хамза хакимзода ниёзий – атоқли марифатпарвар ўқитувчи

DOC 46,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1405322874_55663.doc кино мусиқаси хамза хакимзода ниёзий – атоқли марифатпарвар ўқитувчи. режа: 1. х.х. ниёзий – педагог, шоир, драматург, адиб, композитор. 2. хамзаининг ўқитувчилик фаолияти. 3. х.х. ниёзийнинг таълим – тарбия хақида фикрлари. 4. хамза мохир шоир – педагог ўзбек халқининг тўнғич педагоги, шоир, драматург адиб, композитор хамза хакимзода ниёзий 1889 йил 16 июлда қўқон шахрида табиб оиласида туғилди. хамза узининг ўқишга бўлган зўр иштиёқи туфайли 12 ёшидаёқ тўла хад, саводли бўлиб етишди. 1906 йилда мадрасага кириб ўқий бошлайди. бироқ мадраса таълими хамзани қониқтирмайди. шунга кўра у мустақил суратда лутфий, алишер навоий, гулханий, муқимий, фурқат асарларини ўқиб ўрганади. у 1908 йилда ота – онасининг норозилигига қарамай мадрасадан кетган. хамза турмушда жуда кўп қийинчиликларга дуч келади, илм – фанга хаваси зўр бўлса-да, кўнгилдагидек ўқий олмайди. бу ахволни кейинчалик эслаб, унга сабаб “ота-она таассуби ва хукм истибдоди,фақирлик” эканини эслатиб ўтади. хамза ёзувчилик ишига 1905 йил, 16 ёшидан бошлаб киришган. унинг шахсий архивида сақланган …

ўлиб, 1914 йилда қўқонга қайтиб келади. 1915 йилда мактаб очади, муаллимлар таёрлайдиган курс ташкил этади. хамза ташкил этган мактаб хақиқий чинакам мактабларнинг намунаси эди. хамза бу мактабда ёшларга дунёвий фнларни ўқитади, ақлий. ахлоқий тарбияга алохида ахамият беради. лекин, ўша давирда жадид мактаби номи блан машхур бўлган бошқа мактаблар хам бўлганки, хамзанинг мактаби улардан кескин фарқ қиларди. агар кўпчилик жадид мактабларда миллий буржуазияга саводли мутахассислар таёрлаш ниятида бойваччалар ўқитилса, хамзанинг талабалари камбағал оилаларнинг фарзандлари эди. жадидимизни ташвикот қилган маърифатпарварлик буржуа синфий манфаатни кўзда тутса, хамза эса маърифатни кэнг халқ оммасига тарқатиш тарафдори эди. у камбағал болаларнинг ўқишини доимий таъминлаш ниятида уларга моддий ёрдам беришни мақсад қилиб, “ёрдам жамятини” тузди. “ёрдам жамияти” ўқитувчиларнинг ўзаро йиққан маблағлари асосида фаолиятни бошлади-ю, лекин кўп ўтмай подшо хукуматининг қаттаиқ таъкибидан сўнг тарқатиб юборилади. хамза 1915 – 1916 йилларда яратган “оқ гул”, “қизил гул”, “пушти гул”, “сариқ гул” каби ашулалар тўпламида, “миллий роман ёхуд янги саодат” хиссаси, …

