диққатнинг асосий хусусиятлари

DOC 15,3 МБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1624955459.doc диққатнинг асосий хусусиятлар а) диққатнинг маълум вақт оралиғида сақланиш диққатнинг барқарорлиги деб аталади. агар бирон бир киобни эътибор бмлан ўқишга киришилганда бу хусусият кузатилади. диққатнинг барқарорлигининг тебраниши лаҳзали ондан бир неча соатгача давом этиши мумкин.б) диққатнинг қисқа вақт оралиғида бир неча объектни идрок этиш хусусияти эса унинг кўлами дейилади. масалан, инсон бир вақтни ўзида гапириши, эшитиши ва ўқиши мумкинми? бунинг имкони борми? албатта. имкони бор. бунинг учун ушбу фаолиятга ўрганиш керак. в) диққатни бир вақтнинг ўзида бир неча объектларга йўналиши ва назорат олиб бориши ҳамда баъзан аксинча бир неча фаолиятдан битта фаолиятга диққатни тўплашига тақсимланиши дейилади.масалан, ҳаракат, интеллектуал жараёнлар билан бир вақтда эшитиш ассоцация ҳосил қилиш. бундай ҳар хил фаолиятни бир вақтнинг ўзида амалга ошириш анча қийинчилик туғдиради.г) диққатнинг тўпланиши деганда онг бирон бир объектга тўпланиши ва йўналиши тушунилиб, унда фаолиятни бошқа чет таъсирларга чалғишига йўл қўйилмайди. битирув лойиҳа иши мавзу: “диққтнинг асосий ахамияти” мавзуси бажарди:“психология” йўналиши бўйича қайта …

ни билиши, яъни содда қилиб айтганда ўз диққати билан дўстлашиши лозим. диққат –психик ҳодиса. у орқали инсон объектив борлиқдаги ўз ҳаёти билан бевосита ёки билвосита боғлиқ бўлган элементларни англайди, топади, аниқлайди, ўрганади, тушунади ва бутун умри давомида билиб боради. шу сабабли ҳам, бекорга диққат инсон учун “билиш жараёни” деб аталмаган. бу ишнинг объекти инсон, гуруҳлар ва ташкилотлар бўлса предметини ташкил этади. диққатнитақсимлашдеганда,субъективтарздакечинадиган,бирвақтнингўзидатурлижинслиобъектларнингмаълуммиқдоринидиққатмарказидатутибтураолувчиодамнингқобилиятитушунилади.айнаншуқобилиятбирнечтаҳаракатларнибирвақтнингўзида,уларнидиққатдасақлабқолиб,бажаришгаимконберади.бунгаоддиймисол–юлийцезарнингфеноменалқобилиятлари–у,айтишларича,бирвақтнингўзидабир-биригабоғлиқбўлмаганеттитаишниқилаолганэкан.шунингдекмаълумки,наполеонҳамўзкотибларигабирвақтнингўзидаеттитажиддийдипломатикҳужжатларниайтибтуришниуддалаганэкан.лекин,ҳаёттажрибасикўрсатишича,одамонглипсихологикфаолиятнингфақатбиттатуринибажаришгақодирэкан,бирнечтаишнибирвақтнингўзидабажаришборасидагисубъективҳисэса,бириданиккинчисигатезликдаўтаолишгабоғлиқэкан. одам бир вақтнинг ўзида турли нарсалар тўғрисида ўйлай олмайди ҳамда турли ишларни бажара олмайди. шу сабабли, ҳар бир алоҳида онда одамнинг онги у учун энг муҳим ва аҳамиятли бўлган предмет ва ҳодисаларга йўналтирилади. “кеча феномени” номи остида маълум бўлган факт алоҳида долзарб ахборот таъсирининг ёрқин мисоли бўла олади. тасаввур қилингки, сиз бирор-бир тантанада ўтириб, қизиқарли суҳбатга киришиб кетгансиз. кутилмаганда сиз меҳмонларнинг бошқа бир давраси ичида бировнинг баланд бўлмаган овозда исмингизни айтганини эшитиб қолдингиз. сиз дарров диққатингизни шу бошқа давра олиб бораётган суҳбатга қаратасиз ва ўзингиз ҳақингизда қизиқарли нарсаларни …

