гўдаклик ва мактабгача ёшнинг психологик хусусиятлари

DOC 59,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1404138861_51533.doc гўдаклик ва мактабгача ёшнинг психологик хусусиятлари режа: 1. гўдакликдаги психологик ривожланиш асослари ва хусусиятлари 2. илк болалик ёши тавсифи 3. болалар ва катталар. бола шахси шаклланишининг дастлабки босқичи 4. боланинг мактабгача ёшда ривожланишининг психологик хусусиятлари 1. гўдакликдаги психологик ривожланиш асослари ва хусусиятлари чақалоқлик (туғилганидан бошлаб бир-икки ойликкача). бола кўпчилик жониворларнинг боласига қараганда анча ожиз туғилади. у нисбатан чекланган хулқ-атвор, ташқи оламга мослашишнинг муқаррар-рефлектор шакллари жамғармасига эга бўлади. ту\ма хулқ-атвор шаклларининг камлиги бола кучсизлигини эмас, кучини ташкил этади – у деярли чексиз ақлий ривожланиш, хулқ-атворнинг янги шаклларига эга бўлишнинг янги тажрибаларини ўзлаштириш имконига соҳиб бўлади. чақалоқ ривожланишининг фарқли хусусиятлари шуки, унинг анализаторлари фаолияти соматик (жисмоний) ҳаракатларга қараганда тезроқ шаклланади. шу асосда муносабат рефлекси ривожланади ва хилма-хил шартли рефлектор алоқалари шакллана бошлайди. чақалоқлик даври охири ва гўдакликнинг бошланишида «тетикланиш комплекси» - катталарнниг пайдо бўлишига муносабат билдириш пайдо бўлади. гўдакликда (бир-икки ойликдан бир ёшгача) гўдак тўлалигича катталарга боғлиқ бўлади (уни овқатлантиришади, ювинтиришади, …
2
либ, фикрлашга ўрганади. 2. илк болалик ёши тавсифи илк болалик ёши (бир ёшдан уч ёшгача). кўпчилик психологлар туғилгандан вояга етгунга қадар инсоннинг психологик ривожланиш йўлининг ўртаси 3 ёш деб ҳисоблашади. уч ёшли бола ўз-ўзига хизмат қила олади, атрофдаги одамлар билан ўзаро муносабатга киришишни билади. бунда у оғзаки мулоқот қилишни билади, унда хулқ-атворнинг энг оддий шакллари шаклланади. бола уч ёшда етарлича фаол ва атрофдагиларга тушунарлидир. унинг характери ва темпераменти хусусиятлари аллақачон намоён бўла бошлайди. л.н.толстой шундай дейди: беш ёшдан то менгача – бир қадам, туғилишдан беш ёшгача – абадиятдир. ²омиладан туғилишгача – гирдобдир, йўқликдан ҳомилагача – мавҳумликдир. боланинг психик ривожланишига тўғри юришга ўрганиш сезиларли таъсир кўрсатади. локомоция («локо» - жой, «моция»-ҳаракат) дастури ҳали шаклланмаган, шунинг учун бола доимо мувозанатини йўқотади. ²аракатлана олиши қобилияти туфайли бола ташқи дунё билан нисбатан эркинроқ ва мустаҳкамроқ мулоқот қилиш даврига кириб келади. мушак ҳисси масофани ҳисоблаш ва буюмларнинг макондаги жойлашувини аниқлаш мезонига айланади. боланинг психик ривожланишига …
3
ола 30-40 тадан 100 тагача сўз ўзлаштиради, иккинчи йил охирида бола 300 тагача, учинчи йил охирида эса 1500 тагача сўз ишлатади. нутқ ривожланиши она тилининг товуш хусусияти ва грамматик тузилишини эгаллашни тақозо этади. дастлаб бола нутқни сўзнинг умумий ритмик-мелодик (тезлик, оҳанг) тузилишини илиб олиш йўли билан қабул қилса, иккинчи йил охирига келиб у она тилининг барча товушларини фонематик қабул қиладиган бўлади ва шу асосда луғат ва сўзларни тўғри талаффуз қилишни ўрганади. фаол нутқнинг шаклланиши боланинг бутун психик ривожланиши учун асос бўлиб хизмат қилади. илк болаликдаги ақлий ривожланиш. болалик аввалида бола атрофидаги предметлар хусусиятини, предметлар орасидаги энг оддий алоқаларни илғайди ва улардан фойдалана бошлайди. бу предметли фаолият, оддий элементар ўйин шакллари, расм чизиш, нутқни эгаллаш билан боғлиқ равишда рўй берувчи кейинги ақлий ривожланиш учун асос бўлади. болаликда ақлий ривожланиш асосини болада шаклланаётган идрок этиш ва фикрлаш ҳаракатларининг янги турлари ташкил этади. бу ёшда автодидактик, ўзи ўргатувчи ўйинчоқлар (матрёшкалар, қутичалар, кубчалар, мозаика …
4
психикасининг ўзига хос энг характерли хусусияти. белгиларнинг ҳар қандай тури (тил, математика рамзлари, сурат ва мусиқада моҳирона ифодаланган дунё ва ҳ.к.) одамлар орасидаги мулоқот учун хизмат қилади, предмет ҳамда ҳодисалар вазифасини бажаради ва англатади. эрта ёшда белгили функция дастлаб амалий фаолият билан боғлиқ равишда ривожланади ва фақат кейинчалик сўзлардан фойдаланишга ўтилади. бола ва катта ёшдаги одам. онтогенезда катталар билан мулоқот болаларда бирданига пайдо бўлади, анча кейин эса боланинг тенгдошлари билан муносабат ўрнатилади. 4. болалар ва катталар. бола шахси шаклланишининг дастлабки босқичи дастлаб бола бутунлай катталарга боғлиқ бўлади. тенгдошлар билан ўзаро муносабатлар кўп жиҳатдан катталарнинг бола билан ўзаро муносабати хусусиятига боғлиқ. катталарга эргашиб болалар ўзини исми билан атай бошлайдилар. иккинчи йил охирига келиб ўзини исми билан чақириш «мен» кишилик олмоши билан алмашинади. «мен» тизими – эрта болаликда (л.и божович) пайдо бўлувчи марказий ҳодисадир. бола ўзини катталардан ажратишни ўрганади, ўзига нисбатан мустақил «мен» сифатида муносабатда бўла бошлайди, яъни унда ўзини англашнинг бошланғич …
5
йин шаклидагина нисбатан тўлиқ ечимини топиши мумкин (фақат ўйинда бола дўконга бориши, тушлик тайёрлаши, ракетада космосга уча олиши мумкин). шунинг учун ҳам уч ёш танглиги боланинг ўйин фаолиятига ўтиши билан ҳал этилади. 4. боланинг мактабгача ёшда ривожланишининг психологик хусусиятлари мактабгача болаликда (3 ёшдан 7 ёшгача) организмнинг жадаллик билан вояга етиши давом этади. айниқса, иккинчи сигнал системаси жадал ривожланади. болада оддий мажбуриятлар мажмуи пайдо бўлади. болада тенгдошлари билан маълум бир муносабатларнинг юзага келиши, «болалар жамияти»нинг шаклланиши мактабгача ёшнинг муҳим хусусияти бўлиб ҳисобланади. мактабгача ёшдаги боланинг бошқа одамларга ички позицияси ўз «мен»и ва ўз ҳаракатлари аҳамиятини тобора англаб бориши, катталар дунёсига, уларнинг фаолияти ва ўзаро муносабатига катта қизиқиши билан характерланади. мактабгача ёшдаги боланинг ривожланиши ижтимоий вазияти хусусиятлари унга хос бўлган фаолият турлари, айниқса, сюжетли-ролли ўйинларда акс этади. зарур билим ва қобилиятларсиз катталар дунёсига яқинлашишга уриниш болани унинг учун имкони бўлган ўйин шаклига олиб келади. бола ривожланиши учун мактабгача муассасалар тизими, айниқса, боғча …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "гўдаклик ва мактабгача ёшнинг психологик хусусиятлари"