билан янги мактаб биноси, клуб, кутубхона, чойхона қурдиради. 1926 йили ўзбекитон ижроя комитети хамзанинг бадиий ижодидаги мувоффақиятларини ва жамоа ишидаги фаолиятини тақдирлаб, “халқ шоири” деган фахрий унвонни беради ва умрбод шахсий нафақа тайинлайди. хамза ўз педагогик фаолиятида ва адабий ижодида хотин қизларнинг илм олишига, жамият ишларида фаол иштирок этишларига жиддий этибор берди. хамза бир қатор асарларида халқ маорифини демократик асосда қайта қуриш, халқ маорифи тизимини яритиш ғояларини олға суради. унинг фикрича «инсонни инсон қаторига қўшиши”, “инсонни камолатга етказиш”, “инсонни олийжаноб фазилатларга эга қилиб етиштириш, тарбияга боғлиқдир”. хамзанинг фикрича, боланинг ақлий ривожланиши, иродаси, ҳулқ атвори, умуман маънавий фазилатлари тарбия орқали шаклланади. боланинг ким бўлиб етишиши, унинг насл – насабига эмас, балки унга бериладиган тарбияга боғлиқдир, яъни боланинг ўқишга қизиқиши, ўқиш қобилятининг ривожи насл – насабнинг эмас, балки тарбиянинг махсулидир, дейди. хамза ақлий тарбия хақида сўз юритар экан, ақлий тарбия орқали табиат ва жамиат қонунларини, табиат ходисаларини, улар ўртасида боғлиқликни билиш кераклигини …

биат ва хайвонот дунёсидан хабардор бўлиши кераклиги хақида сўзлар экан, бунинг учун илм - фанларни эгаллаш зарурлигина такидлайди. хамза ҳакимзоданинг ахлоқий тарбия хусусидаги қарашларида ёшларни инсонпарварлик рухида тарбиялаш хам алохида ўрин эгаллайди. унинг фикрича, ёшлардаги игсонпарварлик, кишиларнинг қадр қимматини англаш, уни ҳурмат қилиш, инсоний хуқуқларни химоя этиш, уларга ҳурмат билан муомала қилишдан иборат бўлиши керак. ёшларни инсонпарварлик раухида тарбиялаш, уларда ўзига яқин бўлган кишиларга, аввал ота – онасига самимий мухаббат туйғусини ривожлантиришдан бошланиши керак. шу туфайли ҳам, шоир ўз дарсликларига киритган бир қатор шер ва ҳикояларида, болаларни ота – оналарига мехрибон бўлишга, уларни қадрлашни ва хурмат қилишга чақиради. хамза болаларни тўғри сўз, ростгўй қилиб тарбиялашни уқтиради, тўғрилик, тўғри сўзликни, энг яхши фазилат деб хиссоблайди. хамзанинг фикрича, болаларни сабр – тоқатли, саботли ва матонатли қилиб тарбиялаш керак. хамза ҳакимзода ўзининг “бахл”, “саҳий”, “золим”, “рахм”, “хиёнат”, “хоин” ва “садоқат” хикояарида ёшларни садоқатли кишиларга, мехрибон ва ғамхўр қилиб тарбиялаш уларда бахллик золимлик, зўравнлик, …

хамза хакимзода ниёзий – атоқли марифатпарвар ўқитувчи - Page 5

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "хамза хакимзода ниёзий – атоқли марифатпарвар ўқитувчи"

1405322874_55663.doc кино мусиқаси хамза хакимзода ниёзий – атоқли марифатпарвар ўқитувчи. режа: 1. х.х. ниёзий – педагог, шоир, драматург, адиб, композитор. 2. хамзаининг ўқитувчилик фаолияти. 3. х.х. ниёзийнинг таълим – тарбия хақида фикрлари. 4. хамза мохир шоир – педагог ўзбек халқининг тўнғич педагоги, шоир, драматург адиб, композитор хамза хакимзода ниёзий 1889 йил 16 июлда қўқон шахрида табиб оиласида туғилди. хамза узининг ўқишга бўлган зўр иштиёқи туфайли 12 ёшидаёқ тўла хад, саводли бўлиб етишди. 1906 йилда мадрасага кириб ўқий бошлайди. бироқ мадраса таълими хамзани қониқтирмайди. шунга кўра у мустақил суратда лутфий, алишер навоий, гулханий, муқимий, фурқат асарларини ўқиб ўрганади. у 1908 йилда ота – онасининг норозилигига қарамай мадрасадан кетган. хамза турмушда жуда кўп қий...

Формат DOC, 46,5 КБ. Чтобы скачать "хамза хакимзода ниёзий – атоқли марифатпарвар ўқитувчи", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: хамза хакимзода ниёзий – атоқли… DOC Бесплатная загрузка Telegram