таржимада муқобиллик муаммоси

DOC 137,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1557120739_74230.doc таржимада муқобиллик муаммоси режа: 1. таржимада муқобиллик тушунчаси. 2. таржима матннинг аслият матнга муқобил келиши масалалари. 3. таржимада муқобиллик турлари. 4. таржимада муқобиллик даражалари. 5.муқобил таржима яратиш усуллари. таржимада муқобиллик тушунчаси. дарсликнинг ушбу булими манба матн билан таржима матн орасида семантик ўхшашликнинг улчови хисобланган таржиманинг муқобиллиги (эквивалентлиги) муаммосига багишланган. манба тил билан таржима тили уртасида мазмуний, таркибий ва вазифавий жихатдан ўхшашлик муқобиллик хисобланади. манба матн маъно-мазмунини етказиб берувчи таржима матн тил бирликлари функционал жихатдан муқобиллар (мос бирликлар) сифатида манба матн бирликлари ўрнида ишлатилади. тил бирликлари меъёрий маънода ишлатилгани учун манба тили бирликларининг таржима тилида маълум мукобиллари мавжуд бўлиб, улар хар хил таржима матнларида уша бирликларнинг урин алмаштирувчилари бўлиб қўлланилади. агар биз бир неча манба матн билан таржима матнларни солиштирсак, улар орасидаги мазмуний ўхшашлик таржима жараёнида ўзгариши мумкинлигини курамиз. бошқача айтганда, манба матн билан таржима матн орасидаги муқобиллик манба матн контекстининг турли кисмларида кайта ишлаб чиқилишига асосланган булиши мумкин. шунга …
2
овчи аниқ мантикий боғлиқликнинг йўқлигидадир. шунга карамай, аслият ва таржима гаплар орасида мазмун жихатдан қандайдир умумийлик борлиги аён. бундан ташкари, таржима жараёнида йўқолиб кетиши мумкин бўлган ахборотнинг каттарок кисмларини ҳам контекст саклаб колади. мисоллардан куришимиз мумкинки, манба матн ва унинг таржимаси жараёнида ахборотнинг умумий мақсадидан, кўзда тўтилган ёки кучирма фикрдан четга чикиш - оддий хол. бошқача айтганда, ахборот қабул қилувчининг хулосалари бутун контекстдан, контекстни укишда хосил бўладиган мулохазалардан, ахборотнинг ўзига хос маъно куламидан четга чикиши мумкин. демак, муқобилликнинг биринчи турида таржимада манба матн ёки унда нима дейилганлиги, қандай айтилганлиги курсатилмайди. бунда асосий эътибор матндаги коммуникатив мақсадни биринчи уринга чикаришга каратилган. ахборотнинг умумий мазмуни ҳақида маълумот берадиган, муайян коммуникатив харакатга каратилган кисми алока мазмуни деб аталади. муқобилликнинг иккинчи турига тахлил учун мисоллар келтирамиз: 1) he answered the telephone. - у гушакни кутарди. 2) you see one bear, you have seen them all. - ҳамма айиқлар бир-бирига ўхшайди. 3) it was late …
3
лиқлик йўқ. манба гап ва таржима гап орасида ўхшашлик шундай факт билан чекланганки, хар иккала холатда ҳам сўзловчининг хиссиётига боғлиқ хулоса келиб чикади: ўзаро келишишга тускинлик қиладиган қандайдир рухий чегара бор. иккинчи мисолда таккослаб бўлмайдиган тил бирликлари аслият ва таржима матнда бир хил вокеликни ифодаловчи жараённи тасвирлайди, яъни гушак кутарилмаса, кунгирокка жавоб берилмайди. иккала гап ҳам бир вокелик ҳақида, бир фикрни бошқа сўзлар билан ифода этмокда. бу муқобиллик нинг шундай бир турики, уни вазият назарияси нуктаи назаридан яхши тушунтириб бериш мумкин. биз ушбу мисоллар хар хил лисоний воситалар билан шаклланган бўлса-да, бир хил вазиятни тасвирлаб беради деб хисоблашимиз мумкин. демак, таржиманинг бу гурухида манба матндаги икки хил маълумот, яъни мулоқот мохияти ва вазият белгиси сақланиб колади. таржиманинг кейинги турида сақланиши лозим бўлган мазмун кисми кўпроқ. бу гурухдаги муқобилликни қуйидаги мисоллар билан тахлил қилиш мумкин. 1) scrubbing makes me bad-tempered. - бош ювиш гашимга тегади. - бош ювиш мен учун ташвишли …
