инсон ва шахс. оила маънавияти

DOC 126,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1411287405_59153.doc инсон ва шахс. оила маънавияти режа: 1. инсон қадри ва шахс масъулияти. 2. ирсият, руҳият, маънавият. инсон табиати ва аллоҳнинг иноятлари. 3. одоб, ахлоқ, маънавият. маънавий тарбия восита ва усуллари поғонадорлиги. 4. шахснинг иқтисодий мустақиллик масъулияти. оила маънавий муҳити. шахс, миллат, башарият. инсон ва маймун орасида қандай фарқ бор? марксизм асосчилари тахминий мулоҳазаларга таяниб, маймунни бевосита инсонга аждод қилиб кўрсатдилар [117]. бу фараз на мантиқий, на илмий-амалий ишончли далиллар топмади. аммо шундай бўлса ҳам биз аллоҳнинг бу икки маҳлуқи орасида муайян нисбат бор деб ўйлаймиз. маймун аллоҳнинг халифаси бўлмиш инсонга ибрат учун яратилган. дарҳақиқат, улар - ўхшаш. қўл, оёқ, бош... йирик маймунлар жуссаси ҳам, икки оёғда юра олиши ҳам инсонга монанд. фақат маймун ҳар қандай ҳайвонот дунёсининг вакили каби инстинктга бўйсуниб, ўйсиз яшайди. мен бу дунёга нима вазифа билан келдим, деб ўзига-ўзи савол бермайди. унда ор-номус, ҳаё-андиша, имон-диёнат йўқ. бу нарсаларни ҳеч ким маймундан кутмайди ҳам. халқимиз тақлидчини бежиз …

р инсонга шахс сифатида ёндошувимиз зарурати. чунки ҳар бир инсоннинг шахс бўлиш имконияти бор. бу имконият унга яралишдан халлоқи олам томонидан берилган. шундан келиб чиқиб, биз ҳар бир инсонга шахс деб қарашимиз жоиз, зоҳирий кўз билан боқиб, ундан хатолар излашимиз, унда маънавий ноқислик кўришимиз инсон одобига, маънавият талабларига хилофдир. баъзан дилидаги яширин хазинани неча йиллар инсон ўзи билмайди, унга ташқаридан кўз ташлаб, биз қайдан биламиз. биз олдинги бобларда қадр тимсол-тушунчасининг маънавият, иқтисод ва сиёсат соҳаларида аксланиши ҳақида умумий бир тарзда гапириб ўтдик. ҳаётда ҳар бир инсон ўз қадрини умумий бир тарзда эмас, муайян ва аниқ ўлчовларда англаб етмоғи керак. ҳақиқий шахс даражасига етишган инсон ўз қадрини, шу билан бирга ёруғ оламдаги барча ашё ва мавжудотлар қадрини муайян даражада англаб етган, шу асосда жамиятнинг фаол аъзосига айланган инсон бўлади. аммо инсоннинг фазилатларига қараб (имон-эътиқоди, илми, амалий кўникмалари, ахлоқий сифатлари ва ҳоказоларга кўра) қадрланиши ўз-ўзидан моддий эмас, маънавий кўринишда бўлади. моддий қадрланиш …

нсон маънавий камолотини белгиловчи омиллардан бири унинг ушбу уч йўналишда ўз қадрини уйғун сақлай билиши билан ҳам белгиланади. маънавий камолотни фақат маънавият йўналишда ўз қадрини юксалтира билиш деб тасавур этиш - бир ёқламаликдир. борлиқ ўзи тавҳидни (ягоналикни) тақозо этади. бу ягоналикда энг ибтидоий маконда силжиш ҳаракатидан энг олий маърифат йўлларигача бир пайтнинг ўзида мавжуд. фақат инсоний мантиқнинг муайян даражада чекли эканлиги боис, биз тасаввур этган замон ва маконда ҳар бир нарса-ҳодисанинг ҳар бир ҳолати камолотнинг муайян босқичи доирасида тасаввур қилинади. аллоҳнинг барча китобларида уқдирилган, аждодларимиз асрлар давомида англаб етган ва имон келтирган борлиқ ҳақиқати тавҳид ҳақиқатидир. "тавҳид" сўзининг маъноси ягоналик ва яхлитлик, яъни миллий маънавиятимиз талқинига кўра, дунёдаги жонли ва жонсиз, ҳаракатда ва сокинликда кўринган, ўтмиш, бугун ва келажакка оид нарса ва ҳодисаларнинг ўзаро узвий боғлиқлиги, ягона манба ва маншага оидлиги, уйғунлиги ва яхлитлигидир. бу моҳият аждодларимиз меросида "ваҳдатда касрат, касратда ваҳдат"(бирликда кўплик, кўпликда бирлик) жумласида ифодаланади. тавҳид ҳақиқатининг моҳияти …

