қадимги шарқда сиёсий ва ҳуқуқий таълимотлар ( кадимги шаркда сиёсий ва хукукий таълимотлар

DOC 115,0 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1349949114_11797.doc қадимги шарқда сиёсий ва ҳуқуқий таълимотлар қадимги шарқда сиёсий ва ҳуқуқий таълимотлар режа: 1.қадимги шарқда диний-афсонавий, сиёсий ва ҳуқуқий қарашларнинг шаклланиши ва ривожланиши. 2.қадимги миср ва қадимги бобилдаги сиёсий ва ҳуқуқий таълимотлар. 3.қадимги ҳиндистонда сиёсий ва ҳуқуқий таълимотлар. 4.қадимги хитойда сиёсий ва ҳуқуқий таълимотлар. 5.қадимги туронда сиёсий ва ҳуқуқий қарашлар (“авесто”). 1. қадимги шарқда диний-афсонавий, сиёсий ва ҳуқуқий қарашларнинг шаклланиши ва ривожланиши. дастлабки сиёсий хуқуқий таълимотлар асосан диний билимларда, афсоналарда, достонларда акс этган. давлат пайдо бўлгач уни илоҳийлаштиришга эътибор берилади. масалан: қадимги миср давлатида миср подшолари (фиръавн) «худо ранинг ўғли» деб эътироф этилган. афсоналарда давлат илоҳий қувват туфайли пайдо бўлган деган тасаввур мавжуд бўлган. дастлабки мифологик тасаввурларнинг аста-секин, конкретлашиб, ижтимоий ҳаёт, давлат, сиёсат, ҳуқуқ ҳақидаги дастлабки таълимотларнинг пайдо бўлиши тарихи узоқ тарихга эга. бу жараён турли халқларда турли хил кечган. лекин барча халқларга, мамлакатларга хос бўлган умумий қонуниятларни олсак адолатсизликка қарши адолат, зўрлик ва қонунсизликка қарши қонунийлик, раҳм-шафқат, урушга …

ув ташкилотлари 3 босқичли – марказий, вилоят ва маҳаллий давлт ташкилотларидан иборат бўлган. қадимги мисрдаги сиёсий-ҳуқуқий таълимотлар асосан падшолар ёки бирор бир воқеа ҳодиса юзасидан берилган хулосаларда кўринади. милоддан аввалги 1750 йилда содир бўлган қадимги мисрдаги йирик халқ қўзғолони хақидаги ҳикояда сиёсий-ҳуқуқий ғоялар берилган. мисрдаги бу воқеалар ўша вақтда яратилган «ипусер сўзлари» номли ёдгорликда ўз ифодасини топган. бу ёдгорлик муаллифи йирик мансабдор шахс бўлган. шунинг учун халқ оммасига нафрат билан қарайди. ипусердаги маълумотларга кўра камбағаллар ва қуллар зодагон ва аёнларга қарши бош кўтарганлар. қуйида ундан бир парча келтирилади: «насл-насаби бўлмаган кишилар энди зодагонлардан фарқ қилмайдилар. ҳокимларнинг фарзандлари қўзғалончилар қўлида асирга тушган, уларни уриб калтаклаганлар. подшо ва бадавлат кишиларнинг мол-мулклари бутунлай тақсимланган. бошпанаси бўлмаган кишилар эндиликда ҳашаматли турар жойларга эга. битта қайиғи бўлмаган кишилар бутун бир кемалар флотилиясига эгалик қалганлар. бир вақтлар башанг кийиниб юрган кишилар эндиликда жулдур кийимда юрадилар. қўзғалончилар суд идорасига ва архивларга кириб, унда сақланаётган хужжатларни солиқ рўйхатларини …

ларида кенг тарқалган ғояларга кўра, барча ҳақиқат, адолат, одил судлов (маат) худо томонидан бошқарилади. судьялар маат тасвири туширилган туморларни тақиб юрганлар. ердаги барча тартиботлар, сиёсат, қонунлар, одамлар ўртасидаги ўзаро муносабатлар, бош ижодкорга сиғиниш «птахотеп насиҳатлари" (мил.авв. xxv -xxiv асрлар), «мурдалар китоби» каби қадимги ёзма манбаларда ўз аксини топган. «птахотеп насихатлари» да таъкидланишича, барча эркин фуқаролар табиий равишда бир-бирига тенгдир, ушбу ҳолат инсоннинг ахлоқий жиҳатларини кўрсатувчи принцип бўлган - ҳар бир инсоннинг ҳатти-ҳаракатлари адолат ва яхшилик меъёрларига мос бўлиши керак. албатта бу талаблар қадимги миср жамиятининг юқори табақа вакилларга тегишли эди. аҳолининг кўпчилигини ташкил этган қўллар бундан ташқарида эди. шуни таъкидлаш жоизки, қадимги сиёсий-ҳуқуқий таълимотлар авваламбор халқ оғзаки ижодида кейинчалик ёзма манбаларда афсонавий қаҳрамонлар, халқ халоскорлари худолар тўғрисидаги ёзма манбаларда ифодаланган бўлса, кейинчалик "авесто" (ахура мазда) ҳамда сиптомен ҳақидаги афсоновий диний таълимотларга мухолифат сифатида дунёвий таълимотлар ҳам тараққий этди. масалан, қадимги юнон мутафаккирлари суқрот, афлотун, арасту шарқда эса фаробий кабилар асарларида …

