хотира ва унинг генезиси

DOC 97,5 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇
1
1663959427.doc хотира ва унинг генезиси режа: 1. генетик хотиранинг юзага келиши ва такрорий алоқалар. 2. рефлекс бошқаруви ва асаб (нерв) тизими. 3. кооперация механизми. 4. хотиранинг ногенетик шакли. маълум булдики, ердаги барча ҳодисалар коинотимизда ҳаракат іилаётган іонун (іоида)лар ягона тизимига буйсунадиган материя узини-узи ташкиллаш умумий жараёнларининг хусусий куринишларидан иборат экан. биз кузатаётган ва иштирок этаётган юмушларнинг барчаси бугунгача эгаллаган билимларимиз ва баҳолаш мезонларимизга мувофиі келадиган ягона синергетик оламий жараёнларнинг айрим іисмларидир, холос. ердаги оламимиз бутун тараккиёти турли карама-карши жиҳатлари ва зиддиятли майлларининг тасодифий сабабларининг узлуксиз харакати вазиятида муайян баркарор структураларнинг барбод булиши ва янгиларининг вужудга келиши учун шароит яратишдан иборат мураккаб кураш сифатида намоён булади. ердаги нотирик жисмлар билан космос уртасида боғликлик хакида аник билимларимиз етарли булмаса-да, аммо бундан 3,5-4 миллиард йиллар мукаддам ташки кувват (энергия) ни, аввало фотосинтез таъсири ёрдамида јуёш энергиясини ўзлаштиришга ниҳоятда кобилиятли булган материя ташкилланишининг сифат жиҳатидан фарк киладиган шакли пайдо бỹлгани исботланганини биламиз. бу шакллар …
2
г вужудга келиши натижасида бошка энергиядан фойдаланиш самараси жуда купга ошди. бу хол тирик организмларнинг уз ривожи учун мутлако янги имкониятларни пайдо килди. абадийликни йукотиш ва улимга доҳил булиш эволюция янги механизмлари шаклланиши ва табиий танланиш интенсив тус олишига сабаб булди. эукориотлардан бошлаб турларнинг такомиллашуви тезлашиб, уларнинг хилма-хиллиги шиддатли равишда усди. индивидуал хаёт улчовли булган мавжудотлар уз ирсиятларини саклаб колишлари учун хотиранинг махсус шакли керак эди. шу боисдан зарур ирсий информацияларни узатадиган генетик код юзага келди. бу код туртта ҳарф – нуклеотдан иборатдир. генетик хотиранинг юзага келиши бутун эволюцион жараёнлар интенсив (шиддатли) тус олишига сабаб булди. ниҳоятда шафкатсиз ракобат ва табиий танланиш шароитига бардош беришга имкон туғдирдира олмайдиган ирсий информацияга эга булган турлар, афтидан, ўзидан-ўзи йўқ бўлиб кетдилар. агар бошқа планеталарда ҳаёт мавжуд булса, улардаги ирсий хотира ердагидан бошкача булиши хам мумкин. ¥аёт эволюциясида асаб тизими ривожланиши тарихи алоҳида роль уйнайди. чунки бунда уз баркарорлигини, уз гомеостазисини саклашга интилишдан аввал …
3
ари организмни бошқаришда эндокрин тизим ҳам иштирок этади. организмни бошқариш тизими функциясини тушуниш ва тадқиқ қилишдаги энг қийин томон - қарор қабул қилиш лаҳзаси ҳисобланади. ҳудди шу жараёнда такрор алоқа ишга тушади. нерв тизимининг шу функцияси туфайли организм «норма»дан кераксиз четга чиқишни тỹлдириш учун муайян ҳаракат мажмуасини яратади. организмлар гомеостазисини сақлаш учун салбий такрор алоқа албатта бỹлади. шу билан бирга «прогрессив» эволюция учун, яъни янги сифатлар пайдо бỹлиши, организмлар мураккаблашувининг ỹсиши, хилма-хиллик даражасининг кỹпайиши учун яна ижобий такрор алоқалар ҳам керак. улар изланишни кенгайтириш, ỹзгарувчанликнинг яширин имкониятларидан янада кỹпроқ фойдаланишга ёрдам беради. шундай қилиб, ҳар қандай организм ҳам салбий, ҳам ижобий такрор алоқалардан фойдаланиш имкониятига эгадир. эволюция жараёнида тирик системаларда ỹз барқарор ривожланишини таъминлайдиган такрор алоқалар механизми вужудга келди. тирик мавжудодлардаги барча бошқарув тизими, аввало асаб ва тармоқ системаси такрор алоқа реакциясини ташувчи ҳисобланади. тарихий тараққиёт жараёнида организмларда ỹзини-ỹзи бошқариш тизими такомиллашиб бориб, табиий танланишнинг янги тамойиллари – феъл-атвор вариантлари …
