ислом таълимоти асослари

DOCX 14 стр. 78,1 КБ Бесплатная загрузка

14 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 78,1 КБ

Тип файла DOCX

Страницы 14

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 14

тарқатма материал. тузувчи: с.ибрагимов ислом таълимоти асослари. режа: 1. қуръон ва ҳадис – ислом таълимотининг асосий манбалари. 2. мотуридийлик ва ашъарийлик. мотуридия калом мактаби вакиллари. 3. ислом динида имон ва унинг шартлари. 4. абул муъийн ан-насафий ва унинг илмий мероси. таянч тушунчалар:қуръон. сура, макка суралари, мадина суралари, “суҳуф”, усмон мушафи, қироат, тафсир, сарф-наҳв, насх-мансух, ҳадис, ал-ҳадис ан-набавий, ал-ҳадис ал-қудсий, муснад, сунна, саҳиҳ ҳадислар, машҳур муҳаддислар. 4/1.қуръон ва ҳадис – ислом таълимотининг асосий манбалари. қуръони карим – ислом динининг муқаддас китоби. аллоҳ таоло тарафидан 23 йил мобайнида муҳаммад пайғамбарга оят ва сура тарзида нозил қилинган илоҳий китоб ҳисобланади. манбаларда берилишича, “қуръон”сўзи (арабчадан “иқраа” тарж.—қироат, ўқиш–“ўқимоқ”-сўзидан олинган бўлиб, “ўқиладиган китоб”) маъносини беради, деб талқин этилади. қуръон 114 сура (араб. – “бўлак”, “девор”, “тўсиқ”) ва 6236 та оятдан ташкил топган. унинг “мўъжиза”, “белги”, “аломат” каби маънолари ҳам бор. ислом оламида қуръоннинг асл нусхаси деб тан олинган «усмон тўплами»нинг тўртала нусхаси ҳам мавжуд. улардан …

2 / 14

ўзининг асл қиёфасида кўринган ва ваҳий етказган; · аллоҳнинг ўзи пайғамбар алайҳиссаломга меърож кечасида намозни фарз қилиш ва шунга ўхшаш баъзи нарсаларни бевосита ваҳий қилган. дастлабки ваҳий муҳаммад ҳиро ғорида ёлғиз ибодат қилаётганида юборилган. шу куни «алақ» сурасининг айрим оятлари нозил бўла бошлаган. қуръоннинг нозил бўлиши 23 йил давом этган. гоҳо бир оят, айрим ҳолларда ўнтагача оят кетма-кет ваҳий орқали нозил бўлган. пайғамбар ҳаётлик чоғларида яна ваҳий тушиб қолиши мумкинлиги назарда тутилиб, қуръон жамланиб, китоб ҳолига келтирилмаган эди. муҳаммад алайҳис-салом вафотларидан кейин пайғамбардан сўнг мусулмонларга абу бакр сиддиқ халифа этиб сайланди. умар ибн хаттоб таклифига биноан абу бакр сиддиқ саҳобалардан зайд ибн собитни чақириб, унга қуръонни жамлаш ва ёзма ҳолга келтириш вазифасини топширди. шундай қилиб, зайд ибн собит ва умар ибн хаттоб машаққатли уринишлардан кейин қуръоннинг илк ёзма нусхасини жамлашга эришдилар. бу тўплам “суҳуф”, яъни “саҳифалар” деб номланди. халифа усмон ибн аффон саҳоба зайд ибн собитга барча сураларини йиғиб, таққослаб …

3 / 14

ндга бостириб кириши билан халқимизнинг моддий, маънавий бойликларига тажовуз бошланди. туркистон генерал-губернатори к.н.кауфман китобни ўз навбатида зудлик билан 1869 йил 24 октябрда петербургга – император кутубхонасига алоҳида кузатувчилар билан юборади. 1917 йил октябрь тўнтаришидан сўнг қуръон 1923 йилгача уфада сақланади. 1923 йил 23 июлда бутуниттифоқ марказий ижроқўми усмон қуръонини туркистонга қайтаришга қарор қилади. 2000 йилда юнеско ташкилоти томонидан махсус сертификат билан “энг бебаҳо ёдгорлик” деб эътироф этилган усмон мушафи бугунги кунда ўзбекистон мусулмонлари идораси кутубхонасида сақланади. ҳадис. ҳадис сўзининг араб тилидаги луғавий маъноси “сўз”, “янги”, “суҳбат”, “ҳикоя”, “ривоят” маъноларини англатади. унинг истильоҳий маъноси муҳаммад пайғамбарнинг айтган сўзлари, қилган ишлари ва тақрирлари, яъни кўриб қайтармаган ва қўллаб-қувватлаган ишларидир. қуръондек муқаддас калом турганида ҳадис яратилишига нима сабаб бўлган? маълумки, қуръон қанчалик мукаммал муқаддас китоб бўлмасин, у мусулмонлар жамоасининг барча ҳуқуқий ва ахлоқий масалаларига давр нуқтаи назаридан ҳамиша ҳам жавоб бера олмаган. халифалик кенгая борган сари бу ҳол аниқ сезила борган. янги вазият …

