nospetsifik birikmalar mineralizatsiyasi

DOC 11 sahifa 150,0 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇
1 / 11
3-амалий машғулот. органик қолдлиқларнинг минерализацияси носпецефик бирикмаларнинг асосий манбаи бўлиб ўсимлик ва ҳайвон қолдиқлари ҳисобланади. қолдиқларнинг кўп миқдорида ўсимлик қисмлари ҳисобига, камроқ қисми эса умуртқали ва умуртқасиз ҳайвонлар ва микроорганизмлар биомассасига тўғри келади. носпецефик бирикмалар деб тирик организмлар томонидан синтез қилинадиган ва улар нобуд бўлгандан сўнг тупроққа тушувчи бирикмаларга айтилади. бу моддаларнинг тузилиши етарли даражада ўрганилган. носпецефик бирикмалар, спецефик гумусли бирикмалар фрагментлари молекуласи таркиби кириб олиб, модда алмашинуви жараёнида иштирок этади ёки ферментатив гидролитик парчаланиш натижасида озод бўлади. бир хил моддалар, масалан, аминокислоталар тупроқда эркин холда учраб, келиб чиқиши биологик табиатига эга мураккаб бирикмалар таркибига ёки гумусли кислоталар таркибига киради. носпецефик бирикмаларга, тупроқда эркин холда учровчи ёки ўсимлик ва ҳайвон табиатига эга янаям мураккаб бирикмалар таркибига эга компонентлар киради. аммо улар гумус кислоталари таркибига кирмайди. турли хил ценозлардаги ўсимлик қолдиқларининг кимёвий таркиби, компонентларнинг таркиби катта миқдорларда бўлишига қарамай, умумий характерга эга. бунда углеводлар (целюлоза, гемицелюлоза, пектин моддалари), лигнин, оқсиллар, липитлар …
2 / 11
3-8 4-10 10-20 15-25 20-30 5-15 кўп йиллик ўтлар: бошоқлилар 5-10 5-12 25-35 25-40 15-20 2-10 дуккаклилар 5-10 10-20 15-25 25-30 15-20 2-10 тирик организм ўлгандан сўнг ҳамма мураккаб моддалар комплексли тупроққа ёки унинг юзасига тушади, парчаланади ёки специфик гумусли моддаларга айланади. қолдиқларнинг маълум қисми тупроқ юзаси ёки ички оқимлари билан ювилади. лигнин. лигниннинг аҳам ияти, биринчидан, у парчаланишига қарши ўта чидамли носпецифик бирикмаларга киради, иккинчидан, унинг таркибида пропан занжири, гидроцил ва метоксил гуруҳларнинг ўрнини босувчи бензолли ядролари мавжуд. бундай ядронинг углеродли скелети гумусли кислоталар диструкциясининг ароматик маҳсулотлари скелети билан ўхшаш. лигнин макромолекулалари тузилиши асосида, фенилпропан бўғин деб номланувчи с6с3 туридаги элементар бўғин ётади. - ароматик занжирда ўрин босувчилар сифатида н, с-, осн3 атомлари ва гуруҳлари; пропан занжирида эса –он, -о-, =с=о ва бошқалар бўлиши мумкин. с.м.манская ва л.а.кодинларнинг такидлашича, лигниннинг аввалги ва тегишлича структурали бўғинси бўлиб учта спирт ва уларнинг қолдиқлари ҳисобланади: n-кумар (i), конифелин (ii) ва синапли (iii): …
3 / 11
л гуруҳлар ва азот миқдорининг ўзганиши ҳам характерлидир. гумификациянинг бошланғич босқичида лигнин кам миқдорда карбоксил гуруҳи тутади -соон-80-100 мг·экв/100 г атрофида. муҳит нейтрал реакциясидаги катион алмашинувида ҳамма карбоксил гуруҳлар иштирок этмаганлиги учун катион алмашинуви сиғими 30-50 мг.экв/100 г дан ошмайди. гумификация ривожланиши жараёнида соон-гуруҳлар сони 140-160 мг·экв/100 г ва ундан ошиши мумкин, бу гумин кислоталардаги карбоксиллар миқдори билан тенглашганлигини билдиради. микроблар иштирокида сомоннинг парчаланиши (чириши) ва гумификацияси давомида лигнинга айланишида азот миқдори ҳам тезлик билан ошади. лигнинни ташкил этувчи дастлабки препаратлар ўзида жуда кам миқдорда азот тутади. узоқ давом этган гумификация натижасида лигнинда 3-3,5% гача азот тупланади, бу унинг гумусли кислоталардаги миқдори билан тенг. лигнин гумификацияси жараёнида азот “гидролизланмаган” азот ҳисобига тўпланади, бунда аммонийли азот ва α-аминокислота азоти миқдори 2-3 марта пасаяди. лигнин трансформациясининг иккинчи йўли – мономерларгача парчаланиш, диметилланиш ва бўлиниш маҳсулотларининг оскидланиши билан боради. бу маҳсулотларнинг таркиби турлича. улар ҳақида, лигниннинг юмшоқ ишқорланиши ёки кислотани гидролизида ажралиб чиқадиган …
4 / 11
иши ва декарбоксилланиши юзага келади. - азот атомлари орқали циклнинг бирикиши ва конденсацияси гитероциклик маҳсулотларининг ҳосил бўлишига олиб келувчи феноллар реакцияси муҳим аҳам иятга эга. масалан, аминофеноллар оксидловчилар мавжудлигида полимерли структурага конденсацияланади ёки фенозин ҳосилаларини ҳосил қилади. - юқорида келтирилган иккита реакция гумин кислоталар шаклланган молекулаларга азотнинг кириши механизмларини кўрсатади. флаваноидлар ва ошловчи моддалар тупроқдаги фенол бирикмалари манбаи бўлиб, умумий флаваноидлар термини билан кенг модда тарқалган гуруҳи вакиллари ҳисобланади. лигнин тузилиши асосида с6-​с3 бўғини турса, флаваноидлар учун эса дифенилпропан скелети (с6-с3-с3) ҳосдир. кўпгина флаваноидлар хроман ёки фламан ҳосилалари ҳисобланади. - флаваноидларга моддаларни кўпгина гуруҳлари киради, шу қаторда катахинлар, антоцианодинлар, флавонлар, флавоноллар, ауроклар ва бошқалар киради. улар бир биридан уч углеродли занжирда жойлашган кислородли атомлар сони ва уларнинг жойлашиши билан фарқ қилади. флавонлар, лаваноллар, антоцианлар ўсимлик туқимасини сариқ, қизил, кўк рангга бўяйди. бу гуруҳ бирикмалари юқори реакцион қобилияга эгадирлар. умуман олганда фенолли бирикмаларга ўхшаб оғир металлар ионлари билан комплекс бирикмалар ҳосил …
5 / 11
ўлиб ошловчи моддалар ҳам ҳисобланиб, улар икки гуруҳга бўлинади: гидролизланувчи ва конденсацияланган (гидролизланмайдиган). гидролизланувчи ошловчи моддалар тузилиши жихатидан моддалар аралашмасига ўхшаш. уларнинг асосида эфир боғлари галла ёки эллага кислоталари билан боғланган глюкоза (ёки бошқа гексоза) молекуласи ётади. ошловчи моддалар гуруҳининг типик вакили бўлиб хитой таннини ҳисобланади. конденсацияга учраган ошловчи моддалар – бу катехил ва бошқа флаваноидлар ҳосилалари бўлиб, оксидланиш конденсацияси реакцияси натижасида ҳосил бўлади. гидролизланган ошловчи моддалардан фарқли, бу бирикмалар кислота таъсирида гидролизланмайди, тўқ қизил ёки кўл ранг эримайдиган чукмалар ҳосил қилиб конденсацияга учрайди. флаваноидларнинг гумус ҳосил бўлишидагии аҳам ияти, ҳозирги вақтда ҳисоблангандан ҳам муҳимроқ кўринади. шуни таъкидлаб ўтиш жоизки, инглиз ботаниги м.харст гумификация учун ароматик фрагментлар нисбий манбаларини кўздан кечириб, келиб чиқиши жихатидан лигнинли, флаваноидли ва пигментли гумин кислоталарига ажратишни тавсия қилган. пигментлар. тупроқнинг органик моддаси таркибида доимо ўсимлик ва микроб табиатига эга бўлган моддалар катта гуруҳи мавжуддир, улар шартли равишда “пигментлар” тушунчаси билан бирлаштирилади. уларга меланинлар, оксиантрохинонлар гурихи …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 11 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"nospetsifik birikmalar mineralizatsiyasi" haqida

