yarim o’tkazgichli diodlar va triodlar

DOCX 20.4 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1693039540.docx yarim o’tkazgichli diodlar va triodlar yarim o’tkazgichli diodlar va triodlar reja: 1. yarim o’tkazgichli diodlar konstruksion tuzilishi 2. yarim o’tkazgichli diodning turlari 3. yarim o’tkazgichli triodda 1. yarim o’tkazgichli diodlar konstruksion tuzilishi r-n utish elektr toqini bir tamonlama utkazish xususiyatiga ega ekanligidan uzgaruvchan toqlarni to’g’rilashda foydalaniladi. (vakumli diodga uxshash). shuning uchun 1 ta r-n utishga ega bo’lgan yarim o’tkazgichli kurilmaga yarim o’tkazgichli diod deyiladi. misol tarikasida nuqtaviy germaniy diodini qarab chikamiz. (1-rasm) yarim o’tkazgichli diodlar konstruksion tuzilishiga qarab nuqtaviy va yassi bo’ladilar. bu diodda volframdan yasalgan nozik o’tkazgich n-tipli germaniyni alyuminiy bilan koplagan uchiga takalgan. agar diod orqali to’g’ri yunalishda qisqa muddatli toq impulsi yuborilsa ge da al ni konsentratsiyasi keskin oshadi. natijada al bilan boyigan r-o'tkazuvchanlikka ega ge katlami hosil bo’ladi. 1-rasm. bu katlam chegarasida juda yuqori to’g’rilash koeffitsentiga ega, r-n utish paydo bo’ladi. kontakt katlam sigimining kichikligidan nuqtaviy diodlar yuqori chastotali tebranishlardan to santimetrli to’lqin uzunlikni diapazonigacha …

arining kichikligi, f.i.k.ning yuqoriligi, xizmat muddatining uzunligi, ishga doimiy tayerligi va shularga uxshashlar. lyokin ular kamchilikdan xam holi emaslar. masalan: haroratga juda segirligi, shuning uchun ularning ish haroratlari chegaralangan (-700s dan 1200s) gacha bo’ladi. r-n utishlardan uzgaruvchan toqni to’g’rilashdan tashkari elektr tebranishlarini kuchaytirishda, sxemaga teskari boglanish kiritilsa, elektr signallarni generatsiyalash (hosil qilishda)da keng foydalaniladi. bu vazifalarni bajaruvchi yarim o’tkazgichli kurilmaga triod yoki tranzistor deyiladi. тriodlar uzida 2 ta r-n utishni mujassamlashtirgan bo’lib, ular xuddi vakuumli triodlar kabi ishlaydilar. тranzistorni birinchi bo’lib amerikalik olimlar d.bardin, u.shoqli va u.bratteynlar 1949 yilda buned kildilar. bu kashfiyetlari uchun ular 1956 yil nobel mukoffoti lauriyati bo’lganlar. 6.тranzistorlar tayerlashda asosan germaniy va kremniy yarim o’tkazgichlaridan foydalaniladi. bunga sabab ularni ximiyaviy barkarorligi, toq tashuvchi zarrachalarining harakatchanligining yuqoriligi va katta mexaniq mustaxkamlikka ega ekanligidir. yarim o’tkazgichli triodlar xam konstruksion tuzulishiga qarab diodlar kabi nuqtaviy va yassi bo’ladilar. nuqtaviy triodlar kuchlanishni sezilarli kuchaytirgani bilan qizish xavfli bo’lganidan kam kuvvatlidir. …