и учун ягона аллоҳ олдида сарҳисобидир. ҳар бир саждага бош қўйган инсон ҳақ олдида юзма-юз туриб, бугун мен борлиқ ҳақиқати олдидаги масъулиятимни қандай адо этдим, деб ўз кўнгли олдида ҳисоб беради, сабаби, унинг кўнгли ягона ҳақнинг маконидир. ўзбекистон республикасининг президенти ўз мавқеи ва мақомидан келиб чиқиб, доимо бир нарсани бизга - юртдошларига таъкидлашдан чарчамайди. ҳар бир инсон "ўз мустақил фикрига, собит эътиқодига, ўзи таяниб яшайдиган ҳаётий-миллий қадриятларга, шаклланган дунёқараш ва мустаҳкам ирода"га, яъни бир сўз билан айтсак, мустақил маънавиятига эга бўлмоғи керак. [119] маънавият инсоннинг ҳар бир хатти-ҳаракатида ўз ифодасини топади. унинг яшаш тарзи, қилган ишлари, яратган асари, меҳнатининг натижалари атроф-воқеликка муносабати - барча-барчаси инсон маънавиятининг кўзгусидир. олимнинг кашфиёти, шоирнинг шеъри, бастакорнинг мусиқаси маънавий дунё даракчиларидир. аммо дид бўлмаса, идрок ва билим етишмаса, уларни сезиб олиш, англаб етиш мушкул. демак, ўзганинг маънавий камолот даражасини ҳис қилиш учун ўзингда ҳам етарли савия, баркамоллик бўлмоғи зарур. ирсият, руҳият, маънавият. инсон табиати ва …

риатсан - дунёдаги барча ўзинг сингари йўқсиллар билан бирлашиб, хусусий мулкка қарши аёвсиз кураш олиб борсанг - авлодларинг коммунизмда яшайди ёки сен буржуа синфи вакилисан, феодал сингари, қулдор сингари тарихан ўткинчисан, агар ихтиёрий равишда ўзлигингдан кечмасанг, аёвсиз синфий курашда йўқ қилинасан." динни зоҳирий талқин этувчи айтади: "сен аллоҳнинг бир ожиз бандасисан, яратгандан қўрқ, унга ибодат қил, жаннатга тушасан." бошқа турли талқинлар ҳам кўп. умумлаштириб айтсак, бу борада ҳар бир инсоннинг ўз қараши бор дейиш ҳам мумкин. тавҳид имони асосида шаклланган миллий маънавиятимиз учун аёвсиз "қарама-қаршилик" ва улар орасидаги "муросасиз кураш" тушунчалари моҳиятан ётдир. жумладан, шахс ва жамият, миллат ва башарият манфаатлари биз учун ўзаро зид эмас, балки уйғун ва моҳиятига кўра бир-бирига мувофиқ бўлиб, уларни зидлаштириш қандайдир ёвуз кучларнинг қабиҳ найранглари эмас, балки кўпроқ ҳодисаларни фақат ташқаридан, юзаки бир тарзда кўриб, улар моҳиятидаги ўзаро туташликни пайқамай шошқалоқ хулосалар чиқариш натижасидир. асли воқелик, моний тасаввур қилганидек, эзгулик ва ёвузликнинг мутлақ кураши …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "инсон ва шахс. оила маънавияти"

1411287405_59153.doc инсон ва шахс. оила маънавияти режа: 1. инсон қадри ва шахс масъулияти. 2. ирсият, руҳият, маънавият. инсон табиати ва аллоҳнинг иноятлари. 3. одоб, ахлоқ, маънавият. маънавий тарбия восита ва усуллари поғонадорлиги. 4. шахснинг иқтисодий мустақиллик масъулияти. оила маънавий муҳити. шахс, миллат, башарият. инсон ва маймун орасида қандай фарқ бор? марксизм асосчилари тахминий мулоҳазаларга таяниб, маймунни бевосита инсонга аждод қилиб кўрсатдилар [117]. бу фараз на мантиқий, на илмий-амалий ишончли далиллар топмади. аммо шундай бўлса ҳам биз аллоҳнинг бу икки маҳлуқи орасида муайян нисбат бор деб ўйлаймиз. маймун аллоҳнинг халифаси бўлмиш инсонга ибрат учун яратилган. дарҳақиқат, улар - ўхшаш. қўл, оёқ, бош... йирик маймунлар жуссаси ҳам, икки оёғда юра олиши ҳам инсон...

Формат DOC, 126,5 КБ. Чтобы скачать "инсон ва шахс. оила маънавияти", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: инсон ва шахс. оила маънавияти DOC Бесплатная загрузка Telegram