tabiatshunoslikni o'qitish metodikasi fanining qisqacha tarixi__2

DOC 66,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1480791447_66345.doc tabiatshunoslikni o'qitish metodikasi fanining qisqacha tarixi. o'zbekistonning boshlangich sinflarida tabiatshunoslikning o'qitilishi reja: 1. tabiatshunoslikni o'qitish metodikasi fanining qisqacha tarixi. 2. o'zbekistonning boshlangich sinflarida tabiatshunoslikning o'qitilishi tabiatshunoslikni o'qitish metodikasining tarixi shuni ko'r-satadiki, muayyan darajadagi hal qilinadigan asosiy muammolar, ya'ni ta’limning mazmuni, o'qitish metodlari va ularni tarbiyalovchi ta'siri kabi masalalar o'qituvchilar va metodistlar to-monidan hal etiladi. bu narsa ko'pincha ularning ijodiy tashabbusiga bog'liq bo'ladi. tabiatshunoslikni o'qitish metodikasi ham o'z tarixiga ega. uni vujudga kelishiga ko'plab biologiya olimlar metodistlar va o'qituvchilarning xizmatlari singgan. turli ijtimoiy sharoitlarda yaratilgan ko'plab metotlik qo'llan-malar va darsliklar shular jumlasidandir. boshlang'ich sinflarda tabiatshunoslikning o'qitilishi. (3'zbek tilida tabiatshunoslik bo'yicha birinchi tarjima adabiyotlar 1919- yilda vujudga keldi. bular: «boshlang'ich jug'rofiya» (a-a. kruber kitobining ruschadan tarjimasi), «turkiston» (a.a. kruber kitobining ruschadan tarjimasi) kabi asarlar edi. t- n. qori-niyoziyning «tabiatning parchasi» kitobi o'qituvcftilar uchun yaratilgan dastlabki qo'llanmalardan biri hisoblanadi 1927-1929- yillarda birinchi bosqich maktab o'quvchilari uchun o'ikashunoslik darsliklari — «kichik turkistonlik», «bizmng …

stur» — metodik yo'1-yo'riqllar yaratdi, unda 1—3- sinf o'quvchilari bilan darslar va darsdian tashqari vaqtiarda (o'qituvchi rahbarligida) kuzatish va tajrirj^alar o'tka-zishga alohida e'tibor berildi. 1960- yildan boshlab yangi dasturlar joriy qilindi.- bunda 3— 4-sinflardagi tabiatshunoslik darslari mehnat dars'slari bilan almashtirildi. tabiatshunoslik fanini o'qitish faqatt 4- sinfda qoldirildi, 1961- yili o'zbekistonning tabiiy sharoitlaari, o'simlik va hayvonot dunyosining o'ziga xos xususiyatlarini akks ettiruvchi «tabiatshunoslik» darsligi (y.m.belskaya va boshqalaar) yaratildi. 1970- yillarda o'zbekiston maktablarida yangi o'qquv rejasi va dasturlari joriy etilishi munosabati bilan 2—3- sinflarfda «tabiat-shunoslik» predmeti o'qitila boshlandi, uni o'rganishgga o'qish rus tilida olib boriladigan sinflarda 35 va 70 soatdan, oyqish o'zbek tilida olib boriladigan sinflarda esa 35 soatdan vaqt ajrf atildi. 1972- yili y.m. belskaya tahriri ostida rus va o'zbekk tiuarida 2-sinf uchun «tabiatshunoslik» darsligi nashr qilindi. • bu darslik uch yillik boshlang'ich maktab dasturi bo'yicha o'qitildi. u ikkinchi sinf o'quvchiiarining yosh xususiyatini hisobga olgan holda tuzildi, unda o'zbekiston o'simliklari va …

lang'ich sinf uchun atrofdagi olam bilan tanishtirish va tabiatshunoslik bo'yicha dasturlar hamda «atrof olam bilan tanishtirish» va «tabiatshunoslik» kurslari bo'yicha o'quv-metodik komplekslar (darsliklar, metodik qo'llanmalar, kuzatishlar kundaligi) nashr qilindi. tabiatshunoslik sikli bo'yicha o'quv kompleksi muntazamlilik, mazmunining rivoj-lantirilishi sinfdan-sinfga o'tgan sari asta-sekin chuqurlashtirib, kengaytirib borish, tuzilishga yagona yondashish, tuzilishning vorisligi bilan ta'minlandi. ushbu dastur hamda darsliklar respublikamiz mustaqillikka erishgandan so'ng uning dastlabki yillariga qadar amalda bo'ldi. respublikamiz mustaqillikka erishgach iqtisodiy hamda ijtimoiy rivojlanishning o'ziga xos yo'liga ega bo'ldi. mustaqillik barcha sohalarda bo'lgani kabi ta'lim sohasini ham tubdan yangilash zaruriyatini vujudga keltirdi. o'zbekiston respublikasining «ta'lim to'g'risida»gi qonuni hamda «kadrlar tayyorlash milljy dasturi» talablari asosida ta'limning maqsadi, vazifalari, mazmuni, shakli, vositalari birinchi darajali ehtiyojga aylandi. o'zbekiston respublikasi vazirlar mahlcamasi tomonidan «uzluksiz ta'lim tizimida davlat ta'lim standartlarini ishlab chiqish va joriy etish to'g'risida»gi 1998- yil 5- yanvar qarori chiqdi va ushbu qarorga binoan «davlat ta'lim standard to'g'risidagi nizom» tasdiqlandi. unda boshlang'ich ta'lim 4 yillik …