4 / 14

ниф қилиб, мусаннафларёзиш даври бўлди. ислом оламида– энг катта обрўга эга бўлган имом бухорий (810-870) ва имом муслимнинг (ваф. 875 й.) “ал-жомиъ ас-саҳиҳ” тўпламлари, ундан кейинги энг муҳим асарлар – абу довуд ат-термизий (ваф. 892 й.), насоий (ваф. 915 й.) ва ибн можанинг (ваф. 886 й.) “ас-сунан” асарларидир. юртдошимиз муҳаммад ибн исмоил ал-бухорий (810—870) 600.000 дан зиёд ҳадис тўплаган ва унинг 7250 тасини «ишонарли» деб топган ва тўпламга киритган. 4 жилдик бу тўплам ҳозир ўзбек тилида нашр этилган. муслим ан-нишопурий (817—875) 300.000 ҳадисдан 12 мингтасини «ишонарли» деб топган. биз бу улуғ инсонларнинг икки нафари — юртдошимиз бўлганлигидан мағрурланамиз. президентимиз ш.м.мирзиёев таъкидлаганидек,-“марказий осиё уйғониш даврининг кўплаб ёрқин намояндаларининг ислом ва жаҳон цивилизациясига қўшган бебаҳо ҳиссасини алоҳида қайд этмоқчиман. ана шундай буюк алломалардан бири имом бухорий ўз аҳамиятига кўра ислом динида қуръони каримдан кейинги муқаддас китоб ҳисобланган "саҳиҳи бухорий"нинг муаллифи сифатида бутун дунёда тан олинган. бу улуғ зотнинг ғоят бой меросини асраб-авайлаш …

5 / 14

си қайтиб кетгач, 6 йил ҳижозда яшаб ҳадис илмидан астойдил сабоқ олади. шундан сўнг ўз билимини янада ошириш мақсадида ўша пайтда илм-фаннинг йирик марказларидан ҳисобланган дамашқ, қоҳира, басра, куфа, бағдод каби шаҳарларда яшаб машҳур олимлардан ҳадис, фиқҳ илмидан таҳсил кўради. илмий баҳслар ва мунозараларда қатнашади, толибларга дарс беради. имом ал-бухорий зеҳни ўткирлиги ва ёдлаш қобилиятининг кучлилиги билан ғоятда кенг шуҳрат қозонган инсон эди. манбаларда ал-бухорийнинг 300 мингга яқин ҳадисни ёд билгани қайд қилинган. бухорода ҳам кўплаб шогирдлар ва уламоларга ҳадис илмидан сабоқ берди. бироқ, бухорий билан бухоро амири ўртасида келиб чиққан ихтилоф туфайли имом ал-бухорий самарқандга кўчишга мажбур бўлади ва самарқанд яқинидаги хартанг қишлоғида яшайди. бу орада касалга чалинган ал-бухорий 870 йили 62 ёшда вафот этади ва шу эрда дафн қилинади. ҳозир унинг қабри мусулмонларнинг табаррук зиёратгоҳига айланган. имом ал-бухорийдан бой ва қимматли илмий меърос — 20 дан ортиқ асар қолган. бу ҳадисларнинг тарбиявий аҳамияти беқиёсдир. имом ат-термизий 824 йилда …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 14 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "ислом таълимоти асослари"

тарқатма материал. тузувчи: с.ибрагимов ислом таълимоти асослари. режа: 1. қуръон ва ҳадис – ислом таълимотининг асосий манбалари. 2. мотуридийлик ва ашъарийлик. мотуридия калом мактаби вакиллари. 3. ислом динида имон ва унинг шартлари. 4. абул муъийн ан-насафий ва унинг илмий мероси. таянч тушунчалар:қуръон. сура, макка суралари, мадина суралари, “суҳуф”, усмон мушафи, қироат, тафсир, сарф-наҳв, насх-мансух, ҳадис, ал-ҳадис ан-набавий, ал-ҳадис ал-қудсий, муснад, сунна, саҳиҳ ҳадислар, машҳур муҳаддислар. 4/1.қуръон ва ҳадис – ислом таълимотининг асосий манбалари. қуръони карим – ислом динининг муқаддас китоби. аллоҳ таоло тарафидан 23 йил мобайнида муҳаммад пайғамбарга оят ва сура тарзида нозил қилинган илоҳий китоб ҳисобланади. манбаларда берилишича, “қуръон”сўзи (арабчадан “иқраа” тарж...

Этот файл содержит 14 стр. в формате DOCX (78,1 КБ). Чтобы скачать "ислом таълимоти асослари", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: ислом таълимоти асослари DOCX 14 стр. Бесплатная загрузка Telegram