мухаммад пайғамбар хадисларида табиатни мухофаза қилиш масалалари

DOC 58,5 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇
1
1404037620_50155.doc мухаммад пайђамбар хадисларида табиатни мухофаза šилиш масалалари мухаммад пайғамбар хадисларида табиатни мухофаза қилиш масалалари ислом дини кенг тарқала бориши билан бирга, аста-секин уни назарий, фалсафий, хуқуқий томонларини ишлаб чиқишга эътибор кучайиб борди. натижада, ix-x асрларга келиб қуръонга асосланган махсус ислом илмлари, яъни исломни турли томонлама мустахкамлаш ва уни талқин этишга қаратилган махсус диний илмлар шакллана бошлади. масалан, қуръоннинг сўнгги манбаи хисобланмиш хадислар, яъни мухаммад пайғамбарнинг насихат, сўз, ривоятларини тўплашга қаратилган махсус йўналиш – хадисшунослик ривожланди. бу жараёнда қадимий анъаналарга бой бўлган марказий осиёдан етишиб чиққан алломалар ал-бухорий, ат-термизий, ал-мотуридий, насафий, ал-марғилоний, нажмиддин кубро, бахоуддин нақшбанд, яссавий ва бошқалар катта хисса қўшдилар (р.аминов, 2005). ҳадислар ислом пайғамбари мухаммад алайхиссаломнинг насихатлари, хикматли сўзлари ва у хақидаги хикояларидан иборатдир. ҳадислар асосан пайғамбар вафотидан кейин тўпланиб, тартибга келтирилган. ҳадиснинг маъноси «тоза», «янги вужудга келган» нарсани англатади. унда мухаммад пайғамбарнинг дунёқараши, диний, бадиий, илмий ва маданий тафаккури инъикос топган. марказий осиё жумхуриятларининг мустақиллиги шарофати …
2
ан, хозирги вақтда хадисларнинг тўрттаси кирилча ёзувидаги ўзбек тилида чоп қилинган. бақиз алоддин қаламига мансуб хадислардан қуйидаги гаплар айтилган: 18. қўй боқ. зеро, у айни баракадур. 22. бу тилсиз хайвонлар тўғрисида аллохдан қўрқинглар. уларни яроқли холда мининглар ва (сўйишга) яроқли қилиб (семиртириб) (сўйиб) енглар. 44. дехқончилик билан шуғулланинглар. дехқончилик муборак касбдир. унга қўриқчиларни кўпайтиринглар. 88. қайси жойда вабо тарқалганини эшитсанг, у ерга кирманглар. агар сизлар турган ерга тушса ундан қочиб чиқманглар. 165. сизларга мисвоқ қилишни (тиш тозалашни) кўп тайинладим. 189. аллох таолонинг ўзи гўзалдир, гўзалликни яхши кўради. 190. ҳақ таоло ўзи пок, покликни яхши кўради. œзи тоза, тозаликни яхши кўради. œзи олийхимматликни яхши кўради. œзи очиққўлликни яхши кўради. эшикларининг олдини покиза тутинглар. 340. ҳилол қилинглар, (тиш, соқол, панжа ораларига бармоқ тиқиш). 414. ёмон хайвон бор. улар хажда хам, ташқарида хам ўлдирилаверади: 1. илон. 2. олақарға. 3. сичқон. 4. қутирган ит. 5. калхат. 436. от боқиш кишига хосдир. 1. бир киши …
3
моқ. 10. хатна. 575. қўй баракадир, туя ахлига иззатдир (эгасига азизликдир). отнинг пешонасига қиёматгача яхшилик ёзилгандир. уни боққан яхшилик олади. қулинг, биродарингдир, унга яхшиилк қил. агар бирор ишда қийналиб қолганини кўрсанг ёрдам бер. 586. кишиларга соя берувчи дарахтни кесган боши билан дўзахга ташланади. 732. қайси бир мусулмон экин экса, ёки бирор дарахт ўтқазса сўнг унинг мевасидан қўш ёки хайвон еса, ейилган нарсанинг хар биридан унга садақа савоби ёзилади. 