табиат ва инсон ўртасидаги муносабатлар

DOC 108.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1446972333_62021.doc табиат ва инсон ўртасидаги муносабатлар р е ж а : кириш 1. табиат инсон жамият ўртасидаги муносатлар. 2. техника тараққиётининг табиатга салбий таъсири: табиатда ва материалларнинг кашф этиш. 3. узлуксиз экологик таълим-тарбиянинг зарурлиги. 4. ўзбекистонда экологик аҳвол ва уни бартараф этиш чора-тадбирлари. кириш. ҳозирги замон экологияси шундай асов отки, уни жиловлаш ва ўргатиш жуда мушкул. шунга қарамасдан уни ўрганиш ва уни ўргатиш керак. бунинг учун табиий воқеликларини тушуниб, уларнинг келиб чиқиш сабабларини аниқлаб,салбий ҳолатларни тузатишга ижобий ёндашадиган, табиат қонунларини инобатга олибгина қолмасдан, балки шулар асосида ўз ҳаёт- фаолиятини тузадиган кишиларгина экологлар қаторига кириш мумкин. табиатнинг экологик ҳолати бузилиши- тупроқ, ҳаво ва сувнинг тириклик учун зарарли моддалар билан ифлосланиши, ўсимлик ва хайвонларнинг фойдали турлари камайиб кетиши, ўтлоқзорлар, тўқайзорлар ва тоғ ёнбағирларидаги бута ҳамда дарахтларнинг кесилиши каби ҳолатлар натижасида табиатни муҳофаза қилиш ҳозирги куннинг энг оламшумул вазифаларидан бири бўлиб қолди. халқ хўжаликнинг турли тармоқлари ривожаланиши- табиий ландшафтларнинг тез ўзгариши, янги қишлоқ …
2
ладиган глобал муаммодир. дунёнинг турли жойларида юзага келган экологик офатла чернобел аэснинг портлаши, оролнинг қуриши, уфа шаҳридаги ҳимзаводнинг ёниши ва нефтнинг сувда тушиши, невада, семипалатинскда, лубнурда ўтказилган ер усти ва ер ости ядро портлатишлар таъсири йил сайин ҳавфли бўлиб бормоқда. агар биз табиат қўйнида тинч ва соғ яшашни хохласак, табиат қонунларини ўрганишимиз, ўзлаштиришимиз ва унинг қонунлари асосда ўз ҳаёт фаолиятимизни, иш режаларимизни, тузишимиз шарт. акс ҳолда, бизнинг ҳаракатларимиз «жодугар кампирнинг супурги остига миниб, космосга сафар қилиш»га баробар бўлиб қолади. табиатнинг экологик қонунлари, организмларнинг бир-бирлари ва уларнинг атроф- муҳит билан доим бўлиб турадиган муносабатларини чуқур ўрганиб етгандан кейингина биз табиатни муҳофаза қилишга тайёр, билимдон саркор бўламиз. атроф-муҳитга антропоген таъсири кенгайиб бормоқда. табиий муҳитнинг энг асосий элементлари атмосфера, гидросфера ва литосфера га катта ҳавф туғилди, улар тинимсиз ифлосланмоқда. бу муаммо дунёдаги ижтимоий-иқтисодий, сиёсий қарама-қаршиликлардан келиб чиқиб, инсон цивилизациясининг асосига панд бермоқда. турли келишмасликлар, бефарқликлар атроф-муҳит, ҳаво, денгиз-океанлар, табиий бойликлар манбаи ифлосланишига олиб …
3
абига жавоб берадиган экологик стратегия, экологик илмий тадқиқот натижалари асосидагина ҳал қилинади. шунинг учун махсус ва чуқур экологик билимларга эга бўлган юксак қобилиятли мутахассислар керак. ҳар томонлама етук мутахассислар махсус экологик йўналишларга эга бўлган олий билимдонларда, университетларда ўзига хос ўқув дастурлар ва режалари асосида тайёрланиши керак. экологик муаммоларни фан-техника ютуқлари асосида хал қилиш жараёнида экология фани, унинг йўналишлари жамият ва табиат ўртасидаги зиддиятларни хал қилишдаги мухим омил хисобалнади. экологик тангликларнинг, ҳалокатларнинг олдини олишда, жамият ва табиат ўртасидаги экологик зиддиятларни ечишда экология фанининг кейинги ютуқларини амалиётда қўллаш катта аҳамиятга эгадир. 1. табиат инсон жамият ўртасидаги муносатлар. табиат инсонларнинг моддий ва маънавий талабларини қондирувчи манбадир. табиат- бу бутун моддий борлиқдир. табиат ва жамият бир бири билан чамбарчас боғланган яхлит борлиқнинг икки бўлагини ташкил этади. табиат ва жамиятнинг умумий белгилари билан бир қаторда ўзига хос томонлари ҳам бор. бутун ижтимоий ҳаёт, ишлаб чиқариш, инсон ва унинг онги табиат қонунларига бўйсунадилар. бу борада жамият …
