тилнинг пайдо булиши ва ривожланиши муаммоси ( проблемаси )

DOC 65,5 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇
1
1403012962_43231.doc тилнинг пайдо булиши ва ривожланиши проблемаси www.arxiv.uz тилнинг пайдо булиши ва ривожланиши проблемаси режа: i. тилнинг пайдо булиши проблемаси. ii. тилнинг пайдо булиши хауида турли назариялар. 1. таулидий овоз назарияси. 2. ундов назарияси. 3. мехнат уийуириулари назарияси. 4. ижтимоий уелишув назарияси. 5. имо-ишора назарияси. 6. ьхлдираш назарияси. 7. илмий назария. iii. хулоса. iv. мустахуамлаш учун саволлар. v. таянч иборалар. тилнинг пайдо булиш масаласи инсонни уадимдан уизиутириб уелади. нуту уандай вужудга уелган? нима учун тиллар турлича? уайси тил энг уадимий тил? бу ва бу уаби саволлар билан илм ахли умуман инсоният доимо уизиуиб уелган. шуни айтиб хтиш уераууи, айрим бир тилнинг уелиб чиуишини масалан, рус хзбеу, хинд тилларини уачон пайдо булганини, уандай таруиб топганлигини аниу айтиб хтиш мумуин. жонли ва хлиу тилларнинг уелиб чиуиш тарихи ва ривожланиш уонуниятларини хрганиш у уадар уийин эмас. тилнинг уелиб чиуиши одам ва уишилиу жамиятини пайдо булиши масалаларининг таруибий уисмидир. одамнинг пайдо булиш эволюцияси ва …
2
ир донишманд яратганлиги талуин уилинади. тилнинг уелиб чиуиш масаласини илмий жихатдан хал уилишга уриниш уадимги юнон файласуфларининг билиш назариялари билан боьлиу. платон “тил табиий сурътда уелиб чиууан” деб даво уилса, демоурит “хзаро алоуа уилиш ун тилни одамларнинг хзлари яратган, у худонингмас, балуи одамлар иродасининг махсулидир” деган назарияни ольа суради. антиу замонлардан бери тилнинг уелиб чиуиши тхьрисида турли назариялар яратилган. уозиргача тилнинг уелиб чиуиши ва пайдо булиши хауида 500 дан ортиу назария мавжуд булиб, улар бир-бирига уарама-уарши назариялардир. ана шундай назарияларнинг энг йириулари ууйидагилардир: i. таулидий овоз назарияси (ёуи товушга таулид назарияси). бу назария уадимги греу олимлари демоурит ва платон даврида пайдо булиб хх асргача яшаб уелган. бу назарияга ухра, дастлабуи одамлар ташуи дунёдаги турли-туман товушларга, хайвонларнинг бауир-чауирларига, уушларнинг сайрашларига, шаршаранинг овозига нуту органлари билан таулид уилинган. табиатдаги товушларга таулид уилиш натижасида схзлар пайдо булган. рус тилида: уууушуа, гавуатp, шипетp; хзбеу тилида: уарьа, шаршара, уаууу, чумчуу уаби. леуин бундай хзлар хар …
3
й схзларнинг миудори шу уадар уамуи, тилдеу мураууаб ходиса ана шу йхл билан пайдо булган, дейиш бу масалани жуда соддалаштириб юборади. iii. мехнат уийуириулари назария. бу назарияxixасрнинг 70-йилларида француз философи л.нуаре томонидан яратиган. унинг уайд уилишича, турли уийуириулар, хайуириулар уоллеутив мехнат фаолиятини енгиллаштириб, уни тартибга солади. леуин бундай мехнат уийуириулари, хайуириулар уоллееутив мехнат фаолиятини енгиллаштиради, уни тартибга солади. л.нуаре энг мухим масала-алоуа ууроли сифатида тилга булган социал эхтиёжни хисобга олмайди. шунинг учун хам бу назария ьайри-илмий булиб уолади. iv. ижтимоий уелишув назария. бу назария xix асрнинг иууинчи ярмида пайдо булди. ижтимоий уелишув назариясига ухра, нарса ва предметларни аташда одамлар озаро уелишиб олишган, ухриниб турибдиуи, бирор нарса тхьрисида уелишиб олиш учун хам, аввало, тил уерау. v. тилнинг уелиб чиуиш тхьрисидаги ана шундай назариялардан яна бири “имо-ишора” назариясидир. бу назария тарафдорлари товуш тили пайдо булгунча, инсонлар бири-бири билан имо-ишора оруали алоуа уилишган. немис олими бундт энг биринчи булиб бу назарияни асослагани уринган. …
4
а тхьри уелмайди. vi. ьайри илмий назариялардан яна бир ьулдираш назариясидир. (лепетная теория). бу назария хам xix асрда уенг таруалган назариялардан бири булиб, бу назарияга ухра, тил болалар нутуидан, уларнинг ьулдираш-валдирашидан пайдо булган. масалан, дунёнинг ухп тилларида мама, папа, баба, дядя, дада уаби сузларнинг маъносибир-бирига яуин булган. масалан, мама схзи она маъносида европа тилларида ухлланиб уолмай, хатто хитой тилида хам она маъносини ишлатилади. шунга асосланиб, тилни уелиб чиуиши болалар нутуига, уларнинг валдирашига боьлаш илмий жихатдан хилофдир. юуорида ухрсатиб хтилган назарияларнинг хаммаси хам тилнинг уелиб чиуиш масаласини инсониятнинг пайдо булиши, дастлабуи уишилар уоллеутивининг вужудга уелиши масаласидан ажратган холда уарайди. бу назарияда талуин уилинишича, тил гхё жамият тарихи тараууиётидан четда: хз холича тараууий этадиган ходиса эмиш. шунинг учун хам тилнинг уелиб чиуиш масаласи ибтидоий даврдаги уишиларнинг мехнат фаолиятидан ажратилган холда уаралган. бу бир томондан. иууинчидан, бу назарияларда тилнинг уелиб чиуиш масаласи тафаууурнинг пайдо булиш масаласи билан бирлиуда, бир-бирига боьланган холда эмас, балуи …
5
ши, уишиларнинг биргалашиб ишлаши, яшаши тилнинг пайдо булишида асосий амал булади. уисуача айтганда, уишиларшу даражага етдиларуи уларда бар-бирига ниманидир айтиш эхтиёжи туьилди. бу эхтиёж хзига уераули органни вужудга уелтирди. хуллас тил уишиларга табиат томонидан инъом уилинган мхъжиза булиб, у мехнат процессида ва мехнат билан тараууий уилди, уишиларнинг алоуа-оралашув ууролига айланди. шундай уилиб одамни хам тилни хам уоллеутив мехнати яратди. ибтидоий жамият бошларида пайдо булган бошланьич тил ваутлар хтиши билан хзгариб тараууит уилди, тауомиллашди ва ривожланди. адабиётлар: 1. о.азизов. “тилшуносликка кириш”. т., 1963й. 2. б.н.гловин. “введение в язккознание”.м., 1977й. 3. л.и.баранникова. “введение в язккознание,саратов”. 1973й 4. т а.а.реформатский. “введение в язккознание”.м ., 199979й 5. е.и.кодухов. “введение в язккознание”.м., 1979й 6. а.баскаков. “введение в изучение туркских язвков”.м., 1962й 7. а.баскаков. “туркские язкки”.м., 1960й 8. ирискулов. “тилшуносликка кириш”.т., 1992й 9. www.ziyonet.uz

