социал муносабатлар социологияси

DOC 148.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1354709945_40592.doc социал муносабатлар социологияси www.arxiv.uz режа: 1. социал муносабатлар тушунчаси 2.социал муносабатлар турлари 3. иқтисодий ва тақсимот муносабатлари 4. ижтимоий – синфий муносабатлар 5. ижтимоий – демографик муносабатлар социология фани тизимида социал муносабатлар жуда муҳим ўрин касб этади. чунки у орқали жамият аъзолари бир-бирлари билан маълум бир муомала ва ижтимоий ҳамкорликка интиладилар. социологиядаги бу махсус соҳа ўзининг ўта долзарблиги ва муҳимлиги билан бошқа муаммо ва масалалардан ажралиб турсада, у ҳали мутахассислар томонидан тўлиқ илмий ва системали равишда ўрганилмаган ҳамда илмий адаби¸тларда етарли даражада ¸ритилмаган. бу салбий йўлнинг асосий сабабларидан биринчиси, аввало собиқ иттифоқ фалсафий – социологик адаби¸тларида бу масаланинг бир ¸қлама талқин қилинганлиги бўлса, иккинчиси эса илғор ғарб ижтимоий адаби¸тларининг, бу соҳаси бўйича тўлиқ тадқиқот маълумотларининг бизда йўқлигидир. социал муносабатлар тушунчасининг ўзи ҳали социология фанида аниқ ва бир илимий таърифи ҳозирча ўз ифодасини топгани йўқ. авваламбор, шуни таъкидлаш зарурки, социал муносабатлар кўпинча ижтимоий муносабатлар тушунчаси билан тенглаштирилади ¸ки социал муносабатлар …

тизими мужассамлашгандир. о. конт ўзининг позитивистик таълимотида социал муносабатлар муаммоларини худди биологик ҳодисалар методи билан ўрганиш принципларини кенг тарғиб қилади. позитивистик-натуралистик йўналишнинг ашаддий рақиби бўлган феноменологик социология социал ҳа¸т ва социал муносабатларни бундай усулда талқин қилганлиги учун о. конт ва унинг издошларини кескин танқид қилади. натурализмнинг ва жиддий камчилик ва ҳатоликларини бартараф этиш учун феноменологик социология инсон онгининг фаоллиги бу муаммолар ечимининг асосий омилидир деб исботлашга интилади. бу йўналиш вакилларининг фикрича фақатгина инсон ва унинг тафаккури туфайли социал воқеликни ҳамда социал муносабатларни конструкциялаш (яратиш) мумкин бўлади. чунки социал реаллик ва социал муносабатлар инсоннинг интерпретацион фаолияти орқалигина вужудга келади. феноменологик социологиянинг таниқли вакилларидан бири д. силверман юқоридаги ғояларни асослаш учун позитивистик социология назариясини танқид қилади. албатта, бу ижтимоий фикрлар вужудга келгандан бери анча вақтлар ўтди, янги жуғрофий-сиёсий мақомлар пайдо бўлди. энг муҳими эса тоталитар тузум барҳам топиб, янги давлатлар вужудга келди, янги жамиятда бир партиявийлик ҳукмронлиги емирилди ва мустақил суверен давлатлар …

вда комплекс ҳарактерда ва амалий натижалар асосида чуқур тадқиқот қилади. 2.социал муносабатлар турлари социал бирдамлик тушунчаси социал муносабатлар тизимида муҳим ўрин тутади. чунки бирдамлик - бу кўпгина маънавий омилларнинг мажмуасидан ташкил топган социологик категория бўлиб, у ижтимоий ҳа¸тда фаолият кўсата¸тган инсонларнинг ижтимоий тараққи¸т масалаларини ҳал қилишларидаги ҳамкорлигининг кўринишидир. аввалом бор шуни таъкидлаб ўтишимиз жоизки, социология фанига бу термин социал жипслашувни билдирадиган тушунча сифатида биринчи бўлиб о.конт томонидан киритилган эди. бу муаммога кўгина мутафаккилар ўзларининг кенг этиборларини қаратганлар. айниқса э.дюркгейм, г.спенсерлар бу муаммони чуқур таҳлил қилганлар, лекин улар ўз тадқиқотларини турли хил йўналишларда олиб борганлар. э.дюркгеймнинг фикрича, социал бирдамлик, бу ахлоқий принцип ва олий универсал қадрият бўлиб, у жамиятнинг ҳар бир аъзоси томонидан тан олинади. о.конт ва г.спенсерларнинг тадқиқотларида социал бирдамликнинг асосини иқтисодий мафаатлар ташкил қилиш марказий ўринни эгаллайди. г.спенсер ўзининг бирдамлик таълимотида мажбурий ва кўнгилли бирдамликни ажратиб кўрсатади. унинг фикрича, кишилик жамияти ўз ривожланиш йўлида иккита ҳарбий ва саноат даврларига …

