углеводлар

DOC 244,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1363181083_42097.doc · · · · · · · a b углеводлар www.arxiv.uz режа: 1. моносахаридлар. 2. моносахаридларнинг умумий хоссалари. 3. айрим моносахаридлар ва бир нечта ҳосилаларининг хоссалари. 4. полисахаридлар – 1-даражали полисахаридлар. 5. дисахаридлар. 6. сахароза. 7. лактоза. 8. 2- даражали полисахаридлар. 9. крахмал. 10. клетчатка (целлюлоза). 11. пектинли моддалар. ўсимлик ва ҳайвон организмлари учун углеводларнинг ўрни чексиз буюк ҳисобланади. ўсимликлар организми таркибидаги 85-90% моддалар углеводлардан ташкил топган. углеводлар ўсимликларнинг ҳужайра ва тўқималари учун асосий озуқа ва бош таянч материали ҳисобланади. углеводлар асосан углерод, водород ва кислороддан тузилган бўлиб улардан айримлари, масалан замбуруғлар таркибидаги глюкозамин таркибида азот ҳам сақлайди. кўпчилик углеводларда водород ва кислороднинг жойлашиш шакли худди сувдаги каби бўлади. масалан: глюкоза – с6н12о6 ёки сахароза с12н22о11 барча углеводлар 2 гуруҳга бўлинади – маннозалар, ёки моносахаридлар, ва полиозалар ёки полисахаридлар. моносахаридларнинг бир нечта молекулалари ўзаро сув ажралиши билан бирикиб полисахаридлар молекуласига айланади. ўзаро бирикишда 1та сув молекуласи ва 2та моноз …
2
моддалар ҳисобланади. сувда умуман эримайди. полисахаридларнинг 2-даражасига крахмал, гликоген, клетчатка, глицелюлозалар, пектин моддалар ва бошқалар киради. шундай қилиб углеводларнинг алоҳида гуруҳларга бўлиниш схемаси қуйидагича бўлади. углеводлар моносахаридлар полисахаридалар 1чи даражали полисахаридлар 2чи даражали полисахаридлар дисахаридлар крахмал, гликоген, клетчатка трисахаридлар гелицелюлозалар, пектин тетрасахаридлар моддалар ва бошқалар. моносахаридлар. моносахаридларнинг умумий хоссалари. моносахаридларни кўп атомли спиртларнинг ҳосилалалари сифатида кўришимиз мумкин. кўп атомли спиртларнинг энг оддийларидан бири бу глицерин ҳисобланади. глицеринни оксидлаш натижасида 2та оддий моносахарид олиш мумкин. o с н глицеринли альдегид сн2 он сн он сн он сн2 он сн2 он сн2 он с = о диоксиацетон сн2 он глицеринли альдегид ва диоксиаксетон, булар тирик ҳужайралардаги модда алмашиниш жараёнида муҳим роль ўйнайди. глицеринли алдегид ва диоксиаксетон 3тадан углерод атомларини сақласада моносахаридларнинг триоз гуруҳчасига мансубдир. агар моносахаридлар молекулсида 4та углерод атоми мавжуд бўлса – тетроз, 5 та бўлса – пентоз, 6та – гексоз ва 7та бўлса – гепсоз номлари билан айтилади. табиатда энг …
3
аги +52,50 сувда эритилганда с6н12о6 + н2о кўринишда пластикасимон кристалл ҳолда бўлади. н – с = о н – с – он но - с – н сн2 он глюкоза н – с - он н с он н – с - он но с н сн2 он = н с он сн2 он с = о н с он -2н но - с - н сн2он н - с - он сорбит н - с - он сн2 он полисахаридлар. 1 даражали полисахаридлар (мураккаб қандлар, ёки олигосахаридлар) («олигос» - грекчадан олинган бўлиб – бироз кўп бўлмаган маънони билдиради.) ди, три ва тетросахаридлар – олигосахаридлар ҳам деб юритилади, булар моноз қолдиқларининг катта бўлмаган миқдоридан ташкил топган. дисахаридлар. дисахаридлар – моносахаридларнинг 2-та молекуласи қолдиқларининг ўзаро бирикишидан тузилган. дисахаридлар 2-та гексоза, 2-та пентоза ёки гексоза ва пентозалар билан бирикиши мумкин. моносахаридларнинг 2 молекуласи билан бирикканлиги сабабли дисахаридлар глюкозидлар ҳисобланади. кислота ёки ўзига …
4