ъсир кўрсатганда юзага келади. чалғиш ички ва ташқи бўлиши мумкин. ташқи чалғиш ташқи қўзғатувчилар таъсирида содир бўлади; бунда ихтиёрий диққат беихтиёр диққатга айланади. кутилмаганда пайдо бўладиган ва ўзгарадиган куч ва частота билан таъсир кўрсатадиган предметлар ва ҳодисалар энг кўп чалғитувчилар ҳисобланади. аввал ҳам айтилганидек, бу қўзғатувчиларга жавобан одамда қийин ўчадиган ориентирловчи рефлекс пайдо бўлади. тингловчиларнинг ўқув машғулотлари пайтида синфда ҳам, уйда ҳам уларни асосий ишдан чалғитувчи предметлар ва таъсир кучлари бартараф этилиши лозим. диққатнинг ички чалғиши қаттиқ хавотирлар, бегона ҳиссиётлар таъсири остида, одам айни пайтда машғул бўлган ишга нисбатан қизиқиши ва масъулияти бўлмаслиги туфайли пайдо бўлади. ўқувчи диққат билан ва муваффақиятли ўқиши учун унинг ҳаётидан, машғулотлардан чалғитувчи ёмон хавотирларни: қўрқув, ғазаб, алам, ҳақорат каби ёмон хавотирларни бартараф қилиш лозим. тингловчиларда машғулотларга бўлган барқарор ва чуқур қизиқишни тарбиялаш ҳам диққатнинг чалғишига қарши курашнинг муҳим шартидир. паришонхотирликдеб одамнинг маълум бир нарсада диққатини узоқ вақт давомида жамлай олмаслигига айтилади. икки турдаги паришонхотирлик учрайди:сохта …

а эшитиш ассоцация ҳосил қилиш. бундай ҳар хил фаолиятни бир вақтнинг ўзида амалга ошириш анча қийинчилик туғдиради.г) диққатнинг тўпланиши деганда онг бирон бир объектга тўпланиши ва йўналиши тушунилиб, унда фаолиятни бошқа чет таъсирларга чалғишига йўл қўйилмайди. одам бир вақтнинг ўзида турли нарсалар тўғрисида ўйлай олмайди ҳамда турли ишларни бажара олмайди. шу сабабли, ҳар бир алоҳида онда одамнинг онги у учун энг муҳим ва аҳамиятли бўлган предмет ва ҳодисаларга йўналтирилади. “кеча феномени” номи остида маълум бўлган факт алоҳида долзарб ахборот таъсирининг ёрқин мисоли бўла олади. тасаввур қилингки, сиз бирор-бир тантанада ўтириб, қизиқарли суҳбатга киришиб кетгансиз. кутилмаганда сиз меҳмонларнинг бошқа бир давраси ичида бировнинг баланд бўлмаган овозда исмингизни айтганини эшитиб қолдингиз. сиз дарров диққатингизни шу бошқа давра олиб бораётган суҳбатга қаратасиз ва ўзингиз ҳақингизда қизиқарли нарсаларни билиб олишингиз мумкин. диққатнитақсимлашдеганда,субъективтарздакечинадиган,бирвақтнингўзидатурлижинслиобъектларнингмаълуммиқдоринидиққатмарказидатутибтураолувчиодамнингқобилиятитушунилади.айнаншуқобилиятбирнечтаҳаракатларнибирвақтнингўзида,уларнидиққатдасақлабқолиб,бажаришгаимконберади.бунгаоддиймисол–юлийцезарнингфеноменалқобилиятлари–у,айтишларича,бирвақтнингўзидабир-биригабоғлиқбўлмаганеттитаишниқилаолганэкан.шунингдекмаълумки,наполеонҳамўзкотибларигабирвақтнингўзидаеттитажиддийдипломатикҳужжатларниайтибтуришниуддалаганэкан.лекин,ҳаёттажрибасикўрсатишича,одамонглипсихологикфаолиятнингфақатбиттатуринибажаришгақодирэкан,бирнечтаишнибирвақтнингўзидабажаришборасидагисубъективҳисэса,бириданиккинчисигатезликдаўтаолишгабоғлиқэкан. битирув лойиҳа иши мавзу: “диққтнинг асосий ахамияти” мавзуси бажарди:“психология” йўналиши бўйича қайта тайёрлаш ва малака ошириш курси тингловчиси ю.досжанова илмийраҳбар:психол.ф.н.фалсафа ф.н.проф.р.самаров тошкент: …

