отни урганиш методикаси

DOC 101.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1403412205_45760.doc отни урганиш методикаси режа: 1. отни ўрганиш методикаси 2. отларда сон билан таништириш. 3. отларда эгалик қўшимчалари 4. отларнинг турланиши. «от» мавзусини урганиш тизими максадга йуналтирилган жараён булиб, бунда шу суз туркумининг умумлаштирилган маъноси ва грамматик белгилари аник, изчилликда, бир-бири билаи илмий асосланган богликликда урганилади, шунингдек, отдан нуткда тугри фойдаланиш ва тугри ёзиш малакасини шакдлантириш максадида бажариладиган машклар аста мураккаблаштира бориади. тил ходисаси сифатида отнинг хусусиятлари, уни урганиш вазифалари, укувчиларнинг ёш хусусиятларини хисобга олган олда, хар бир синф учун материал хажми, уларни урганиш изчиллиги белгнланган. бошлангич синфларда отни урганиш вазифалари: 1) «от» хакидаги грамматик тушунчани шакллантириш; 2) ким? сурогига жавоб булган (шахс билдирган) отлардан нима? сурогига жавоб булган (нарса, хайвон, жонивор ва бошаларни билдирган отларни фарлаш куникмасини х осил килиш; 3) кишиларнинг фамилияси, исми, отасининг исми, хайвонларга куйилган номлар ва географик номларни бош харф билан ёзиш куникмасини шаклантириш; 4) отларда сон (отнинг бирлик ва купликда кулланиши) билан таништириш; 5) …
2
лар билан- турланиши ва келишик кушимчаларининг езилишини урганишга эътибор берилади. укувчиларнинг нутки ва тафаккурини устириш вазифаси эса мавзуни урганишнинг барча боскичларида хал килинади. грамматик материални урганиш ва орфографик малака хосил килишнинг бутун жараёни укувчилар лугатини бойитишга, богланишли нутк малакалари ва фикрлаш кобилиятларини устиришга каратилади. суз туркуми сифатида от муайян лексик маънолари ва грамматик белгилари билан ажралиб туради, барча отларнинг умумий лексик маъноси шахс ва нарсани ифодалаш хисобланади. от жонли мавжудотлар (киши, куш,хайвон, асалари), ер ва осмонга оид нарсалар (кусш,юлдуз, дарё], тог усимликлар (пахта, беда, гул), вокеалар (йигин. мажлис, революция), табиат ходисалари (шамол, бурон, ёмгир, момакаллдирок), белги-хусусият (шиллик кучлилик, самимият). харакат холат (уйку, севинч, кураш), урин ва вактсёз,бахор, жой) номларини билдиради. отларнинг грамматик белгилари: отлар бирлик ва купликда кулланади, эгалик кушимчалари билан узгаради, келишиклар билан турланади, гапда купрок, эга, тулдирувчи, аникловчи, шунингдек, хол ва кссим вазифасида келади. от нуткда сифат, сон, олмош, фсъл билан бирика олади. отнинг маънолари| грамматик белгилари хийла …
3
аликда унинг грамматик белигиларини хам узлаштириш зарур. кейинги боскичда отнинг лексик маънолари ва грамматик белгилари устида махсус ишланади (к и м? ёки н и м а? сурогига жавоб булиши, шахс,нарсани билдириши тушунтирилади). укувчилар ким? сурогига жавоб булган сузларнн нима? сурогига жавоб булган отлардан фарклашга урганадилар. бу боскичда улар суз​ларнн сурок бериш билан фарклашни билиб оладилар, болаларда мавхум грамматик тафаккур уса боради. болаларда купгина атокли отларни бош харф билан ёзиш куникмаси шакллана бо​рад и. ii синфда отларнинг лексик маъноси, атоли ва турдош отлар (атамасиз) хакидаги билим чукурлаштирилади. «от» тушунчасини шакллантириш учун шу суз туркумига кирадиган отларни асосий лексик гурухларга ажратиш, барча отларга хос булган белгиларни курсатиш, уларнинг нуткимиздаги ахамиятини очиш мухим ахамиятга эга. шу максадда мавзуни урганишга багишланган биричи дарслардаёк, шахс, нарсани билдирадиган сузлар тизимга солинади. кишиларни, буюм, усимликларни, хайвонларни, табиат ходисаларини, вокеаларни билдирадиган сузлар гурухларга ажратилади. шу сузларнинг хаммаси учун умумий булган белгилар аникланади: бу сузлар шахс, нарсаларни билдириб к …