3-амалий машғулот. органик қолдлиқларнинг минерализацияси носпецефик бирикмаларнинг асосий манбаи бўлиб ўсимлик ва ҳайвон қолдиқлари ҳисобланади. қолдиқларнинг кўп миқдорида ўсимлик қисмлари ҳисобига, камроқ қисми эса умуртқали ва умуртқасиз ҳайвонлар ва микроорганизмлар биомассасига тўғри келади. носпецефик бирикмалар деб тирик организмлар томонидан синтез қилинадиган ва улар нобуд бўлгандан сўнг тупроққа тушувчи бирикмаларга айтилади. бу моддаларнинг тузилиши етарли даражада ўрганилган. носпецефик бирикмалар, спецефик гумусли бирикмалар фрагментлари молекуласи таркиби кириб олиб, модда алмашинуви жараёнида иштирок этади ёки ферментатив гидролитик парчаланиш натижасида озод бўлади. бир хил моддалар, масалан, аминокислоталар тупроқда эркин холда учраб, келиб чиқиши биологик табиатига эга м...

Bu fayl DOC formatida 11 sahifadan iborat (150,0 KB). "nospetsifik birikmalar mineralizatsiyasi"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: nospetsifik birikmalar minerali… DOC 11 sahifa Bepul yuklash Telegram