to’g’rilashda va kuchaytirishda ishtiroq kilmaydigan metall o’tkazgichlar yerdamida ulanadi. emmitter va baza oraligiga to’g’ri yunalishda doimiy siljish kuchlanishi beriladi. 3 – rasm. kollektor va baza oraligiga esa, teskari yunalishdagi doimiy sljish kuchlanishi beriladi. kuchaytirilmoqchi bo’lgan uzgaruvchan kuchlanish kirish karshiligiga kondensator orqali beriladi. nixoyat kuchaytirilgan kuchlanish chikish karshiligidan olinadi. emitter zanjirida toqni skishini asosan asosiy toq tashuvchilar (emitter r-tip o'tkazuvchanlikka ega ekanidan) teshiklarni harakati taminlidi va teshiklarni baza soxasiga (shimilishi), "purkalishi" injeksiyalanishi sodir bo’ladi. bazaga kirib olgan teshiklar kollektor yunalishida diffuziyalanadi (singib aralashadi). agar, baza kalinligi uncha katta bo’lmasa bazaga shimilgan-injeksiyalangan teshiklarni sezilarli qismi kollektroga yetib boradi. bu teshiklar utish chegarasida ta’sir kiluvchi maydon tamonidan ushlab olinadilar, ya’ni manfiy zaryadlangan kollektorga tortiladilar va oqibatda kolektor toqini uzgartiradilar. demak, emitter zanjiridagi toqninng har qanday uzgarishi kollektor zanjirida toqning uzgarishini yuzaga kelishiga sababchi bo’ladi. 7.yarim o’tkazgichli triodning kuchaytirish koeffitsenti r-n utishlarning xususiyatlariga, kolletor batariyasi kuchlanishiga va boshqalarga bogliq bo’ladi. bunday triodlarni kuchaytirish koeffitsenti …

lanishi bilan boshqarilsa, tranzistorda lampani anod toqiga mos kollektor toqi, emitter kuchlanishi bilan boshqariladi. shunday qilib, tranzistorda anod vazifasini-kollektor, katod va tur vazifasini emitter bajaradi desa bo’ladi. тranzistorlar vakuumli triodlarga nisbatan kator afalliklariga xam ega: 1 gabarit ulchamlarining kichikligi, f.i.k.ning yuqoriligi, xizmat muddatining uzun ekanligi, qizishi lozim bo’lgan noqalning yo’qligi, vakuum hosil qilishga muxtojmasligi, lampa urnatiladigan uyaning kerak emasligi va x.k. va shunga uxshashlar. ammo, tranzistorlarning kamchiligi xam bor bo’lib, ulardan eng asosiy kamchiligi ularning haroratga uta sezgirligidadir. хozirgi kunda bu kamchiliklardan holi yarim o’tkazgichlar tayerlash ustida ish olib borilmoqda. dunedagi boshqa rivojlangan davlatlar katori uzbyokistonda xam yarim o’tkazgichlar fizikasi eng yo’qsak rivojlangan hisoblanadi. тranzistor-aloqani elektron vositalari soxasida tub uzgarishni amalga oshirdi va katta xajmli xotiraga ega, hisoblash tezligi yuqori bo’lgan zamonaviy elektr hisoblash mashinalarini yuzaga kelishini ta’minladi. image1.png image2.png image3.png image4.png

yarim o’tkazgichli diodlar va triodlar - Page 5

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "yarim o’tkazgichli diodlar va triodlar"

1693039540.docx yarim o’tkazgichli diodlar va triodlar yarim o’tkazgichli diodlar va triodlar reja: 1. yarim o’tkazgichli diodlar konstruksion tuzilishi 2. yarim o’tkazgichli diodning turlari 3. yarim o’tkazgichli triodda 1. yarim o’tkazgichli diodlar konstruksion tuzilishi r-n utish elektr toqini bir tamonlama utkazish xususiyatiga ega ekanligidan uzgaruvchan toqlarni to’g’rilashda foydalaniladi. (vakumli diodga uxshash). shuning uchun 1 ta r-n utishga ega bo’lgan yarim o’tkazgichli kurilmaga yarim o’tkazgichli diod deyiladi. misol tarikasida nuqtaviy germaniy diodini qarab chikamiz. (1-rasm) yarim o’tkazgichli diodlar konstruksion tuzilishiga qarab nuqtaviy va yassi bo’ladilar. bu diodda volframdan yasalgan nozik o’tkazgich n-tipli germaniyni alyuminiy bilan koplagan uchiga takalgan. aga...

DOCX format, 20.4 KB. To download "yarim o’tkazgichli diodlar va triodlar", click the Telegram button on the left.

Tags: yarim o’tkazgichli diodlar va t… DOCX Free download Telegram