r ettirdi, unda tabiiyotni o'rganish izchilligi, qazilmalar dunyosi (jonsiz tabiat), o'simliklar dunyosi (botanika), hayvonlar dunyosi (zoologiya) ko'rsatilgan. bu darslik o'quv predmeti sifatida tabiiyot faniga asos soldi. v.f. zuyev maktab o'quvchiiarining tabiiy obyektlarni o'rganishlarini yoqlab chiqdi, chunki u minerallarni, o'simlik va hayvonlarni bevosita sezgilar orqali qabul qilib olinishini yuqori baholar edi. bundan tashqari, o'quvchi o'z o'lkasining tabiatini albatta o'rganishi kerakligini ko'rsatdi, bu kitob o'qitishning hozirgi o'lkashunoslik tamoyiliga mos keladi. biroq bu ilg'or g'oyalarning fanda hayotdan ajralgan, yuzaki metodlar hukmron bo'lgan sharoitda, o'quvchilardan faqat darslik matnini mexanik ravishda yod olish talab qilingan bir vaqtda amalga oshirilishi mumkin einas edi. xix asr o'rtalarida ilg'or pedagogik fikrlarning taraqqiyotiga konstantin dmitriyevich ushinskiy (1824-1870) o'zining munosib hissasini qo'shdi. u kuzatish metodini tabiatni bilib olishning samarali metodi deb hisobladi, «ona tili» va «bolalar dunyosi» nomli o'qish kitoblariga tabiatshunoslik materiallarini bayon qilib, kuzatish va tajribalar o'tkazishni talab etuvchi tabiat to'g'risidagi materiallarni kiritdi. k.d.ushinskiy bolalarni tabiat bilan tanishtirishni o'z …

og'lab tabiiyot o'qitish tizimini birinchi bo'lib aleksandr yakovlevich gerd (1841-1888) taklif qildi. u ko'rgazmali o'qitish bola idrokining bor (real) holatiga muvofiq bo'lishi kerakligini ta'kidladi. gerd bunyodga keltirgan tizimda tabiiyotni o'rganish jonsiz tabiatdan boshlanadi, u boshlang'ich sinflarda jonsiz tabiat kursini o'qitish metodikasini ishlab chiqdi. «tabiiyot qisqa kursi» nomli darslik, shuningdek, «yer, havo, suv» nomli o'quv qo'llanma va ularni o'qitishga oid «boshlang'ich maktabda predmetli darslar» nomli metodik qo'llanma (1883) yozdi. bu kitob uzoq vaqtlargacha jonsiz tabiat kursi bo'yicha asosiy qo'llanma bo'lib keldi. xx asr boshlarida boshlang'ich maktabda tabiiyot o'qitilishida uch yo'nalish belgilandi. chunonchi, dmitriy ivanovich tixo-mirov «boshlang'ich maktabda rus tili darslarida nimani va qanday o'qitish kerak» (1901) kitobida tabiiyotni izohli o'qitishga kiritish o'rniga asosiy o'quv predmeti sifatida ajratishni taklif qildi. tabiiyotni izohli o'qitish o'quvchilarga tabiat to'g'risida bir butun tasavvur bera olmagan, chunki ular tabiat to'g'risida tarqoq ma'lumotlar olar edilar, xolos. shuningdek, ular tabiat jismlari va hodisalari to'g'risida aniq bilimlar olmas edilar, chunki …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "tabiatshunoslikni o'qitish metodikasi fanining qisqacha tarixi__2"

1480791447_66345.doc tabiatshunoslikni o'qitish metodikasi fanining qisqacha tarixi. o'zbekistonning boshlangich sinflarida tabiatshunoslikning o'qitilishi reja: 1. tabiatshunoslikni o'qitish metodikasi fanining qisqacha tarixi. 2. o'zbekistonning boshlangich sinflarida tabiatshunoslikning o'qitilishi tabiatshunoslikni o'qitish metodikasining tarixi shuni ko'r-satadiki, muayyan darajadagi hal qilinadigan asosiy muammolar, ya'ni ta’limning mazmuni, o'qitish metodlari va ularni tarbiyalovchi ta'siri kabi masalalar o'qituvchilar va metodistlar to-monidan hal etiladi. bu narsa ko'pincha ularning ijodiy tashabbusiga bog'liq bo'ladi. tabiatshunoslikni o'qitish metodikasi ham o'z tarixiga ega. uni vujudga kelishiga ko'plab biologiya olimlar metodistlar va o'qituvchilarning xizmatlari singgan. tur...

Формат DOC, 66,5 КБ. Чтобы скачать "tabiatshunoslikni o'qitish metodikasi fanining qisqacha tarixi__2", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: tabiatshunoslikni o'qitish meto… DOC Бесплатная загрузка Telegram