болаларда фазовий ва вақт тасаввурларни шакллантириш

DOCX 107,1 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1543674193_72959.docx болаларда фазовий ва вақт тасаввурларни шакллантириш режа: 1.кичик гуруҳда болаларни вақт ва фазода мўлжалга олишга ўргатиш. 2.ўрта гуруҳда болаларни вақт ва фазодада мўлжалга олишга ўргатиш. 3.катта гуруҳда болаларни вақт ва фазода мўлжалга олишга ўргатиш. 4. тайёрлов гуруҳда болаларни вақт ва фазода мўлжалга олишга ўргатиш. кичик гуруҳда болаларни фазода мўлжалга олишга ўргатиш теварак-атрофда мўлжал олишнинг ва чап қўлни фарқлай олиш ва айтишни, предмет (ўйинчоқ) ларни ўнг қўл билан чапдан ўнгга қўйишни ўргатиш. болаларни предметларнинг ўзига нисбатан жойлашишини аниқлашга, “яқин-узоқ”, “тепада-пастда”, “орқада-олдинда” сўзларни айтишга ва нутқда тўғри қўллашга ўргатиш. дастурнинг асосий вазифаси кичкинтойни “ўзига” нисбатан мўлжал олишга ўргатишдан, иборат, бошқача айтганда, кичкинтой бунда “ўзига” нибсатан ўнг, чап, юқори томонларни ажрата оладиган бўла олиши керак. ўз танасига нисбатан фазода томонлар бўйича мўлжал олиш бу мўлжал олишнинг бприпчи умумлаштирилган усулидир. “ўзига” ва “ўзидан” га нисбатан мўлжал олишда “ўнг-чапни” ни фарқлаш энг кўп кийинчилик туғдиради. мана шунинг учун ҳам бола олдин ўз қўлларини фарқлашга …

мконини беради, яъни объектнинг фазовий буюмларини (устида—остида, тагида—юқорисида, олдидан—орқасидан, бир томони — ён томонидан ва иккинчи томонидан) ўзлаштириш имконини беради. болалар ҳали объектнинг ўнг ва чап томонларини фарқлай олишмайди; бу мураккаб малака мактабгача катта ёшда ўзлаштирилади. кичик гуруҳда буюмнинг фазовий характеристикасини тушуниш қисман ўзлаштирилади. у ҳолда, деб сўралади, болаларни буюмларга, бошқа одамга нисбатан мўлжал олишга ўргатиш зарурми? “ўзига” нисбатан мўлжал олишнинг ўзи етарли бўлиши мумкинми? гап шундаки, теварак-атрофимиз, яъни атрофимиздаги фазо, одамлар, ҳар хил буюмлар тўплами тўлиб-тошиб ётибди. мана шу фазода мўлжал олиш уларнинг ҳар хил параметрларини, жумладан, “олдидан”, “орқасидан”, “ёнидан”, “устидан”, “остидан”, кейинроқ буюмнинг “чап” ёки “ўнг” томони каби параметрларини ҳисобга олиш мажбуриятини юклайди. олдин ўзига, сўнгра бошқа одамга, буюмларга нисбатан карамақарши томонларини ажратиш, биринчидан, истиқболда боланинг фақат “ўзига” нисбатангина эмас, балки бошқа объсктларга, бошқа одамга иисбатап мўлжал олиш малакасини эгаллашнни таъминлайди. кичик гуруҳда болаларни вақт бўйича мўлжалга олишга ўргатиш вақтни чамалаш. болаларнинг вақт ҳақидаги тасаввурларини мустаҳкамлаш ва чуқурлаштириш: …

а тасаввурларки шакллантириш учун реал шароитдир. сутка давомида тарбиячи болалар эътиборини улар фаолиятлари характерлари билан боғлиқ ҳар хил вақт оралиқлари ўртасидаги муносабатларга қаратади. тарбиячи сутка қисмини айтади ва болаларнинг шу қисмга мос келувчи фаолият турларини санаб ўтади, масалан: “ҳозир эрталаб. сиз гимнастика қилдингиз, ювиндингиз, нонушта қиласиз” ёки “ҳозир кундузи. кундузи отаоналаримиз ишлашади, биз эса шуғулланамиз”. тарбиячи битта бола билан, кичик-кичик гуруҳлар билан суҳбатлашиб, улардан кечаси, эрталаб (уйғонганларидан кейин), кундузи нима қилганликларини гапириб беришни сўрайди. элементар математик тасаввурларни ривожлантиришга бағишланган машғулотларда боланинг сутка ҳақидаги тасаввурлари мустаҳкамланади. мактабгача ёшдаги болаларнинг ҳар бир вақт оралиғи учун характерли бўлган фаолият турлари тасвирланган расмлар ўзларига кўрсатилади ва улардан сўралади: “расмда тасвирланган болалар нима қилишмоқда?”, “буни улар қайси вақтда қилишмоқда?” ушбу саволларга жавоб бериш таклиф қилинади: “сен қачон дам оласан? сайр қиласан? ухлайсан? ва ҳ.к. кичкинтойларга кундузи, кечаси, эрталаб, кечқурун тасвирлангаи расмларни сутканинг берилган қисми учун характерли бўлган амалий фаолиятлари тавсифланган ҳикоялардан, шеърлардан парчалар ўқишдан ҳам …

