социологиянинг предмети ва объекти

DOC 100,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1663534193.doc социологиянинг предмети ва объекти режа: 1.социология фанининг предмети, мазмуни ва вазифалари. 2.социология фанининг назарий асослари ва йўналишлари. 3.социологиянинг сохавий тизими ва ижтимоий фанлар тизимидаги ўрни. таянч иборалар таркибий-функционализм таълимоти, таркибий-функционал таҳлил, эмпирик билиш, позитив оқим, обстракция, онтология, институтционал социология, фундаментал социология, феноменология, социометрия, реализм. 1-масала. социология (лотинча societas – жамият ва юнонча logos – таълимот) – сўзларидан келиб чиққан бўлиб, жамият ҳақидаги фан маъносини англатади. яхлит тизим сифатидаги жамият ва алоҳида институтлар, ижтимоий гуруҳлар, жамият тузилмалари ва уларда юз берадиган ижтимоий жараёнларни ўрганувчи фан. жамиятни тушуниш, англаш, унга нисбатан сўз муносабатини билдиришга тенг бўлиб инсониятнинг ҳамма тарихи учун хос бўлган. «социология» ҳақидаги тушунча биринчи маротаба xix асрнинг 30 - йилларида француз файласуфи огюст конт томонидан ил мий қўлланишга киритилган. унинг тушунишича социология жамиятга тааллуқли бўлган ҳамма нарсаларни ўз ичига олган жамиятшунослик билан бир қаторд а турган. социология – инсониятнинг бир неча йиллик тарихий тараққиёт давомида яратилган маданиятнинг ажралмас таркибий …
2
идан келиб чиқиб, социология фани ва унинг ўзига хос хусусиятларини ўрганамиз. xix аср бошларидан эса ўзига хос илмий методларга эга бўлиб, фалсафадан ажралиб чиқиш имконига эга бўла бошлади. социал системани тараққиёти ва фаолият кўрсатиш қонуниятлари ҳақидаги мустақил фан сифатида xix аср 30-йилларида илмий муомалага «социолгия» атамаси, сўзи киритилгандан сўнг шаклланди. жамият ҳақидаги «позитив фан» (ҳақиқий фан) яратишга уриниш х1х аср ўрталарида юзага келди. социологиянинг асосчиси француз мутафаккири о. конт социологияни жамият ҳақидаги тажрибага асосланган фан деб ҳисоблайди. э. дюркгейм социологиянинг предметини социал далиллар ҳақидаги фан деб атайди. марксизмда социология предмети ижтимоий тизим сифатида жамиятда ва унинг тузилмавий элементларини ташкил этган шахслар, ижтимоий бирликлар, ижтимоий институтларни илмий асосда ўрганиш ҳисобланади. ҳозирги бизнинг адабиётларда социологияга қуйидагича таъриф берилган: социология - яхлит ижтимоий тузум сифатида жамият ҳақидаги ва унинг айрим таркибий элементлари (шахслар, ижтимоий бирликлар, институтлар) орқали бу тузумнинг амал қилиши ва ривожланиши тўгрисида фандир. социология объекти жамият ҳисоблансада, социология предметининг дастлабки босқичи …
3
объекти вазифасини ўтайди. объект ва предмет ҳамма вақт бир-бири билан узвий боглиқ бўлади. чунки, объект моҳиятни тўгри тушуниш, илмий тадқиқот йўналишини холис белгилай олиш имконини беради. демак, социологиянинг объекти жамиятнинг бошқарувчи тафаккур қонуниятлари, рационал воситаларидир. социология жамият ҳақидаги умумий фан бўлибгина қолмай, балки махсус соҳалараро фан ҳамдир. у бошқа фанлар ўрганмайдиган ўз объектига эга. унинг ўзига хос соҳаси социал реаллик бўлиб, у инсон ва жамият муносабатининг ижтимоий-маданий муайянлигидир. шу боисдан ҳам жамиятдаги ижтимоий алоқалар, ижтимоий ҳамкорликлар, ижтимоий муносабатлар ва уларнинг ўзаро ташкил этилиш усуллари социологиянинг объекти бўлади. инсонларнинг ўзаро алоқаларга, ҳамкорлик муносабатларига киришишлари орқалигина муайян ижтимоий хусусиятларни намоён этиш имкониятларига эга бўладилар. социология ижтимоий муҳитни тадқиқ этганда умуммиллий тушунча ва категориялардан келиб чиқади. хусусан, объектив ва субъектив, эркинлик ва зарурият, борлиқ ва онг каби фалсафий категориялардан фойдаланиб социологик объект моҳиятни талқин этади. социология социал объектни социал субъектлар орқали (шахс, гуруҳ, жамият, социал соҳалар, муносабатлар, одамларнинг социал фаолияти ва тафаккур тарзи) …
