мустақиллик ва дин. диний экстремизм ва фундаментализм

DOC 147.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1403875588_48304.doc мустақиллик ва дин. диний экстремизм ва фундаментализм режа: 1. виждон эркинлиги диний эътиқод эркинлиги эканлиги. 2. ўзбекистон республикасида виждон эркинлигининг қонун йўли билан кафолатланиши. 3. диний экстремизм ва фундаментализм мазмун моҳияти. 4. марказий осиёдаги барқарорлик ва хавфсизликка тақдид солаётган диний экстремизм ташкилотлари ва уларга қарши кураш чора-тадбири. виждон эркинлиги кўп қиррали тушунча бўлиб, у қуйидагиларни билдиради: ҳар кимнинг ўз эътиқодига кўра мазкур жамиятдаги мавжуд ижтимоий меъёрларни бузмаган холда виждони буюрганича яшаш, ишлаш имконияти. бунда динга муносабат масаланинг бир томони ҳисобланади. сиёсий жихатдан эса унга демократия кўринишлардан бири сифатида қаралади. юридик нуқтаи назардан виждон эркинлиги инсоннинг асосий шахсий ҳуқуқлари сирасига киради ва демократик эркинликлардан бири ҳисобланади. кўринадики виждон эркинлиги замирида шахснинг ҳуқуқи, демократия адолатпарварлик ва инсонпарварлик каби катта ижтимоий –сиёсий ҳуқуқий ва аҳлоқий тушунчалар ётади. ҳозирги вақтда виждон эркинлиги демократиянинг ажралмас таркибий қисмига айланган. виждон эркинлиги ва диний ташкилотлар масаласи барча давлатларнинг ижтимоий ҳаётида муҳим ва шу билан бирга мураккаб …
2
носабатларнинг амалда ҳуқуқий таъминланишини ҳам назарда тутади. виждон эркинлиги. ўзбекистон республикаси конституцияси тегишли моддаларида акс этган виждон эркинлиги, шунингдек “виждон эркинлиги ва диний ташкилотлар тўгрисидаги” қабул қилинган қонун ҳалқаро ҳужжатлардаги талабларга мос ҳолда тузилгандир. дин эркинлиги нуқтаи назаридан виждон эркинлиги-бу фуқароларнинг у ёки бу динга эътиқод қилиш ёҳуд ҳеч қандай динга эътиқод қилмаслик ҳуқуқидир. ўзбекистон республикаси конституциясининг 31 моддасида қайд этилганидек “ҳамма учун виждон эркинлиги кафолатланади. ҳар бир инсон хохлаган динга эътиқод қилиш ёки ҳеч қайси динга эътиқод қилмаслик ҳуқуқига эга. диний қарашларни мажбуран сингдиришга йўл қўймаслик”. мазкур қонуний кафолатга мувофиқ бирон-бир киши бошқа одамларга сен у динга, сен бу динга эътиқод қиласан, сенинг бирор динга эътиқод қилишга хаққинг йўқ. сен бединсан деб айта олмайди. ҳеч ким диндор кишини “диний эътиқодингиздан қайтинг”-деб мажбур ҳам қилолмайди. диндор ёки дахрий бўлиш ўзи хохлаган динга ишониш ёки ҳеч қайси динга ишонмаслик ҳар кимнинг шахсий иши. бу ҳуқуқ ўзбекистон республикасининг конституциянинг 31-моддасида қонун билан …
3
динга муносабатини белгилаш душманлик ва адоват уйготиш, уларнинг диний ёки дахрийлик эътиқоди муносабати билан боглиқ ҳис-туйгуларини хакорат қилиш мумкин эмаслиги белгилаб қўйилган. қонуннинг 5 моддаси “динларнинг ва диний ташкилотларнинг давлатдан ажратилиши деб юритилади”. бу қандай маънони англатади? бу дегани-мамлакатимизда динлар ва диний ташкилотлар давлат ишига аралашмайди айни пайтда эса давлат диний ташкилотларнинг ва диндорларнинг қонунларга зид бўлмаган фаолиятга аралашмайди, давлат ўз вазифасини ва дин ҳам ўз вазифасини бажариши лозим. диний ташкилотлар давлатдан ажратилган бўлсада… аммо улар жамиятдан ажратилмаган. диндорлар ва диний ташкилотлар жамиятнинг ижтимоий- сиёсий ҳаётида қатнашиш ҳуқуқига эгадир. диний ташкилот диний эҳтиёжларни биргаликда қондириш ёки қондиришга кўмаклашиш мақсадида тузилган ва диний маросимларни адо этиш асосида иш кўрадиган ихтиёрий тенг ҳуқуқли ва ўз-ўзини бошқарувчи уюшма. у айни вақтда фуқароларнинг виждон эркинлигини кафолатловчи тузилмалардан бири саналади. диний ташкилотларнинг энг муҳим белгиси уларнинг ўз-ўзини бошқаришдир, яъни улар маъмурий жиҳатдан давлатдан идоралардан ажратилган. янги таҳрирдаги қонунга биноан диний ташкилот ўзбекистон республикасининг 18 ёшга …
