geometrik yasashlar

DOC 112.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1452787655_63475.doc geometrik yasashlar reja: 1. tutashmalar. 2. o’zaro kesishuvchi ikki to’g’ri chiziqlarni tutashtirish. 3. o’zaro parallel to’g’ri chiziqlarni tutashtirish. 4. aylana va to’g’ri chiziqni tutashtirish. 5. ikki aylanani silliq tutashtirish. 6. egri chiziqlarning grafik usullarida yasalishi. 7. sirkul yordamida chiziladigan egri chiziqlar. 8. lekalo yordamida chiziladigan egri chiziqlar (parabola, giperbola, sikloida, evolventa, arximed spirali, sinusoida). tayanch iboralar: tutashma – bir chiziqni ikkinchi chiziqqa ravon qo’shish. tekis egri chiziq – egri chiziqning hamma nuqtalari bir tekislikda yotadi. fazoviy egri chiziq – egri chiziqning hamma nuqtalari bitta tekislikda yotmaydi. parabola. giperbola. sikloida. evolventa. arximed spirali. sinusoida. sikloida. 1. tutashmalar. mashina detallarining tashqi qiyofalari konturi to’g’ri chiziq va aylana yoylarining ravon qo’shilmasidan iboratdir. chizma chizishda bir chiziqni ikkinchi chiziqqa ravon qo’shishga to’g’ri keladi, buni tutashma deyiladi. tutashma chiziqlari ko’pincha aylana yoylari va to’g’ri chiziqlardan iborat bo’lishi mumkin. tutashmalarni aylana yoylari yordamida yasash to’g’ri chiziqning aylanaga va aylanalarning o’zaro urunish xususiyatlariga asoslanadi. tutashmani yasash …
2
erilgan r masofada ab va cd to’g’ri chiziqlarga parallel to’g’ri chiziqlar o’tkaziladi. bu to’g’ri chiziqlarning kesishgan o nuqtasi belgilanadi. ana shu nuqta tutashtirish markazi bo’ladi. o nuqtadan ab va cd to’g’ri chiziqlarga perpendikulyar tushirib, tutashtirish nuqtalari k va k1 aniqlanadi. so’ngra r radiusli yoy vositasida k va k1 nuqtalar ravon tutashtiriladi. agar, ab va cd to’g’ri chiziqlar o’zaro kesishib, to’g’ri burchak hosil qilsa, sirkul yordamida tutashtirish markazi osonlik bilan topiladi (1-shakl, v). sirkul yordamida to’g’ri burchakning b nuqtasidan r radiusda yoy chiziladi va tutashtirish nuqtalari k va k1 topiladi. bu nuqtalarni markaz deb qabul qilib, r radiusda yoylar chiziladi, bu yoylarning o’zaro kesishgan o nuqtasi tutashtirish markazi bo’ladi. o nuqtadan k va k1 nuqtalar ravon qilib tutashtiriladi. agar tutashtirish nuqtalaridan bittasi, masalan, k nuqta ab to’g’ri chiziq ustida berilsa, tutashtirish markazi, tutashtirish radiusi va ikkinchi to’g’ri chiziqdagi tutashtirish nuqtasi (k1) aniqlanadi. buning uchun burchakning bissektrisasi va k nuqtadan ab to’g’ri …
3
g’ri chiziqlar orasidagi masofaning 1/4 qismiga teng bo’lgan bir xil (r) radius bilan bajariladi (2-shakl, b). kk1 kesmani ikkiga bo’lib, urinish nuqtasi k2 topiladi. kk2 va k1k2 kesmalarni ikkiga bo’lib o va o1 markazlar aniqlanadi. so’ngra oo1 nuqtalardan r radiusda tutashmalar bajariladi (2-shakl, b). tutashtirish nuqtari o’zaro parallel to’g’ri chiziqlar ustida yotuvchi chiziqlarni tutashtirish uchun (2-shakl, v). kk1 kesmani teng ikkiga bo’lib, urinish nuqtasi k2 topiladi. so’ngra kk1 nuqtalardan berilgan a va b to’g’ri chiziqlarga perpendikulyar o’tkaziladi. kk2 va k1k2 kesmalarni teng o’rtasidan chiqarilgan perpendikulyar o1k1 va ok perpendikulyarlar bilan kesishib, o va o1 markazlarni hosil qiladi. o’zaro parallel a va b to’g’ri chiziqlarni silliq tutashtirish kerak. tutashtirish nuqtasi k va urinish nuqtasi k2 berilgan (2-shakl, g, d). buning uchun k2 va k nuqtalarni o’zaro tutashtirib b kesma bilan kesishguncha davom ettiriladi. hosil bo’lgan k1 nuqta tutashtirish nuqtasining ikkinchi nuqtasi bo’ladi. kk2 kesmani o’rtasidan perpendikulyar chiqariladi. bu perpendikulyar k nuqtadan …