о11. трисахарид рафиноза таркибига кириб бир қанча ўсимлик шарбатларида эркин ҳолда бўлади. мелибиозанинг эриш харорати 82 – 850с. мелибиоза 6 глюкоза – х - галактоза ҳисобланади. лактоза. (сут канди) сут эмизувчи ҳайвонларнинг сути таркибида бўлади. айрим ўсимликларнинг гул найчаларида ҳам топилган. кефир ва қимизда бўладиган лактозали ачитқилар таъсирида бижғийди. лактоза молекуласида глюкопиралаза қолдиғи фақатгина 1-та эркин глюкозид гидроксили мавжуд. мальтоза (салатли қанд) крахмалнинг амилаза ферменти таъсирида парчаланишидан ҳосил бўлади. кўп миқдорда салат таркибида ва салатли экстрактлар таркибида бўлади. целлюлоза - клетчатка (целлюлоза) нинг асосий тузилиш бирлиги ҳисобланади. айрим дарахтларнинг шарбатларида эркин ҳолда учрайди. трисахаридлар рафиноза (мелитриоза) с18н32о16 – кўпчилик ўсимликлар таркибида айнан пахта чигити таркибида учрайди, қанд лавлаги таркибида, ҳамда кўп миқдорда лавлаги шакари ишлаб чиқаришдаги мелассада бўлади. тоза йиғиштирилган қанд лавлаги таркибида 20% гача сахароза бўлиб рафиноза эса сахарозага нисбатан 0,2% дан 1% гача ташкил қилади. лавлагини сақлаш даврида рафиноза миқдори ортиб боради. рафиноза 5та сув молекуласи билан узун …
5
ундай углеводларни ажратиб олиш қийинлашади. 2-чи даражали полисахаридларнинг кимёвий тузилишини ўрганишда уларнинг молекулаларига турли органиқ радикалларни киритиш усули жуда ҳам катта ўрин тутади. масалан: сн3 – метил ёки сн3 – со – ацетил радикаллари. юмшок усулда метиллаш ёки ацетиллаш натижасида юқори молекулярли полисахаридларнинг метилли ва ацетилли ҳосилаларини олиш мумкин бўлади. юқори молекулярли углеводлар ўсимлик ва ҳайвонларда модда алмашиниш жараёнида, ҳайвонлар ва инсонларнинг овқатланишида, бир қатор саноат корхоналарида муҳим роль ўйнайди. крахмал – ўсимликларда захира углевод ҳисобланиб моддаларнинг катта қисмини ташкил этиб, кўплаб энг муҳим озиқ-овқат махсулотларининг таркибига киради – ун, нон, картошка ва бошқалар. клетчатка – инсоннинг ошқозон ичагида ҳазм бўлмайдиган модда ҳисобланади. шу билан бир қаторда саноат миқёсида муҳим аҳамиятга эга бўлиб пахта, қоғоз, зиғирдан тайёрланган матолар ва ундан сунъий шёлк тайёрлаш ҳамда портловчи моддалар тайёрланади. клетчатка (целлюлоза) – ўсимликларнинг ҳужайра деворини асосий қисмини ташкил қиладиган полисахарид ҳисобланади. клетчатка сувда эримайди аммо фақатгина бўкади. пахта толаси таркибида 90% дан …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "углеводлар"

1363181083_42097.doc · · · · · · · a b углеводлар www.arxiv.uz режа: 1. моносахаридлар. 2. моносахаридларнинг умумий хоссалари. 3. айрим моносахаридлар ва бир нечта ҳосилаларининг хоссалари. 4. полисахаридлар – 1-даражали полисахаридлар. 5. дисахаридлар. 6. сахароза. 7. лактоза. 8. 2- даражали полисахаридлар. 9. крахмал. 10. клетчатка (целлюлоза). 11. пектинли моддалар. ўсимлик ва ҳайвон организмлари учун углеводларнинг ўрни чексиз буюк ҳисобланади. ўсимликлар организми таркибидаги 85-90% моддалар углеводлардан ташкил топган. углеводлар ўсимликларнинг ҳужайра ва тўқималари учун асосий озуқа ва бош таянч материали ҳисобланади. углеводлар асосан углерод, водород ва кислороддан тузилган бўлиб улардан айримлари, масалан замбуруғлар таркибидаги глюкозамин таркибида азот ҳам сақлайди. кўпчилик у...

Формат DOC, 244,5 КБ. Чтобы скачать "углеводлар", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: углеводлар DOC Бесплатная загрузка Telegram