4
(и) acquires the property д (bad) because of a(scrubbing). (манба матнда д билан ифода этилган c нинг булиши а б ни келтириб чикаради. таржимада: а сабабли б га қарашли бўлган c д нинг бўлиши талаб қилинади). иккала матнда бир хил тушунчанинг ифодаланиши ўзатилган ахборотнинг яхлит ҳолда қолганини билдиради. агар олдинги муқобиллик турларида таржима манба матнда маълумот нима учун ва нима ҳақидалиги тўғрисида маълумот берган бўлса, бу гурухда манба матнда нима дейилганлиги кўрсатилади, яъни тасвирланган воқеанинг муайян кўриниши ифодаланади. учинчи гурух таржима мисолида берилган учинчи тур муқобиллиги манба матннинг уч қисмини - мулоқот мохияти, вокеани аниқлаштириш ва тасвирлаш усулини таржимада саклаб колишни назарда тутади. таржиманинг туртинчи гурухини қуйидаги мисоллар билан тахлил қилиш мумкин: 1) he was never tired of old songs. - эски қушиқлар уеч қачон унинг жонига тегмас эди. 2) i don't see that i need to convince you. - буни сизга исботлаш заруриятини кўрмаяпман. 3) he was standing with …
5
инчи тур муқобиллик манба матннинг қуйидаги туртта маъноли компонентини саклаб колади: 1) мулоқот маъноси; 2) вазиятни аниқлаштириш; 3) тасвирлаш усуллари; 4) синтактик структуранинг яхлитлиги. охирги гурухга тегишли бешинчи таг гурух таржима мукобиллиги манба матндаги барча сўзлар маъносини саклашга харакат қилади. бўларни қуйидаги мисолларда курамиз: 1) i saw him at the theater. - мен уни театрда кўрдим. 2) the house was sold for 10 thousand dollars. - уй 10 минг долларга сотилди. 3) the organization is based on the principles of soverign equality of all its members. -ташкилот барча аъзоларнинг тенг хуқуқлилиги тамойилига асосланган. бу гурухда манба матн ва таржима сўзлари орасидаги синтактик структуранинг маъно жихатдан параллеллигини энг юқори даражада кўрсата оладиган семалар муқобиллигида кўришимиз мумкин. маъно категорияларининг ўхшашлиги, вазиятни тасвирлаш методи, вазиятнинг айнан ўхшашлиги, манбанинг ўхшаш вазифа-мақсади мулоқот мазмунида ўз ифодасини топади. икки матн контексти ўхшашлигининг яқинлик даражаси асосий сўзлар маъносини қай шаклда беришга боғлик. юқоридаги маълумотларни умумлаштириб, қуйидаги хулосаларга …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "таржимада муқобиллик муаммоси"

1557120739_74230.doc таржимада муқобиллик муаммоси режа: 1. таржимада муқобиллик тушунчаси. 2. таржима матннинг аслият матнга муқобил келиши масалалари. 3. таржимада муқобиллик турлари. 4. таржимада муқобиллик даражалари. 5.муқобил таржима яратиш усуллари. таржимада муқобиллик тушунчаси. дарсликнинг ушбу булими манба матн билан таржима матн орасида семантик ўхшашликнинг улчови хисобланган таржиманинг муқобиллиги (эквивалентлиги) муаммосига багишланган. манба тил билан таржима тили уртасида мазмуний, таркибий ва вазифавий жихатдан ўхшашлик муқобиллик хисобланади. манба матн маъно-мазмунини етказиб берувчи таржима матн тил бирликлари функционал жихатдан муқобиллар (мос бирликлар) сифатида манба матн бирликлари ўрнида ишлатилади. тил бирликлари меъёрий маънода ишлатилгани учун манба тили бирл...

Формат DOC, 137,5 КБ. Чтобы скачать "таржимада муқобиллик муаммоси", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: таржимада муқобиллик муаммоси DOC Бесплатная загрузка Telegram