верситети ҳузуридаги педагог кадрларни қайта тайёрлаш ва уларнинг малакасини ошириш минтақавий маркази мавзунингдолзарблиги.юртимиздамустақилликка эришгандансўнгдавлатимизраҳбарии.а.каримовкўплапривожлантиришйўлидасамаралиишларамалгаоширилганинтаъкидлаб.шужумладанунингнатижасисифатидабугунгикундафанватехникаютуқлариданкўришишимизмумкин.шунингдекпсихологиясохасинингўрганилмагантармоқлариниўрганишвакелажакавлодгаетказишйўлидакўплабишларамалгаоширилмоқда. бугунги кундаги, яъни ахборот глобаллашуви асрида ақлий фаолият юритаётган барча кишилар ўз диққатинг нималарга қодир эканлиги, унинг ҳажми ва хусусиятларини билиши, яъни содда қилиб айтганда ўз диққати билан дўстлашиши лозим. диққат –психик ҳодиса. у орқали инсон объектив борлиқдаги ўз ҳаёти билан бевосита ёки билвосита боғлиқ бўлган элементларни англайди, топади, аниқлайди, ўрганади, тушунади ва бутун умри давомида билиб боради. шу сабабли ҳам, бекорга диққат инсон учун “билиш жараёни” деб аталмаган. бу ишнинг объекти инсон, гуруҳлар ва ташкилотлар бўлса предметини ташкил этади. диққатнинг чалғиши(чалғитиш) –бу диққатнинг беихтиёр равишда бир объектдан иккинчисига ўтишидир. у бирор-бир фаолият билан машғул бўлган одамга бегона қўзғатувчилар таъсир кўрсатганда юзага келади. чалғиш ички ва ташқи бўлиши мумкин. ташқи чалғиш ташқи қўзғатувчилар таъсирида содир бўлади; бунда ихтиёрий диққат беихтиёр диққатга айланади. кутилмаганда пайдо бўладиган ва ўзгарадиган куч ва частота билан таъсир кўрсатадиган предметлар ва ҳодисалар …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "диққатнинг асосий хусусиятлари"

1624955459.doc диққатнинг асосий хусусиятлар а) диққатнинг маълум вақт оралиғида сақланиш диққатнинг барқарорлиги деб аталади. агар бирон бир киобни эътибор бмлан ўқишга киришилганда бу хусусият кузатилади. диққатнинг барқарорлигининг тебраниши лаҳзали ондан бир неча соатгача давом этиши мумкин.б) диққатнинг қисқа вақт оралиғида бир неча объектни идрок этиш хусусияти эса унинг кўлами дейилади. масалан, инсон бир вақтни ўзида гапириши, эшитиши ва ўқиши мумкинми? бунинг имкони борми? албатта. имкони бор. бунинг учун ушбу фаолиятга ўрганиш керак. в) диққатни бир вақтнинг ўзида бир неча объектларга йўналиши ва назорат олиб бориши ҳамда баъзан аксинча бир неча фаолиятдан битта фаолиятга диққатни тўплашига тақсимланиши дейилади.масалан, ҳаракат, интеллектуал жараёнлар билан бир вақтда эшитиш асс...

Формат DOC, 15,3 МБ. Чтобы скачать "диққатнинг асосий хусусиятлари", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: диққатнинг асосий хусусиятлари DOC Бесплатная загрузка Telegram