаspirаli хаlq tаrаqqiyoti birinchi nаvbаtdа mаоrifgа bоg’liq ekаnligini аnglаb еtb, jаmiyatdаgi tub o’zgаrishlаrni аmаlgа оshirishni yangi usuldаgi mаktаb tuzishdаn bоshlаdi. gаspirаli tоmоnidаn оchilgаn yangi usuldаgi mаktаb tеz оrаdа shuhrаt qоzоndi. jаdid mаktаblаrining оmmаviy tus оlishigа аsоsiy sаbаb i. gаspirаli tоmоnidаn 1883-yildаn bоshlаb nаshr etlа bоshlаngаn “tаrjimоn” gаzеtаsi bo’ldi. shu bilаn birgа ismоilbеk gаspirаli o’zi tаshkil …

Want to read more?

Download all 22 pages for free via Telegram.

Download full file

About "xvii-xx asrlarning 1-yarmigacha tarbiya, maktab va pedagogik fikrlar rivoji"

andijon davlat universiteti sirtqi ta’lim shaklining ii bosqich boshlang’ich ta’lim yo’nalishi 208-guruh talabasi qodirova dilnozaning pedagogika fanidan ”xvii asrdan xx asrning 1-yarmigacha tarbiya, maktab va pedagogik fikrlar rivoji” mavzusida tayyorlagan mustaqil ish taqdimoti andijon davlat universiteti sirtqi ta’lim shaklining ii bosqich boshlang’ich ta’lim yo’nalishi 208-guruh talabasi qodirova dilnozaning pedagogika fanidan ”xvii asrdan xx asrning 1-yarmigacha tarbiya, maktab va pedagogik fikrlar rivoji” mavzusida tayyorlagan mustaqil ish taqdimoti reja 4.turkistonda jadidchilik harakati. yangi usul maktablarining ochilishi 5.jadid ma’rifatparvarlarining yangi usul maktablarini tashkil etishdagi ma'rifatparvarlik xizmatlari. 3.turkistonda rus maktablarining ochilishi. yerlik aholi u...

This file contains 22 pages in PPTX format (1.7 MB). To download "xvii-xx asrlarning 1-yarmigacha tarbiya, maktab va pedagogik fikrlar rivoji", click the Telegram button on the left.

Tags: xvii-xx asrlarning 1-yarmigacha… PPTX 22 pages Free download Telegram