4
махсус обьекти асосида якка шахс фаолияти конкрет намоён бўлишини эмпирик даражада ўрганишни ҳам ўз ичига олади. о.конт фикрича, объект ва предмет қарама-қаршиликлардан иборат. социология ижтимоий ҳаёт жараёнларини 3 босқичда ўрганади: 1. аниқ- эмпирик 2. хусусий (махсус) 3. умумий. шунга мувофиқ равишда социология эмпирик, махсус ва умум- социологик тадқиқот жараёнларини ўз ичига олади. социал деган тушунча, социал алоқалар, ҳамда муносабатлар ва уларни ташкил этиш усуллари, социология билиш объектининг ўзига хослигини очиб берса, социал қонуниятлар эса социология фани предметини аниқлаш учун бошлан\ич нуқта ҳисобланади. социологиянинг предмети: агар фаннинг обьекти унинг нимани ўрганиш керак деган саволга жавоб берса, предмет эса ўша объектнинг қайси жиҳатларини ўрганади? деган саволга жавоб беради. социология – инсонларнинг социал жамоалар ва социал жараёнларда тутган ўрни, улар ўртасидаги муносабатларни ўрганадиган фандир. социология – айни вақтда жамият ва шахснинг иқтисодий, сиёсий, мафкуравий, маънавий ҳаётдаги фаолияти ва ижтимоий мазмунини ўрганадиган фан ҳамдир. социология – жамият тузилишини, унинг элементлари ва уларнинг яшаш шароитларини …
5
тдир. бугунги кунда социология предметининг мазмун доирасидан: 1. фалсафий герменевтика – янгича тус берилаётган натурализмдан фойдаланиб, уларни янгича талқин қилиш (тенденцияси) ҳамда, 2. гуманистик оқимни ривожлантириш тенденцияси тобора залварроқ мавқе касб эта бошлади. шундай қилиб, социология тарихий аниқ ижтимоий тизимлар амал қилишининг социал умумий қонун ва қонуниятлари ҳақидаги, ушбу қонун ва қонуниятларнинг шахслар, ижтимоий гуруҳлар, бирликлар, синфлар, халқлар фаолиятида номоён бўлиши ва таъсир кўрсатиш дастаги ҳақидаги фандир. социология учун социал деган тушунча асосий ҳисобланади. «cоциал» тушунчаси биринчи марта карл маркс томонидан фойдаланилган. улар одамларнинг бир-бирига бўлган муносабати, ҳаёт тарзи шароитлари ва далилларини ва инсоннинг жамиятда тутган роли ва ҳолатини таҳлил этганларида «социал» муносабатлар тушунчасини қўллаган. социал у ёки бу хусусиятнинг ва социал муносабатларнинг ўзига хос тўгрисидаги тўгрисидаги. ҳар қандай социал муносабатлар тизими (иқтисодий, сиёсий ва бошқа) одамларнинг бир-бирига ва жамиятга бўлган муносабатига тааллуқли. социал деган тушунчанинг ўзига хослигини ҳарактерловчи қуйидаги асосий жиҳатларини ажратиб кўрсатиш мумкин. биринчидан, бу хусусият турли гуруҳ, …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "социологиянинг предмети ва объекти"

1663534193.doc социологиянинг предмети ва объекти режа: 1.социология фанининг предмети, мазмуни ва вазифалари. 2.социология фанининг назарий асослари ва йўналишлари. 3.социологиянинг сохавий тизими ва ижтимоий фанлар тизимидаги ўрни. таянч иборалар таркибий-функционализм таълимоти, таркибий-функционал таҳлил, эмпирик билиш, позитив оқим, обстракция, онтология, институтционал социология, фундаментал социология, феноменология, социометрия, реализм. 1-масала. социология (лотинча societas – жамият ва юнонча logos – таълимот) – сўзларидан келиб чиққан бўлиб, жамият ҳақидаги фан маъносини англатади. яхлит тизим сифатидаги жамият ва алоҳида институтлар, ижтимоий гуруҳлар, жамият тузилмалари ва уларда юз берадиган ижтимоий жараёнларни ўрганувчи фан. жамиятни тушуниш, англаш, унга нисбатан сўз муно...

Формат DOC, 100,5 КБ. Чтобы скачать "социологиянинг предмети ва объекти", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: социологиянинг предмети ва объе… DOC Бесплатная загрузка Telegram