оилавий низоларнинг ижтимоий- психологик хусусиятлари

DOC 98.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1404026691_49926.doc оилавий низоларнинг ижтимоий- психологик хусусиятлари оилавий низоларнинг ижтимоий- психологик хусусиятлари режа: 1. низоларнинг келиб чиқиш сабаблари ва турлари. 2. оилавий низолар оқибатлари. 3. низолар эсколацияси. 4. низо омиллари ва мотивлари. оилавий низоларда кимлар иштирок этаётганига кўра уларнинг қуйдагича асосий турларига ажратиш мумкин: эр-хотин ўртасидаги низолар: қайнона-келин ўртасидаги низолар: қайнона-куёв ўртасидаги низолар: овсинлар ўртасидаги низолар: ота-оналар ва болалар ўртасидаги низолар: фарзандлар ўртасидаги низолар: албатта, бу рўйхатни яна давом этиравериш мумкин, хар қандай оилада эр-хотиннинг ўзаро муносабатларида низоли вазиятларнинг юзага келиши муқаррар. лекин шу низоларнинг характери, уларнинг оқибатларига кўра турли оилалар ва улардаги оилавий муносабатлар бир-бирларидан фарқланади. муваффақиятли оилалардаги низолар бириктурувчи ва муваффақиятсиз оилалардаги низолар эса ажратувчи характерга эга. шунинг учун хам психологик адабиётларда низолар шартли равишда“конструктив”(“бириктирувчи”)ва деструктив”(“ажратувчи”) низоларга фарқланади. улар ўзларининг юзага келишига асос бўлган муаммолар, бу муаммоларнинг хал этилиши, кечиниши, иштирокчилар, оқибатлари ва бошқаларнинг характерига кўра бир-бирларидан фарқланади. қандай низоларга бириктирувчи низолар дейилади? бириктирувчи низоларнинг юзага келишига сабаб бўлган …
2
ини янада яқинроқ билиб, тушуниб, бир-бирининг салбий ва ижобий хусусиятларини ўрганиб бориш, бир-бирига маослашиш, муаммоларни хал этиш борасида щамкорлик қилиш каби оилавий щаёт мустащкамлигини таъминлашга хизмат қилувчи жараёнлар амалга ошади. бошқача қилиб айтганда, бундай низолар “эр-хотиннинг уриши-дока рўмолни қуриши” каби низолар тоифасига киради. “дока рўмолни қуриши” эр-хотин ўртасидаги щамкорликни ривожлантиради. қандай низолар ажратувчи низолар дейилади? ажратувчи низоларда уларнинг юзага келишига сабаб бўлган муаммо ва унинг ечими эр-хотинлардан бирининг манфаатига қаратилган бўлади. бундай низолардан бир томон манфаатини хал этилиши кўпинча, икки томон манфаатининг бой берилиши хисобига амалга ошади. масалан, эрни ёки хотинни шахсан ўзи учун бирон нима харид қилиши,эрнинг ёки хотиннинг иши туфаёли, ўзбек оиласи учун характерли бўлган низолардан бўлмиш эр-ёки хотиннинг қариндош уруғлари билан бўладиган муносабатлар туфайли юзага келадиган низолар шулар жумласига киради. бундай низоларнинг хал қилиниши, яъни бир томон манфаатларининг қондирилиши кўпчилик холатларда иккинчи томон манфаатларининг бой берилиши хисобига амалга ошади. бундай вазиятларда манфаати бой берилган томонда норозичилик, эътироз …
3
ари доирасида четга чиқади. бундай эр-хотин низоларига оиланинг бошқа аъзолари: қайнона, қайнсингил, овсинлар ва бошқалар хам аралашади. ажратувчи низолар эр-хотин орасидаги мехрни сусайиб, йўқолиб боришига олиб келади. бу эса ота-она ва фарзандлар орасидаги муносабатларга хам салбий таъсир бўлиш. ота-оналар ва фарзандлар ўртасида юзага келадиган низоларга нималар сабаб бўлиши мумкин? бундай келишмовчиликлар учун замин бўлиб қуйдагилар хизмат бўлиш. 1. дунёқарашлар орасидаги мавжуд фарқни хисобга олинмаслиги. 2. ёшларнинг бўш вақтини йўқ ташкил этилиши, дўстлар танлашдаги йўқлиги, хиссиёт сохасидаги йўқлиги, модага, бугунги кун талабига мос кийиниши, касб танлашдаги йўқлиги, умр йўлдош танлашда йўқлик учун ота-оналари билан баъзан кураш олиб боришнинг хуш келмаслиги: 3. ота-оналар ичкиликка ружў қўйиши ёки ор-номусини йиғиштириб қўйиб, бузуқчилик қилиши: 4. баъзи болаларни мехнат қилишга ўргатилмаганлиги ва бунинг оқибатидаги енгил-елпи хаёт кечиришига ўрганиб қолиши: 5. айрим ёшларнинг фарзандлик бурчини унитиб қўйиши хам хоказо: 6. ота-оналарнинг психологик-педагогик билим савиялари етарли даражада эмаслиги натижасида юзага келадиган келишмовчиликлар. ота-оналар ва болалар муносабатига оид …