н тартибга амал қилишади. урта гуруҳда улар ошхонада навбатчилик вазифаларини бажаришга ўргатилади, ўқув йилининг иккинчи ярмидан бошлаб эса, материални машғулотга тайёрлаш ўргатилади. навбатчиларнинг вазифаларини бажариш столдаги идишлар, ўқув ашёларининг фазовий жойлашувларини ўзлаштириш билан боғлиқ. болалар энди бинода ва болалар боғчаси участкасида эркинроқ мўлжал оладилар. масалан, бошқа гуруҳлар, мусиқа зали, тиббиёт хонаси қаерда жойлашганини, уларга қандай боришни биладилар. буларнинг ҳаммаси атрофни ўраб олған фазода катта қизиқиш билан мўлжал олишдан дарак беради. педагогик ишнинг ушбу йўналиши кейинги ёш гуруҳларида асосан болалар билан кундалик мулоқотларда, яъни ўқишдан ташқари вақтда ҳам кенг жорий қилинади. ўрта гуруҳда ўқув фаолиятини ташкил қилиш жараёнида тарбиячи бошқа масалаларни ҳам ҳал қилади: 1) фазо ҳақидаги дастлабки билимларни мустаҳкамлайди, уларни кенгайтиради ва теранлаштиради, янги маълумотлар беради; 2) олинган билимларни ўйинларда, дастурнинг бошқа бўлимларига бағишланган машғулотларда ҳар хил ҳаётий ситуацияларда қўллашга ўргатади. «болажон» дастурининг «теварак- атрофда мўлжал олиш бўлимига мос равишда тарбиячи болаларга ўзига нисбатан йўналишни аниқлашни, берилган йўналишда ҳаракат қилишни …

азода (“топ-чи, бунда нима бор?”, “билинг-чи, нима ўзгарибди?” типидаги) мўлжал олишга доир машқлар ўйин характерига эга бўлиши керак. катта гуруҳда болаларни вақт бўйича мўлжалга олишга ўргатиш вақтни чамалаш. болаларни соатларнинг турлари ва уларнинг тузилиши (стрелкалари, цифрблати) билан таништириш. вақтнинг энг кичик бирликлари сония ва дақиқа ҳақида тушунча бериш. ярим соатгача аниқликдаги вақтни белгилашга ўргатиш. келгуси ой, сана номи билан таништириш. кеча қандай сана бўлганлигини, эртага қандай сана бўлишини айтишга ўргатиш. ҳафта кунлари ва йил фасллари изчиллиги ҳақидаги билимларни мустаҳкамлаш, келгуси ойнинг номини айтишни машқ қилдириш. ўрта гуруҳда тарбиячи болаларнинг фаол луғатларида сутка қисмларининг номларини мустаҳкамлайди, болаларнинг вақтнинг бу оралиқлари ҳақидаги тасаввурларини чуқурлаштиради ва кенгайтиради. у доимо болалар эътиборларини сутка қисмларининг алмашиниши кетма-кетлигига қаратади. мактабгача ёшдаги болалар ҳар доим эрталаб кечасидан кейин келишини ва кундузи билан алмашииишини, кундузи кечқурун билан, кечқурун эса кечаси билан алмашинишини билиб оладилар. сутка қисмларининг кетмакетлигини оилишларини мустаҳкамлаш учун расмларни қарашни, улар бўйича ҳикоялар тузишни ташкил қилиш …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "болаларда фазовий ва вақт тасаввурларни шакллантириш"

1543674193_72959.docx болаларда фазовий ва вақт тасаввурларни шакллантириш режа: 1.кичик гуруҳда болаларни вақт ва фазода мўлжалга олишга ўргатиш. 2.ўрта гуруҳда болаларни вақт ва фазодада мўлжалга олишга ўргатиш. 3.катта гуруҳда болаларни вақт ва фазода мўлжалга олишга ўргатиш. 4. тайёрлов гуруҳда болаларни вақт ва фазода мўлжалга олишга ўргатиш. кичик гуруҳда болаларни фазода мўлжалга олишга ўргатиш теварак-атрофда мўлжал олишнинг ва чап қўлни фарқлай олиш ва айтишни, предмет (ўйинчоқ) ларни ўнг қўл билан чапдан ўнгга қўйишни ўргатиш. болаларни предметларнинг ўзига нисбатан жойлашишини аниқлашга, “яқин-узоқ”, “тепада-пастда”, “орқада-олдинда” сўзларни айтишга ва нутқда тўғри қўллашга ўргатиш. дастурнинг асосий вазифаси кичкинтойни “ўзига” нисбатан мўлжал олишга ўргатишдан, иборат, бошқач...

Формат DOCX, 107,1 КБ. Чтобы скачать "болаларда фазовий ва вақт тасаввурларни шакллантириш", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: болаларда фазовий ва вақт тасав… DOCX Бесплатная загрузка Telegram