tilning funktsional tipologiyasi

DOC 39,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1405764859_56623.doc tilning funktsional tipologiyasi reja: 1. funktsionallik va uning mohiyati. 2. funktsionallik tilning ijtimoiy shakllanishidagi asosiy manba sifatida. 3. tilning funktsional bosqichlari. tilning funktsional asoslarini o’rganamiz va uning ijtimoiy-tarixiy, sotsium xususiyatlarini bilib olishga intilamiz. gap tillarning funktsional xususiyatlari haqida borar ekan, uning geneologik, tipologik (morfo-sintaktik) va areal tasnifi butun dunyo tillarini tasniflash asosida, qolaversa, tillar aloqasi bilan bog’liq holda tipologik jarayonni yuzaga keltiradi. til aloqa-aralashuvdagi muhim vosita sanalib, uning asosiy vazifaviy o’rni kommunikativ funktsiyani bajarishidir. kommunikatio-lat-til hodisalarining maqsadga muvofiq tarqalishidir. tilning bunday funktsiya bajarishi hozirgi o’zbek va jahon tilshunoslari tomonidan e‘tirof etilib kelinmoqda hamda uning ekspressiv funktsiyani bajarishiga e‘tibor qaratilmoqda. exspressia-ma‘no kuchaytirish demakdir. v.a avrorin tilning funktsiyasini quyidagicha bo’laklarga ajratib o’rganadi: 1. kommunikativ funktsiya umuman aloqa aralashuv bilan bog’liq; 2. ekspressivlik ma‘noning kuchaytirilishi va nutqda ta‘sirchanlikni oshirishi; 3. shakl va mazmuniy ma‘no kasb etish; 4. ijtimoiy bilim va muammolarni hal etish darajasida ekanligi. tilning funktsional vazifasi deyilganda, ijtimoiy hamda xususiy …

estetik, gnoseologik xususiyatlarga ega bo’lib, tilning boyishiga asos bo’lishi mumkin. tilning funktsional tipologiyasi mantiqan yuzaga keladi. agarda uning shakllanishi xususida fikr yuritilsa, ma‘lum yaruslar asosida vujudga kelishini tushunish mumkin bo’ladi. uning fikricha, yuqori yarusi kommunikativ vazifada mantiqiy sxema asosida yuzaga keladi. ikkinchi, o’rta yarus bo’lak funktsiya-ijtimoiy, ekspressiv xususiyatga ega bo’ladi, uchinchi qo’yi yarus har bir qismning, ijtimoiy funktsiya bajarishini, xolbuki, tillar o’rtasidagi funktsiyaviy ifodalanish bilan bog’liq. shu o’rinda tilning funktsional tasnifi xususida ham ma‘lum bir masalalar borki, ular tilning funktsional asosda paydo bo’lishi, to’laqonli, maqsadli tarzda hosil qilinishi, tilning tasnifiy bo’linishidir. bu tarzda funktsional hosil qilinish tillarning umumiy tipologik qonuniyatlarini o’rganishda va funktsional taraqqiyot bosqichlarini his etishda yordam beradi. tilning funktsional bosqichlari quyidagi gruppalarga bo’linadi. 1. eski yozuvli tillar. miloddan oldingi yozuvli tillar, yozuvsiz tillar. o’zbek tili va uning funktsional taraqqiyoti ham shu gruppalanish asosida qurilishi mumkin. 1. o’zbek tili millatlararo munosabatda ishlatiluvchi til sifatida. 2. o’zbek adabiy tilining mamlakatlararo …

uning shunday jonli shaklda bo’lishi boshqa tillarga xos emas, shu mamlakat xalqlari tiliga xosdir. hududiy tilda, umumxalq tili doirasida so’zlar adabiy til uchun taalluqli bo’lsa-da, etnik guruhlar tili bundan mustasno. 3. o’zbek tili-bu til bir mamlakatda yashovchi bir necha millat uchun xizmat qiladi, unda shahardagi oddiy so’zlashuv tili, hududiy dialektlar, o’zbek tilining asosiy xususiyatlariga uning og’zaki va yozma shakliga ta‘sir etib boradi. 4. professional til-bu til sotsial dialektlar, professional til (leksik xususiyatlari), uning asosiy maqsadi etnik guruh tillari doirasidagi nutqqa asoslanishdir. masalan, o’zbekistonda etikdo’z, chilangar, misgar, kulolchilik bilan qadimdan shug’ullanib kelganlar nutqi bunga yaqqol misoldir. 5. diniy tillar-bu til din va shariatga daxldor bo’lib, ularning nutq xususiyatlari asosida yuzaga keladi. o’zbek tilini tasnif etganda tilning funktsional xarakterini quyidagicha tasnif qilish mumkin: o’zbek tili xususiyati va dialektlari. hududiy til, professional til, argo, jargon va koyne. uning tipologik jihatlarini esa quyidagicha aniqlasa bo’ladi: avvalambor, o’zbek tili sayqallangan va tushunarli til, hozirgi paytda …

tilning funktsional tipologiyasi - Page 5

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "tilning funktsional tipologiyasi"

1405764859_56623.doc tilning funktsional tipologiyasi reja: 1. funktsionallik va uning mohiyati. 2. funktsionallik tilning ijtimoiy shakllanishidagi asosiy manba sifatida. 3. tilning funktsional bosqichlari. tilning funktsional asoslarini o’rganamiz va uning ijtimoiy-tarixiy, sotsium xususiyatlarini bilib olishga intilamiz. gap tillarning funktsional xususiyatlari haqida borar ekan, uning geneologik, tipologik (morfo-sintaktik) va areal tasnifi butun dunyo tillarini tasniflash asosida, qolaversa, tillar aloqasi bilan bog’liq holda tipologik jarayonni yuzaga keltiradi. til aloqa-aralashuvdagi muhim vosita sanalib, uning asosiy vazifaviy o’rni kommunikativ funktsiyani bajarishidir. kommunikatio-lat-til hodisalarining maqsadga muvofiq tarqalishidir. tilning bunday funktsiya bajarishi hozirgi ...

Формат DOC, 39,5 КБ. Чтобы скачать "tilning funktsional tipologiyasi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: tilning funktsional tipologiyasi DOC Бесплатная загрузка Telegram