4
адан безиш холлари кузатилади. нима сабабдан қайнона билан келин ўртасида низолар юзага келади? оилада янги тушган келинларнинг кўпчилиги юзага келадиган баъзи қийинчиликларни осонлик билан енгиб, келинлик вазифаларини кўнгилдагидек эплаб кетадилар, қайноналарини рўзғор ташвишларидан халос бўлишлар, тезда уларнинг мехрига сазавор бўладилар. қайноналар хам бундай келинни “қизим” деб бағрига оладилар, билмаганини ўргатилади, қийналганида ёрдам берадилар, хаётий йўл-йўриқ кўрсатадилар. уларнинг уй-рўзғор ишларида ва бола тарбиясида яқин кўмакдошга айланадилар. бироқ хаётда қайнона –келин орасида турли тўқнашувлар хам содир бўлиб туради. гап қайнона-келин ўртасида борар экан, шуни айтиб ўтишимиз лозимки, бу масалада азал-азалдан одамларнинг, инсониятнинг атоқли намоёндаларининг диққат эътиборида бўлиб келган муаммолардан биридир. жумладан, xxi асрининг иккинчи ярмида яшаб ижод этган шарқ мутаффакурларидан бири ахмад дониш ўзининг “наводир ул вақое” (нодир воқеалар) номи китобида қайнона-келин низолари ҳақида ёзар экан шундай дейди: “қайнона-келин низолари бундан олдинги оилаларда хам бўлган, хозир хам бор ва бундан кейин хам бўлади. улар доим урушаверадилар. улар нима учун урушадилар? чунки улар …
5
асаввурлари уларни алданганини тан олишни истамайдилар. хаётда камчиликсиз одам бўлмаган эмас, бўлмайди хам. идеал қайнона, идеал келин хам бўлиши мумкин эмас. келинлар ўзлари тушган янги оила аъзоларига илк таассурот асосида бахо беришга ошиқмасликлари лозим. акс холда, пашшадан фил ясаш хам хеч гап эмас. келинлар оғир босиқ, сабр-тоқатли бўлишлари иложи борича ўзлари тушган хонадон аъзоларининг яхши томонларини кўришга интилишларига, эри шу хонадон аъзоси эканлигини унутмаслиги лозим. ана шунда бу оила тинч-тотув бўлади. зотан, келин бу хонадонга беш кунлик мехмон эмас, балки бир умирлик аъзо бўлиб келганлигини унутмаслик керак. 2. +айнона-келиннинг дунёқарашлари ва уй-рўззғор тутишлари орасида келишмовчилик пайдо бўлади ва кескинлашади. икки авлоднинг дунёқараши, хаётий тамоиллари ўртасида тафовут бўлиш табиий холдир. аммо аксарият холларда қайнона-келинлар кўп жихатдан бир-бирининг акси бўладилар. айрим холларда эса қайнона-келин андишани йиғштириб қўйиб, хар бирлари ўз гапларини ўтказишга харакат бўлишлар. бундай келишмовчиликларнинг олдини олиш учун катталар ёшларини кийиниши, соч турмаклаши, ёқтирган куй ва қўшиқларинитинглаш ва шу каби бошқа …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "оилавий низоларнинг ижтимоий- психологик хусусиятлари"

1404026691_49926.doc оилавий низоларнинг ижтимоий- психологик хусусиятлари оилавий низоларнинг ижтимоий- психологик хусусиятлари режа: 1. низоларнинг келиб чиқиш сабаблари ва турлари. 2. оилавий низолар оқибатлари. 3. низолар эсколацияси. 4. низо омиллари ва мотивлари. оилавий низоларда кимлар иштирок этаётганига кўра уларнинг қуйдагича асосий турларига ажратиш мумкин: эр-хотин ўртасидаги низолар: қайнона-келин ўртасидаги низолар: қайнона-куёв ўртасидаги низолар: овсинлар ўртасидаги низолар: ота-оналар ва болалар ўртасидаги низолар: фарзандлар ўртасидаги низолар: албатта, бу рўйхатни яна давом этиравериш мумкин, хар қандай оилада эр-хотиннинг ўзаро муносабатларида низоли вазиятларнинг юзага келиши муқаррар. лекин шу низоларнинг характери, уларнинг оқибатларига кўра турли оилалар ва улардаг...

DOC format, 98.0 KB. To download "оилавий низоларнинг ижтимоий- психологик хусусиятлари", click the Telegram button on the left.