4
кувчиларда: 1) бирлик ва купликда кулланган отларни маъноси ва кушимча оркали фарклаш, 2) бирликдаги отдан куплик шаклидаги ва аксинча, купликдаги отдан бирлик сондаги от хосил килиш 3) гапда сузларнинг богланишини хисобга олган холда, отлардан нуткда тугри фойдалана олиш куникмалари шакллантирилади. отларнинг бирлик ва купликда кулланиши таккослаш усулидан фойдаланиб тушунтирилади. бунннг учун бир предметни ва шундай бир неча предметни билдирган отлар таккосланадн: дафтар — дафтарлар,калам —каламлар, нок- ноклар каби. сухбат асосида дафтар сузи нечта (битта) предметни ва дафтарлар сузи нечта (икки ва ундан ортик) предметни билдириши аникланади. (бошка сузлар билан хам шундай ишланади.) оддийгина хулоса чикарилади ва умумлаштирилади: агар отлар бир предметни билдирса, бирликда кулланяди, агар икки ва ундан орттк шахс-нарсани билдирса, купликда кулланади. купликдаги отни ясаш учун | бирликдаги отга -лар кушимчаси кушилади. бирликдаги отлар к и м? ёки н и м а? сурогига, купликдаги отлар эса к и мл а р? ёки ним а л а р? сурогига жавоб …
5
собга олиб, укувчиларни отларда эагалик кушимчалари билан таништиришда укитувчи ишни сарлавхадаги «эгалик» сузининг лексик маъносини тушунтиришдан бошлаши мақсадга мувофик: эгалик эга бўлиш, қарашилик, тегишлилик, оидлик маъноларини билдиради, демак, эгалик қўшимчаси деганда бирор нарсага эга бўлишни, шу нарса тегишли, шу нарсаганинг эгаси эканинн билдирадиган қўушимчалар тушунилади. отлар эгалик қўшимчалари билан қўлланадн. отга қўшилган эга|лик қўшимчаси шу от ифодалаган шахс, нарсанинг кимгадир қарашли эканини, шу нарсанинг эгаси эканини билдиради. мисолларни кузатайлик; кеча ўқиган китобим жуда қизиқарли экан. сенинг китобинг ҳам қизгқарлими? раънонинг китоби ҳам қизикарли эди.. китобим, китобинг, китоби сўзлари сўз таркибига кўра таҳлил қилинади. ва уқувчилар китоб — узак, -им, -инг, -и қўушимча экани ни аниқлайдилар. ўқитувчи китоб ва китобим сўзларини таққослашни -им к ушимчасииннг маъноси хақида ўйлаб кўришни топширади, муаммоли вазият яратади; болалар қўшимчанннг маъноси ҳақиида фикр юритадилар, аммо китобим сўзининг маъносига (менинг китобим — китоб меники) тушунсалар ҳам, фикрларини шакллантириб айтиб беролмайдилар. ўқитувчи қисқа тушунтиради. тилда учта шахс мавжуд: …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "отни урганиш методикаси"

1403412205_45760.doc отни урганиш методикаси режа: 1. отни ўрганиш методикаси 2. отларда сон билан таништириш. 3. отларда эгалик қўшимчалари 4. отларнинг турланиши. «от» мавзусини урганиш тизими максадга йуналтирилган жараён булиб, бунда шу суз туркумининг умумлаштирилган маъноси ва грамматик белгилари аник, изчилликда, бир-бири билаи илмий асосланган богликликда урганилади, шунингдек, отдан нуткда тугри фойдаланиш ва тугри ёзиш малакасини шакдлантириш максадида бажариладиган машклар аста мураккаблаштира бориади. тил ходисаси сифатида отнинг хусусиятлари, уни урганиш вазифалари, укувчиларнинг ёш хусусиятларини хисобга олган олда, хар бир синф учун материал хажми, уларни урганиш изчиллиги белгнланган. бошлангич синфларда отни урганиш вазифалари: 1) «от» хакидаги грамматик тушунчани шакллант...

DOC format, 101.5 KB. To download "отни урганиш методикаси", click the Telegram button on the left.

Tags: отни урганиш методикаси DOC Free download Telegram