хозирги замон фалсафаси

DOC 45,5 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇
1
1663536011.doc хозирги замон фалсафаси режа: 1. хх асрнинг иккинчи ярмида фаннинг ривожланиши. к.поппер, т.куннинг фан ривожи ва унинг фалсафий мазмуни ҳақидаги фикрлари. 2. ўозирги замон ғарб диний фалсафаси. 3. замонавий хорижий шарқ мамлакатларида фалсафий фикрлар, оқим ва мактаблар. 1. маълумки, хх аср илмий-техника инқилоби – илмий тафаккурнинг беқиёс юксалиш даври бўлди. инсон ва инсониятнинг ақл ва фанга бўлган ишончи янада мустахкамланиб, кенгайиб бормоқда. бу даврда авж олаётган илмий – техника инқилоби фақат муаммо ва зиддиятларни пайдо қилмасдан, балки янги фанлар ва техника тараққиёти мураккаб муаммоларини ва инсон ҳаётидаги зиддиятларни хал этилишига умидлар туғдиради. ўозирги даврдаги ана шу умидлар, ишончлар асосида юзага келган йўналишлар сциентизм (лотинча – «фан») ва техницизм номини олган. сциентизм фан барча ижтимоий муаммоларни хал этиш мумкинлигини, илм-фан тараққиётининг доимий ижобийлигини асословчи фалсафий дунёқарашдир. сциентизм ғоялари постпозитивизм, технологик детерминизм каби таълимотларнинг асосини ташкил этади. илмий-техник тафаккурга сиғиниш хх асрда классик даврдагига қараганда анча кучли бўлди. асримизнинг 50-60-йилларида иқтисодий …
2
кратик», «антисциентик» фикрлар ҳам бўлиб, улар фан-техника тараққиёти жамият ҳаётига салбий таъсир кўрсатишини асословчи фалсафий дунёқарашдир. бундай дунёқараш экзистенциализм, франкфурт ижтимоий-фалсафий мактаби, рим клубининг бир қатор тармоқларини, баъзи диний-фалсафий оқимларнинг фанга муносабатини ифодалайди. антисциентизм илм-фан тараққиётининг натижаларини назорат остига олиш, бу масалада жамият ҳаётини хавф остига қўймаслик талаби билан боғлиқдир. 2. ўозирги замонда фаннинг методологик муаммолари ғарб олимларининг диққат марказида турибди. масалан: карл поппер «илмий текшириш мантиқи» ва бошқа асарларида илгари фанда қабул қилинган конценцияларни танқидий кўриб чиқиш ғоясини илгари суради. бунда у фалғсификациялаш усулини илгари суради. бунга кўра, инсон баъзи назарий билимларнинг ҳақиқатлигини эмас, хато эканлигини исботлаши керак. ўозирги замон фанининг методологик муаммолари америкалик олим куннинг «илмий инқилоблар структураси» китобида кўриб чиқилган. унда фан доимий ривожланиб туради, деб таъкидланади. бироқ, маълум даврларда илмий жамоатчилик томонидан қабул қилинган фаннинг эски концепциялари, ғоялари янги концепцияларга зид бўлиб қолади, натижада фанда инқилоб рўй беради. эски ғоялар, концепциялар (парадигма) ўрнини янги концепция – …
3
лишдан иборатдир, деб ҳисобланади. 4. xx асрдаги ғарб фалсафаси умуминсоний фалсафанинг фақат бир томони бўлган. осиё, яқин ва ўрта шарқ, жанубий - шарқий осиё мамлакатларида ҳам ана шу даврларда ўзига хос фалсафий фикрлар мавжуд бўлган. муҳаммад иқбол (1873-1938) ўиндистон (ҳозирги покистон)да машҳур шоир-файласуф бўлган. у ўзининг бир қанча асарларида, масалан, «шахс сирларнинг билиши», «живоднома» («боқий») асарларида ватандошлари миллий онгининг шакллани-ши ва жамият билан шахс ўртасидаги муносабат, идеал жамият масаласига тўхталади. яна бир мутафаккир, диний ислоҳчилик рухидаги диний-сиёсий оқимнинг асосчиси жамол ад-дин ал-афғонийдир. ал-афғоний асос солган сиёсий оқим чор россияси ва кейинчалик совет давридаги адабиётларда панисламизм деб ном олган эди. ал-афғоний ва унинг маслакдошлари эса ўзларини ислом файласуфлари деб атаганлар. ал-афғоний ижтимоий-фалсафий муаммолар билан бир қаторда, ўша давр учун энг долзарб муаммо бўлган оврупо мамлакатларининг илмий-техникавий илғорлиги ва мустамлакачилик сиёсати, шарқнинг қолоқлиги ва мустақиллигини қўлдан бой бериши билан боғлиқ масалаларни ҳам чуқур тушунган. бу муаммоларни ислом мафкураси мавқеидан туриб хал қилишга …
4
срини реставрация қилиш тарафдорларидир. фундаменталистлар эса ислом қадриятларини ўзгартирмасдан қабул қилиш нуқтаи назардан ёндошадилар. модернистик йўналиш тарафдорлари ўрта аср мусулмон меросининг рационализм ва демократизм мавқеидан туриб ўзгартириш ва ўзлаштиришни назарда тутадилар. хуллас, хх аср мураккаб, зиддиятли шароитида шарқдаги фалсафий таълимотлари мохиятан ғарбий оврупо фалсафий қарашларидан фойдаланишни тарғиб этадию, аммо шу билан бирга оврупо фани ва маданиятига эхтиёткорлик билан қарайди; оврупоча тарбиянинг кенг тарқалишига рўйхўш бермайди, маънавий-ахлоқий тубанлик йўлини тўсиш нуқтаи назарида туради. анчагина путур етган ислом мафкурасининг мавқеини ошириш учун турлича қарашлар, оқимлар вужудга келмоқда. адабиётлар: 1.каримов и.а. миллий истиқлол мафкураси халқ эътиқоди ва буюк келажакка ишончдир. -т.:ўзбекистон, 2000. 2.форобий абу наср. фозил одамлар шаҳри. - т., 1993. 3.туленов ж.,ғофуров 3. фалсафа. –т.:ўқитувчи, 1997.
5
хозирги замон фалсафаси - Page 5

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Faylni Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"хозирги замон фалсафаси" haqida

1663536011.doc хозирги замон фалсафаси режа: 1. хх асрнинг иккинчи ярмида фаннинг ривожланиши. к.поппер, т.куннинг фан ривожи ва унинг фалсафий мазмуни ҳақидаги фикрлари. 2. ўозирги замон ғарб диний фалсафаси. 3. замонавий хорижий шарқ мамлакатларида фалсафий фикрлар, оқим ва мактаблар. 1. маълумки, хх аср илмий-техника инқилоби – илмий тафаккурнинг беқиёс юксалиш даври бўлди. инсон ва инсониятнинг ақл ва фанга бўлган ишончи янада мустахкамланиб, кенгайиб бормоқда. бу даврда авж олаётган илмий – техника инқилоби фақат муаммо ва зиддиятларни пайдо қилмасдан, балки янги фанлар ва техника тараққиёти мураккаб муаммоларини ва инсон ҳаётидаги зиддиятларни хал этилишига умидлар туғдиради. ўозирги даврдаги ана шу умидлар, ишончлар асосида юзага келган йўналишлар сциентизм (лотинча – «фан») ва техн...

DOC format, 45,5 KB. "хозирги замон фалсафаси"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: хозирги замон фалсафаси DOC Bepul yuklash Telegram