4
жавобгарликка тортишади. қонуннинг яна бир муҳим моддаси “мактабни диндан ва диний ташкилотларни ажратиш” деб аталади. буни қандай тушунмоқ ва изоҳламоқ керак? мамлакатимизда давлат билим юртлари дунёвий билим берувчи билим юртидир. умумий таълим, коллежлар, академик лицейлар, олий ўқув юртлари ўқув режаларига диний билим бериш дарс сифатида киритилмайди. қонуннинг 3 моддаси 2-қисмида кўрсатилганидек “вояга етмаган болаларни диний ташкилотларга жалб этиш шунингдек уларни ихтиёрига ота-оналар ёки улар ўрнини босадиган шахс ихтиёрига зид тарзда динга ўқитишга йўл қўйилмайди”. мазкур қонунга зид равишда вояга етмаган болаларни динга ўқитиш ўзбекистон республикаси жиноят кодексининг 145 моддасига мувофиқ-энг кам иш ҳақининг эллик баробаридан етмиш беш баробаригача жарима ёки икки йилдан 3 йилгача аҳлоқ тузатиш ишлари ёҳуд 3 йилгача озодликдан маҳрум этиш билан жазоланади. диний ташкилотларнинг марказий бошқарув органлари руҳонийлар ўзларига зарур бўлган диний нодиний тайёрлаш уни диний ўқув юрти ташкил этишга ҳақлидирлар. диндан сабоқ берувчи, мураббийлар тегишли пухта билимга ва уни ўқитиш хақидаги махсус рухсатномага эга бўлишлари шарт. …
5
ом бухорий, имом матрудий, имом ат-термизий, бурхониддин маргилоний каби улуг мутафаккирларимизнинг юбилейлари ўтказилди. мустақиллик туфайли республикамиз фуқаролари хаж сафарига бориш, муқаддас қадамжолари зиёрат қилиш имкониятига эга бўлдилар. агар ўтмишда собиқ шўро бўйича хар йили 25-30 киши хажга борган бўлса, 1991 йилда ўзбекистон 1500 киши, 2003 йилда 3800 нафар киши хаж ибодатини бажариш имконига эга бўлди. мустақилликнинг ўтган 13 йили давомида жоме 48000 минг дан ортиқ фуқаролари хаж ва умра каби диний фарзини адо қилиш имконига эга бўлдилар. ўтган ишлар давомида халқимизнинг маънавий бойлиги бўлган ноёб манбаларни тизими ўрганиш йўлга қўйилади. уларнинг натижаси ўлароқ имом бухорийнинг ходисалар тўплами 4 жилдда. бурхониддин маргилонийнинг “ал-ҳидоя” си, имом ат-термизийнинг “сунат ат-термизий” асарлари ўзбек тилида илк бор нашр этилди. муқаддас қуръони карим маъноларининг таржимаси 2 маротаба нашр этилди. буюк диний уламо ва мутафаккирларнинг юбилейлари мунтазам ўтказилиб келинмоқда. 1993 йилда баховуддин нақшбанд таваллудининг 675 йиллиги: 1995 йилда нажмиддин кубро таваллудининг 850 йиллиги: 1998 йилда имом мотрудийнинг …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "мустақиллик ва дин. диний экстремизм ва фундаментализм"

1403875588_48304.doc мустақиллик ва дин. диний экстремизм ва фундаментализм режа: 1. виждон эркинлиги диний эътиқод эркинлиги эканлиги. 2. ўзбекистон республикасида виждон эркинлигининг қонун йўли билан кафолатланиши. 3. диний экстремизм ва фундаментализм мазмун моҳияти. 4. марказий осиёдаги барқарорлик ва хавфсизликка тақдид солаётган диний экстремизм ташкилотлари ва уларга қарши кураш чора-тадбири. виждон эркинлиги кўп қиррали тушунча бўлиб, у қуйидагиларни билдиради: ҳар кимнинг ўз эътиқодига кўра мазкур жамиятдаги мавжуд ижтимоий меъёрларни бузмаган холда виждони буюрганича яшаш, ишлаш имконияти. бунда динга муносабат масаланинг бир томони ҳисобланади. сиёсий жихатдан эса унга демократия кўринишлардан бири сифатида қаралади. юридик нуқтаи назардан виждон эркинлиги инсоннинг асосий шахс...

DOC format, 147.5 KB. To download "мустақиллик ва дин. диний экстремизм ва фундаментализм", click the Telegram button on the left.