узбекистоннинг ижтимоий тараккиёти

DOC 135.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1354706544_40566.doc ызбекистоннинг ижтимоий www.arxiv.uz режа: 1.социал тараққи¸т ва социал ўсиш тушунчаси 3. ўзбекистоннинг ҳозирги социал тараққи¸ти ва ўсиш ҳолати о.конт социологиясида социал динамика жамият ҳодисаларини ўрганишдаги муайян ¸ндашувни билдиради. аслида, динамика механиканинг жисмлар ҳаракатини ва ҳаракат билан уни юзага келтирувчи куч ўртасидаги боғланишларни ўрганадиган бўлимдир. умумий маънода динамика ҳаракат ҳолатини, нарса-ҳодисаларнинг ўсиш, ўзгариш, ривожланиш жара¸нини англатади. социология физиологиянинг бевосита давоми ¸ки «социал физика» деб ҳисобланган. конт ижтимоий воқеликнинг табиий қонунларини топишга ҳаракат қилган эди. ана шу вазифани амалга ошириш учун ижтимоий воқелик икки йўналишда - социал статика йўналишида ва социал динамика йўналишида кўрилиши лозим. социал статика ижтимоий элементларнинг мувозанатини, мавжудлик қонунларини ўрганади. ижтимоий элементларнинг узвий уйғунлиги, уларнинг ўзаро мувозанатлашган тарзда мавжудлиги жамиятни яхлит бир бутунлик сифатида қарашга имкон беради. шунинг учун ҳам жамият алоҳида ўзига хос тизим бўлиб, бунда энг муҳими, элементларнинг ўзаро алоқасидир. социал статика ҳар қандай жамият барқарорлик, мувозанат ҳолатини, асосий тартиботни ўрганса, социал динамика жамиятдаги ўзгариш, ривожланишнинг …

ғулотларнинг ўзаро алмаштиришини англатади. социал мобиллик тушунчаси гуруҳлар ва бир бутун жамиятлар «очиқлиги» ¸ки «¸пиқлиги»ни тавсифлаш учун ишлатилади. интергенерацион (авлодлар орасидаги) ва интегенерацион (авлод ичидаги) социал мобиллик турларига ажратилади. социал ҳолатнинг отадан ўғлига (камдан-кам ҳолларда онадан қизга) ўтиши генерацион социал мобилликка, социал кўтарилиш ¸ки социал пасайиш билан боғлиқ индивидуал белгилар эса интрагенерацион социал мобилликка мисол бўла олади. ўзгаришлар йўналишига қараб вертикал (кўтарилиш ва пасайиш) ва горизонтал социал мобиллик фарқланади. социал мобилликнинг эмперик кўрсаткичи бўлиб, ўзгарувчанлик-мобиллик, барқарорлик-стабиллик индекси хизмат қилади. бу индекс текширила¸тган гуруҳдаги мобил ва стабил шахслар нисбатидан олинади. бундан ташқари мобил (ўзгарувчан) шахсларнинг жинси, маълумот даражаси, «ақли расолик коэффиценти», миллати, ирқи, турар жойи, соғ-саломатлигига қараб ҳам социал мобил шахсларнинг миқдорий кўрсаткичлари ўртасидаги корелляция (мос келувчи) коэффициентлар ҳисобланиши мумкин. социал мобиллик ўлчашда турли хил имкониятларнинг мавжудлиги миқдорий анализ қўлланишидан келиб чиқади. социал мобиллик даражасини аниқлаш ¸рдамида у ¸ки бу жамиятни «анъанавий», «замонавий», «индустриал», «постиндустриал» ва ҳоказоларга бўлиш мумкин. социал дифференциация …

уруҳлар аро мулоқатлар суръатига боғлаб тушунтирган. одатда дифференциация тушунчаси «тафовут» сўзининг синоними сифатида ишлатилади. бу ҳолда у роллар, статуслар (мақомлар), институт ва ташкилотларни турли мезонлар ¸рдамида классификация қилишга ¸рдам беради. структуравий функционализм ва системали ¸ндашув тарафдорлари (парсонс, этцони ва б.). социал дифферен-циация билан социал системанинг ўз-ўзини сақлашини шарт деб қарайдилар. бунда социал дифференциациянинг яхлит жамият, унинг остки тизимлари, гуруҳлари даражасида кўринишлари қатъий фарқланади. уларниг фикрича, қуйидаги ҳа¸тий муҳим вазифалар - муҳитига мослашиш, мақсадларини қўя билиш, ички ихтилофларни бартараф этиш (интеграция) ва ҳоказолар бажарилгандагина муайян тизим мавжуд бўла олиши мумкин. бу вазифалар эса фақат озми-кўпми махсуслашган институтлар томонидангина бажарилиши мумкин. демак, бунга мувофиқ социал тизимлар озми-кўпми дифференциациялашган (табақалашган) бўлади. социал дифференциация ўсиши билан фаолиятлар ҳам махсуслашиб боради, шахсий ва оилавий алоқалар ўз ўрнини борган сари одамлар ўртасидаги шахссиз нарсавий муносабатларга бўшатиб беради. бу муносабатлар кўпроқ рамзий воситалар билан бошқарилади (масалан, иқтисодий муносабатлар учун бундай воситачи, асосан - пул). социал интеграция (лот. …