4
алар ва шундан кейинги феъл-атвор (ёки қарор қабул қилиш)ни белгилаш асаб тизими билан боғликдир. асаб тизимининг такомиллашиб бориши тирик табиатда ỹзини-ỹзи ташкиллаш имконияларини намойиш этади. эволюцион жараён учун иккита ỹзаро боғлиқ қарама-қарши гомеостазисни сақлаш ҳамда ташқи энергия ва моддани энг кỹп ỹзлаштириш (диссипация) тамойили ҳослигини айтиб ỹтган эдик. асаб тизимининг вужудга келиши, афтидан, аввало ана шу икки тамойил билан боғлик бỹлгандир. тирик организм ва тараққиётнинг дастлабки босқичларида ташқи энергия ва моддани ỹзлаштириш даражаси албатта паст бỹлган ва унда асаб система тарзида намоён бỹлмаган. организмларнинг такомиллашиб бориши ҳамда асаб тизимининг ривожи ва мураккаблашиши натижасида аҳвол ỹзгариб боради, ақл нишоналарининг пайдо бỹлиши эса ташқи модда ва энергиядан фойдаланиш механизмини такомиллаштиришнинг асосий масъулияти асаб тизимига тушади. тирикликнинг дастлабки нишоналари – прокориотнинг 1,5-2 миллиард йил мавжудлиги учун куёшнинг арзимаган энергияси - фотосинтези кифоя қилган бỹлса, ỹзини-ỹзи ташкиллаш жараёнида кислороддан нафас олиш механизми ва унинг сохиби эукориотларни табиат вужудга келтиргач, ташқи энергиядан фойдаланиш коэффиценти бир …
5
оддий рефлекслар асосий бошқарувчилик ролини бажариб келган эди. улардаги информация генетик кодларда сакланиб, ирсият орқали авлоддан-авлодга узатилиб келинган. ташкилланишнинг тобора мураккаблашиб бориши жараёнида ҳайвонлар феъл-атвори ҳам такомиллашиб борди ва бошқарувнинг рефлекс шакли кифоя қилмай қолди. чунки ташқи таъсир билан организмлар реакцияси ỹртасидаги алоқаларда информацияларни қайта ишлайдиган яна кỹп оралиқ звенолар пайдо бỹлди. булар ичида ривожланган ҳайвонларда тахминлаш («фахмлаш») қобилиятининг юзага келиши алоҳида аҳамият касб этди. ¥айвонлар феъл-атворини ỹрганувчи мутахассислар – этологларнинг тажрибаси шуни исботладики, яшаш шароитининг ỹзгариши билан турли ҳайвонлар феъл-атворида ỹзгариш рỹй берар экан. масалан, шаҳарларда яшайдиган карғаларда фахмлаш ва ижодкорликка мойиллик кучли эканлиги кузатилади. улар овқат топиш вазифаларини «ҳал этишлари» далада яшаган қарғаларникидан фарқ килади. бошқача айтганда, уларнинг асаб системасини ỹзини-ỹзи бошқаришнинг рефлекс системасига қỹшиб бỹлмайди, чунки улар феъл- атворида ақл элементлари аралашади. демак, одам тури пайдо бỹлгунга қадар ривожланган ҳайвонларда ỹзини-ỹзи ташкиллашнинг олдиндан белгиланган мақсадга қаратилган янги нодир ҳодиса – тахминлаш вужудга келган. «тахминлаш алгоритми» қандай вужудга …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Faylni Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"хотира ва унинг генезиси" haqida

1663959427.doc хотира ва унинг генезиси режа: 1. генетик хотиранинг юзага келиши ва такрорий алоқалар. 2. рефлекс бошқаруви ва асаб (нерв) тизими. 3. кооперация механизми. 4. хотиранинг ногенетик шакли. маълум булдики, ердаги барча ҳодисалар коинотимизда ҳаракат іилаётган іонун (іоида)лар ягона тизимига буйсунадиган материя узини-узи ташкиллаш умумий жараёнларининг хусусий куринишларидан иборат экан. биз кузатаётган ва иштирок этаётган юмушларнинг барчаси бугунгача эгаллаган билимларимиз ва баҳолаш мезонларимизга мувофиі келадиган ягона синергетик оламий жараёнларнинг айрим іисмларидир, холос. ердаги оламимиз бутун тараккиёти турли карама-карши жиҳатлари ва зиддиятли майлларининг тасодифий сабабларининг узлуксиз харакати вазиятида муайян баркарор структураларнинг барбод булиши ва янгиларин...

DOC format, 97,5 KB. "хотира ва унинг генезиси"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: хотира ва унинг генезиси DOC Bepul yuklash Telegram