влатни бошқарди. хаммурапи қонунлари қора базальт тошга ёзилган бўлиб, 282 моддадан иборат бўлган бироқ унинг 274 таси бизга қадар етиб келган. қонуннинг кириш қисмида қонунларни чиқаришдан асосий мақсад мамлакатда адолат ўрнатиш деб айтилган. унда подшо улуғланиб кўкларга кўтарилган. қонунларнинг асосий қисмида мамлакат хўжалигининг ўрмончилик, чорвачилик, чорва моллари, экинзорлар ва мулкий муносабатлар билан боғлиқ кўплаб масалалар тўғрисида фикр билдирилади. қонунда ҳусусий мулк қаттиқ ҳимоя қилинади. оилавий муносабатлар ва турли жиноятларга тегишли бўлган масалар кўриб чиқилган. қонунда кўрсатилишича жиноят қилган шахслар ким бўлишидан қатъий назар қаттиқ жазоланган. қонунда подшо хуқуқларининг чекланмаганлиги таъкидланади. агарда мамлакатда жорий қилинган қонун-қоидаларни бузган ҳар қандай шахсни хаммурапи қонунлари асосида жавобгарликка тортилган. хаммурапи қонунларида шундай дейилади: “мен мамлакатимда ҳақиқат ва адолат ўрнатдим. бундан буён: агар кимки ибодатхона ёки подшонинг мулкини ўғирласа ўлдирилиши керак. агар кимки қочоқ қулни яширса у ўлдирилиши керак. агар кимки ўзига тенг кишини башарасига урса у жарима тўлаш керак. агар кимки қўшнининг буюмини ўғирласа унга …

сий ва ҳуқуқий ёдгорлик «ману қонунлари» эрамизгача ii асрда ёзма равишда бунёд этилди. унда ведалар ва упанишадлардаги ғоялар ҳар томонлама ривожлантириб химоя этилади. «ману қонунлари» да асосий эътибор жазо белгилашга қаратилади. жамият варналарга бўлинган, улар ўртасида нотенглик мавжуд. эрамизгача vi асрда яшаган сиддхартха брахманизм ва ведда, упапишаддаги ғояларни кескин танқид қилиб чиқди ва у ўзини «маърифатли инсон» будда деб атади. унинг уқдиришча, олий ҳокимият худо ҳақидаги ғоялар инсонни чалғитади, ҳамма гап инсоннинг ўзига боғлиқ. у барча сиёсий ва ҳуқуқий нормаларни, аҳлоқий тартиботларни одамлар ўзлари яратиб олишлари керак деб кўрсатади. буддизмга хос бўлган жазо чораларини чеклаш хақидаги фикрлар «дхаммпадада»да учрайди. инсоннинг айби тасдиқланмасдан уни жазолаш мумкин эмас. буддизмда дхаммани улуғлаш, қонунликни улуғлаш деган гап эди. буддизм аста-секин барча ижтимоий сиёсий воқеаларга, шу жумладан давлат фаолиятига ўз таъсирини ўтказа бошлади. гарчи буддизмда асосий ғоя ҳар инсоннинг ўзи ўзини шакллантириб, ниҳоят нирванга руҳан юксалиб бориши билан боғлиқ бўлсада, аммо бу янги диннинг кўп …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "қадимги шарқда сиёсий ва ҳуқуқий таълимотлар ( кадимги шаркда сиёсий ва хукукий таълимотлар"

1349949114_11797.doc қадимги шарқда сиёсий ва ҳуқуқий таълимотлар қадимги шарқда сиёсий ва ҳуқуқий таълимотлар режа: 1.қадимги шарқда диний-афсонавий, сиёсий ва ҳуқуқий қарашларнинг шаклланиши ва ривожланиши. 2.қадимги миср ва қадимги бобилдаги сиёсий ва ҳуқуқий таълимотлар. 3.қадимги ҳиндистонда сиёсий ва ҳуқуқий таълимотлар. 4.қадимги хитойда сиёсий ва ҳуқуқий таълимотлар. 5.қадимги туронда сиёсий ва ҳуқуқий қарашлар (“авесто”). 1. қадимги шарқда диний-афсонавий, сиёсий ва ҳуқуқий қарашларнинг шаклланиши ва ривожланиши. дастлабки сиёсий хуқуқий таълимотлар асосан диний билимларда, афсоналарда, достонларда акс этган. давлат пайдо бўлгач уни илоҳийлаштиришга эътибор берилади. масалан: қадимги миср давлатида миср подшолари (фиръавн) «худо ранинг ўғли» деб эътироф этилган. афсоналарда давлат...

Формат DOC, 115,0 КБ. Чтобы скачать "қадимги шарқда сиёсий ва ҳуқуқий таълимотлар ( кадимги шаркда сиёсий ва хукукий таълимотлар", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: қадимги шарқда сиёсий ва ҳуқуқи… DOC Бесплатная загрузка Telegram