4
бир қанча компонентлар мувозанати, табиий экосистемалар ўзгариб кетишига олиб келмоқда. табиатни муҳофаза қилиш ва табиий заҳиралардан оқилона фойдаланиш масаласини халқ оммаси ўртасида тарғибот қилиш ҳамда уни ўрта мактабларда, олий ўқув юртларида ҳам ўрганиш вақти ҳам келди. бинобарин, бу вазифани амалга оширишда барча ўқитувчилар зиммасига ғоят масъулиятли вазифа юкланади. табиатни муҳофаза қилиш, табиат бойликларидан оқилона фойдаланиш, уларни иложи борича тиклаш давлат ахамиятига молик иш бўлиши билан ҳар бир кишининг муқаддас бурчидир. наботот ва ҳайвонотни эхтиёт қилиш, ҳар бир гул, новдани ювишдан, ҳайвонда ўқ узишдан олдин шу хатти ҳаракат ҳақида бир бор ўйлаб кўриш; ўз ҳовлисининг тоза бўлишини кўзлаб, шаҳар ҳавосини ифлос қилиб ахлат ташлаётган кишига бефарқ қарамаслик – табиатни муҳофаза қилишнинг таркибий қисмидир. табиатни муҳофаза қилиш деганда бутун инсоният манфаатини кўзлаб, табиатдан оқилона фойдаланиш, уни сақлаш, қўриқлаш ва табиий бойликларни кўпайтириш йўлида давлатлар, халқлар амалга оширилаётган тадбирларнинг илмий жиҳатдан асослангани мужассами тушунилади. инсон билан табиат ҳар доим бир бутунликни ташкил қилиб …
5
тларнинг тубдан ўзгариши ва кўплаб ов қилиши ва кўплаб ов қилиш ҳайвон захираларига салбий таъсир кўрсатди. кўплаб қимматбаҳо ҳайвонот-ўсимлик турлари йўқ бўлиб кетди ёки улар сони кескин камайди. саноатнинг ривожланиши табиий захираларнинг камайиб боришидан ташқари, атроф-муҳитнинг ифлосланиши муаммосини ҳам келтириб чиқарди. сув ҳавзалари, атмосфера, тупроқ саноат чиқиндилари билан кучли ифлосланиб бораётгнлиги маълум бўлиб қолди. булар ўсимлик ва ҳайвонот дунёси, шунингдек, одамлар соғлигига ҳам кучли ҳавф бўлиб қолди. бу салбий омил аста-секин бутун ер юзини ўз таъсири остига олиши хх аср бошларига қадар сунъий ҳарактерга эга бўлса, эндиликда бу сайёранинг глобал муаммосига айланиб келди. жумладан, антарктиданинг табиати ҳам радиоактив чанглар ва ддт пестициднинг борлиги, йўқлиги маҳусулотлари мавжудлиги аниқланди. хх асрнинг иккинчи ярмига келиб, турли табиий захираларнинг ҳудудлар бўйича танқислиги атроф-муҳитнинг дунё миқёсида ифлосланиши ва мувозанатнинг бузилиши рўй берди ва тобора кескин тус олиб, экологик шароитнинг бузилиши учун реал ҳавф пайдо бўлди, бу эса қуйидаги сабабларга боғлиқ бўлиб, инсониятнинг келажакдаги ҳаёти ва …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "табиат ва инсон ўртасидаги муносабатлар"

1446972333_62021.doc табиат ва инсон ўртасидаги муносабатлар р е ж а : кириш 1. табиат инсон жамият ўртасидаги муносатлар. 2. техника тараққиётининг табиатга салбий таъсири: табиатда ва материалларнинг кашф этиш. 3. узлуксиз экологик таълим-тарбиянинг зарурлиги. 4. ўзбекистонда экологик аҳвол ва уни бартараф этиш чора-тадбирлари. кириш. ҳозирги замон экологияси шундай асов отки, уни жиловлаш ва ўргатиш жуда мушкул. шунга қарамасдан уни ўрганиш ва уни ўргатиш керак. бунинг учун табиий воқеликларини тушуниб, уларнинг келиб чиқиш сабабларини аниқлаб,салбий ҳолатларни тузатишга ижобий ёндашадиган, табиат қонунларини инобатга олибгина қолмасдан, балки шулар асосида ўз ҳаёт- фаолиятини тузадиган кишиларгина экологлар қаторига кириш мумкин. табиатнинг экологик ҳолати бузилиши- тупроқ, ҳаво ва сув...

DOC format, 108.5 KB. To download "табиат ва инсон ўртасидаги муносабатлар", click the Telegram button on the left.