4
nuqtalari aniqlanadi. so’ngra o1 markazdan r radius bilan kk1 nuqtalar ravon tutashtiriladi (3-shakl, a). 3-shakl, b da to’g’ri chiziq bilan aylananing ichki tutashtirilishi ko’rsatilgan. bunda tutashtirish radiusi r1 masofada ab chiziqqa parallel yordamchi chiziq o’tkaziladi. so’ngra aylana radiusi r dan r1 radius ayriladi va ularning ayirmasi r-r1 bilan aylana markazi o nuqtadan yoy chiziladi. yoy bilan parallel chiziq kesishib, tutashtirish markazi o1 hosil bo’ladi. oo1 nuqtalarni birlashtirib, tutashtirish nuqtalaridan bittasi k1 topiladi. o1 nuqtadan ab chiziqqa perpendikulyar tushirib, ikkinchi nuqta k aniqlanadi. so’ngra o1 nuqtadan r radius bilan kk1 nuqtalar tutashtiriladi. 3-shakl, v da ham aylana bilan to’g’ri chiziqning tutashtirilishi ko’rsatilgan. bu misol ham 3-shakl, a dagidek bajariladi. lekin yordamchi aylananing radiusi tutashtirish radiusi r1 dan aylana radiusi r ning ayirmasiga teng (r1-r). ikki aylanani silliq tutashtirish. ikki aylananing silliq tutashtirishning quyidagi turlari mavjud: a) radiuslari r1 va r2 markazlari o1 va o2 bo’lgan aylanalarni r radiusli yoy vositasida tutashtirish …
5
ni hosil qiladi. so’ngra oo1 va oo2 nuqtalar birlashtirilib, aylanalar bilan kesishguncha davom ettiriladi va tutashtirish nuqtalari k1k2 lar aniqlanadi. keyin, o nuqtadan r radius bilan tutashma chiziladi. v) radiuslari r1 va r2, markazlari o1o2 nuqtalar bo’lgan aylanalar r radius bilan tutashtirilsin, bunda tutashma kichik aylanaga tashqi, katta aylanaga esa ichki tomoni bilan urunishi kerak (5-shakl). avval o1 markazdan r-r2 radius bilan, o2 markazdan esa r+r2 radius bilan yoylar chiziladi. yoylar o’zaro kesishib tutashtirish markazi o ni beradi. o nuqta bilan o1 va o2 markazlarni birlashtirib, tutashtirish nuqtalari k1 va k2 topiladi. so’ngra bu nuqtalar o nuqtadan r radiusli yoy vositasida tutashtiriladi. egri chiziqlarning grafik usullarda yasalishi. nuqtaning ma’lum yo’nalishda uzluksiz harakati natijasida qoldirgan iziga egri chiziqlar deb qaraladi. anar egri chiziqning hamma nuqtalari bitta tekislikda yotsa, tekis egri chiziq, agar bitta tekislikda yotmasa fazoviy egri chiziq deyiladi. mashinasozlikda asosan ko’proq tekis egri chiziqlardan tashkil topgan detallar ishlatiladi. egri chiziqlar …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "geometrik yasashlar"

1452787655_63475.doc geometrik yasashlar reja: 1. tutashmalar. 2. o’zaro kesishuvchi ikki to’g’ri chiziqlarni tutashtirish. 3. o’zaro parallel to’g’ri chiziqlarni tutashtirish. 4. aylana va to’g’ri chiziqni tutashtirish. 5. ikki aylanani silliq tutashtirish. 6. egri chiziqlarning grafik usullarida yasalishi. 7. sirkul yordamida chiziladigan egri chiziqlar. 8. lekalo yordamida chiziladigan egri chiziqlar (parabola, giperbola, sikloida, evolventa, arximed spirali, sinusoida). tayanch iboralar: tutashma – bir chiziqni ikkinchi chiziqqa ravon qo’shish. tekis egri chiziq – egri chiziqning hamma nuqtalari bir tekislikda yotadi. fazoviy egri chiziq – egri chiziqning hamma nuqtalari bitta tekislikda yotmaydi. parabola. giperbola. sikloida. evolventa. arximed spirali. sinusoida. sikloida. 1. tutash...

DOC format, 112.5 KB. To download "geometrik yasashlar", click the Telegram button on the left.

Tags: geometrik yasashlar DOC Free download Telegram