да вужудга келган янги турдаги бирдамликни дюркгейм органик бирдамлик деб атайди. меҳнатнинг тақсимланиши индивидларда ўзларига хос қобилиятларнинг ривожланишига омил бўлади. энди ҳар бир индивидларнинг ўзи эса бир-бирларига боғлиқ бўладилар ва улар социал муносабатларнинг ягона тизими орқали бирдамлик туйғуларига эришадилар. кўпгина ғарб олимлари ижтимоий мулкка асосланган кооперациянинг сер маҳсуллигини инкор этиб келадилар. уларнинг фикрича, бутун жамият билан ишлаб чиқариш воситаларини гуруҳлар мулки қилиб бериш керак. агар ишлаб чиқариш воситалари ижтмоий мулк хусусиятига эга бўлса, «маъмурият» халқдан ажралиб қолади ва шу сабаб туфайли бюрократ бошқарувчилар ташкилоти вужудга келиши мумкин. ўз-ўзидан табиийки, бу жара¸нлар натижасида ишчилар ўз меҳнатларидан мафаатдорликни ҳис қилмайдилар. мазкур тахминларнинг аксарияти ўз исботларини топдилар. айниқса, ярим мустамлакачилик даврида, бизнинг ди¸рда сохта бирдамлик асосидаги кооперациялаштириш кўплаб салбий оқибатларни келтириб чиқарди. меҳнатнинг ижтимоий тақсимоти ва кооперация ниқоби остида бизнинг худуд хом-аш¸ етиштирадиган республикага айланди. жамиятимизда туб маънодаги бирлашма жара¸ни фаолият кўрсатмади. президентимиз и. а. каримов таъкидлаб кўрсатганларидек, “ўз-ўзини бошқаришнинг халқимиз анъаналари ва …

нинг иқтисодий қийинчиликлари ижтимоий гуруҳ ва айрим шахслар қанчалик моддий имкониятга эгалиги, жамғарма маблағи миқдори каби томонларни ўрганишни ҳам талаб этади. ҳозирда ижтимоий муносабатларда жамиятимиз учун мутлақо янги бўлган асослар яратилмоқда. хусусий мулкчиликка асосланган кўп укладли, дун¸ сари очиқ юз тутган иқтисоди¸т пайдо бўла¸тир. шунинг учун ҳам янги иқтисодий ва тақсимот муносабатлари социологиясини ишлаб чиқиш социология фанининг асосий вазифаларидан бири бўлиб қолмоқда. ҳозирда меҳнатнинг мазмунини чуқур ва ҳар жиҳатдан ўзгартирмай туриб, жамиятимиз ижтимоий таркибида сифат ўзгаришига эришиб бўлмайди. бунинг учун, энг аввало, меҳнатга янгича муносабатни таркиб топтириш, янги технологияни яратиш, фанни янада тараққий эттириш, муносиб малакали кадрлар тай¸рлаш, маорифни тубдан янгилаш каби кечиктириб бўлмайдиган вазифалар амалга оширилмоғи лозим. иқтисоди¸т социологияси ишлаб чиқариш ва меҳнат жара¸нини, тақсимот муносабатлари, моддий таъминот, аҳолининг моддий турмуш даражаси ва шу каби жамиятнинг иқтисодий ривожланиш соҳасидаги қонуниятларни ўрганади. жамиятнинг ижтимоий ривожланиши, энг аввало, унинг иқтисодий асослари билан боғлиқ бўлади. ижтимоий ривожланиш даражаси қанчалик юқори бўлса, ижтимоий …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "социал муносабатлар социологияси"

1354709945_40592.doc социал муносабатлар социологияси www.arxiv.uz режа: 1. социал муносабатлар тушунчаси 2.социал муносабатлар турлари 3. иқтисодий ва тақсимот муносабатлари 4. ижтимоий – синфий муносабатлар 5. ижтимоий – демографик муносабатлар социология фани тизимида социал муносабатлар жуда муҳим ўрин касб этади. чунки у орқали жамият аъзолари бир-бирлари билан маълум бир муомала ва ижтимоий ҳамкорликка интиладилар. социологиядаги бу махсус соҳа ўзининг ўта долзарблиги ва муҳимлиги билан бошқа муаммо ва масалалардан ажралиб турсада, у ҳали мутахассислар томонидан тўлиқ илмий ва системали равишда ўрганилмаган ҳамда илмий адаби¸тларда етарли даражада ¸ритилмаган. бу салбий йўлнинг асосий сабабларидан биринчиси, аввало собиқ иттифоқ фалсафий – социологик адаби¸тларида бу масаланинг бир ¸...

DOC format, 148.0 KB. To download "социал муносабатлар социологияси", click the Telegram button on the left.

Tags: социал муносабатлар социологияси DOC Free download Telegram