намиканинг бу тури туғилиш, ишлаб чиқариш, экологиянинг социал жиҳатларини ўз ичига олади. аҳоли сонининг ўсиши, туғилиш миқдори, уларни белгиловчи омиллар репродуктив социал динамика соҳасига киради. ишлаб чиқариш, экология ва социал субъектлар репродуктив ўрнашмаларга алоқадор бўлади. 2. мақом (статус) социал динамика. у ўз ичига хизмат лавозимларида кўтарилиши ¸ки пасайишини, турмуш даражаси ва сифати кабиларнини қамраб олади. 3. ҳудудий социал динамика. аҳоли кўчишларининг суръати ва миқдорларининг социал жиҳатлари, катта шаҳар вужудга келиши билан пайдо бўлган социал муаммолар, ишлаб чиқаришнинг жойлаштирилиши, унинг социал оқибатлари ҳудудий (территориал) социал динамика объектларидир. 4. маънавий ҳа¸т динамикаси манфаатлар, қадриятлар, фикрлар, нормалар ҳаракати, ўзгариши ва ривожланиши бу соҳа доирасида бўлади. 5. си¸сий динамика жамият социал-синфий таркиби, ҳокимият шакллари ўзгаришини англатади. 6. фан - техника динамикаси. фан-техника тараққи¸тининг социал жиҳатлари, ишлаб чиқариш воситалари ўзгаришларининг ижтимоий субъектлар ҳа¸тига таъсири, ахборот ва коммуникация билан боғлиқ социодинамик ўзгаришлар фан-техника динамикасига киради. социал динамика абстракт, мавҳум қонуният ифодаси эмас. ҳар бир минтақа, ижтимоий …

қтаи назаридан, социал стратификация тизими жамиятдаги социал роль ва мавқейларнинг дифференциацияси бўлиб, у ҳар қандай жамиятнинг объектив эҳти¸жидир. жамиятнинг турли соҳаларида страталардан страталарга ҳаракатни кўриш мумкин. масалан, иқтисоди¸т соҳасида - ҳар бир одам миллонер бўлиши мумкин; си¸сатда - йирик си¸сий мансабга эришиш мумкин; армияда - ҳар бир аскар генерал бўлиши мумкин; диний фаолият соҳасида - олий диний мартабага эришиш мумкин; фан - бу фаолиятнинг нисбатан зое кетадиган соҳаси бўлиб, бироқ бунда илгарилаш мумкин; никоҳ орқали - фойдали никоҳ воситасида жамиятнинг энг юқори поғоналарига ғоят тез кўтарилиш мумкин. кишиларнинг социал зинапоядаги юқорига қараб силжишга интилиши - ижтимоий тараққи¸тнинг ҳаракатлантирувчи кучидир. одам бир вақтнинг ўзида бир неча стратага кириши мумкин. бу страталар институционал, маданий, норасмий мезонлар асосида ажратиб кўрсатилиши мумкин ва уларга мос бўлган социодинамика ҳам мавжуд. 2.социал тараққи¸т ва социал ўсишнинг манбалари француз социологи эмиль дюркгеймда социал тараққи¸т ҳақидаги ғоя меҳнат тақсимотига боғлаб тушунтирилади. ижтимоий ривожланиш, унинг фикрича, механик бирдамликка асосланган …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "узбекистоннинг ижтимоий тараккиёти"

1354706544_40566.doc ызбекистоннинг ижтимоий www.arxiv.uz режа: 1.социал тараққи¸т ва социал ўсиш тушунчаси 3. ўзбекистоннинг ҳозирги социал тараққи¸ти ва ўсиш ҳолати о.конт социологиясида социал динамика жамият ҳодисаларини ўрганишдаги муайян ¸ндашувни билдиради. аслида, динамика механиканинг жисмлар ҳаракатини ва ҳаракат билан уни юзага келтирувчи куч ўртасидаги боғланишларни ўрганадиган бўлимдир. умумий маънода динамика ҳаракат ҳолатини, нарса-ҳодисаларнинг ўсиш, ўзгариш, ривожланиш жара¸нини англатади. социология физиологиянинг бевосита давоми ¸ки «социал физика» деб ҳисобланган. конт ижтимоий воқеликнинг табиий қонунларини топишга ҳаракат қилган эди. ана шу вазифани амалга ошириш учун ижтимоий воқелик икки йўналишда - социал статика йўналишида ва социал динамика йўналишида кўрилиши ло...

DOC format, 135.5 KB. To download "узбекистоннинг ижтимоий тараккиёти", click the Telegram button on the left.

Tags: узбекистоннинг ижтимоий таракки… DOC Free download Telegram