1404138861_51533.doc гўдаклик ва мактабгача ёшнинг психологик хусусиятлари режа: 1. гўдакликдаги психологик ривожланиш асослари ва хусусиятлари 2. илк болалик ёши тавсифи 3. болалар ва катталар. бола шахси шаклланишининг дастлабки босқичи 4. боланинг мактабгача ёшда ривожланишининг психологик хусусиятлари 1. гўдакликдаги психологик ривожланиш асослари ва хусусиятлари чақалоқлик (туғилганидан бошлаб бир-икки ойликкача). бола кўпчилик жониворларнинг боласига қараганда анча ожиз туғилади. у нисбатан чекланган хулқ-атвор, ташқи оламга мослашишнинг муқаррар-рефлектор шакллари жамғармасига эга бўлади. ту\ма хулқ-атвор шаклларининг камлиги бола кучсизлигини эмас, кучини ташкил этади – у деярли чексиз ақлий ривожланиш, хулқ-атворнинг янги шаклларига эга бўлишнинг янги тажрибаларини ўзлаштириш имко...

Формат DOC, 59,5 КБ. Чтобы скачать "гўдаклик ва мактабгача ёшнинг психологик хусусиятлари", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: гўдаклик ва мактабгача ёшнинг п… DOC Бесплатная загрузка Telegram