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Faylni Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"тилнинг пайдо булиши ва ривожланиши муаммоси ( проблемаси )" haqida

1403012962_43231.doc тилнинг пайдо булиши ва ривожланиши проблемаси www.arxiv.uz тилнинг пайдо булиши ва ривожланиши проблемаси режа: i. тилнинг пайдо булиши проблемаси. ii. тилнинг пайдо булиши хауида турли назариялар. 1. таулидий овоз назарияси. 2. ундов назарияси. 3. мехнат уийуириулари назарияси. 4. ижтимоий уелишув назарияси. 5. имо-ишора назарияси. 6. ьхлдираш назарияси. 7. илмий назария. iii. хулоса. iv. мустахуамлаш учун саволлар. v. таянч иборалар. тилнинг пайдо булиш масаласи инсонни уадимдан уизиутириб уелади. нуту уандай вужудга уелган? нима учун тиллар турлича? уайси тил энг уадимий тил? бу ва бу уаби саволлар билан илм ахли умуман инсоният доимо уизиуиб уелган. шуни айтиб хтиш уераууи, айрим бир тилнинг уелиб чиуишини масалан, рус хзбеу, хинд тилларини уачон пайдо булганини, ...

DOC format, 65,5 KB. "тилнинг пайдо булиши ва ривожланиши муаммоси ( проблемаси )"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.