946. жони бор нарсани ўқ отишда нишон қилманглар. 487. йиртқичларнинг гўштлари харомдир. 632. кўз олдингда отиб тушурганингни егин, қочириб юборганингни (ўлган холда кейин топиб олсанг) қўй, ема! (овчига айтилган гап). 711. тирик хайвондан кечиб олинган эт ўлимтик (харом) хисобидадир. 837. ким сув тошқинини тўхтатса ёки ёнғинни ўчирса, унга шахидлик атри берилади. 913. олов душмандир, ундан эхтиёт бўлинглар. 957. шамолни сўкманглар, чунки у аллохнинг рахматидан. у рахматни хам, азобни хам олиб келади, лекин сизлар аллохдан унинг яхшилигини сўранглар, ёмонлигидан панох тиланглар. 958. исломда …
4
ладилар. · ҳадисларда айтилишича, тангри гўзал бўлиб, гўзалликни дўст тутади. саёхат қилсангиз соғ-саломат бўласиз. · бу ақл заковат хазинасида қуйидаги иборалар мавжуддир: ҳар ким ўзини табобат қилмоғи лозим, чунки хар бир касалликнинг ўз давоси бор, фақат қариликни даволаб бўлмайди. · жаннат оналар қадами остидадур. дунё ширин ва кўркамдир. тангри сизларни ўтганларнинг ўринбосари қилган, қани сизлар нима қиласизлар! – деб ёзилган муқаддас китобда. ҳадисга риоя қилиш – бу демак мамлакатимиз экологик вазиятни яхшилаш, ахоли соғлигини мухофаза қилиш ва ирсият хазинасини сақлаб қолиш демакдир. бизнинг асримизга келиб одамларнинг эътиборсизлиги туфайли сув, хаво, тупроқ ифлосланди ва хозир бутун оламда экология муаммолари, табиат мухофазаси масаласи давримизнинг энг долзарб масалаларидан бири бўлиб қолди. инсон табиат томонидан бунёд этилган мўъжизалардан бири бўлиб, у биринчи навбатда ер фарзандидир. шунинг учун ерни, она заминни инсоният онаси деб биладилар. ер қуёшдан нур олади, унинг хосилдорлиги, тирик ва ўлик табиат қуёшга алоқадордир. шу сабабли аждодларимиз унга сиғинишган, эътиқод қилишган. œсимлик, …
5
л», «гунох», «харом», «куфр», «савоб», «исроф» каби тушунчаларга эътиқодлари туфайли кўпгина хайвонлар нобуд бўлишдан, дарахтлар кесиб ташлашдан, сув ифлосланишдан сақланиб қолинган. бу кунларда инсоният илмларнинг энг улуғи ақл деган хулосага келди. дунёда хамма нарса инсоннинг камолотга етиш учун зарурдир. ахлоқ илми шарафли илмдир. у инсоният яратган эзгу ва энг улуғ маънавиятдир. бас шундай экан энди халқимизнинг эзгу ахлоққа эга бўлиш вақти етди, фақат шундагина табиат ўз химоячиларини топади. бир донишманд қуйидагича ёзади: «китоб қадрли ва қадрсиз бўлади. баъзи китоблар чоп қилинмасдан эскиради, яна бири бир неча йиллар машхур бўлиб, баъзилари бутун бир аср маънавий сиймосини муайян этади. китоблар борки келгуси асрлар ва насллар учун ёзилган бўлиб, шакл жихатдан эскирса, хам мазмун жихатдан хамма вақт янгидир. чунки бу китобларда шундай масалалар устида бахс қилинадики, оламу одам хаёт экан хамманинг марказида бўлади. шуниси диққатга сазоворки бизнинг аждодларимиз сон-саноқсиз шох асарлар, дурдоналар яратишган. улар экология ва табиат мухофазаси муаммоларини хал қилишда қимматбахо хазина …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Faylni Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"мухаммад пайғамбар хадисларида табиатни мухофаза қилиш масалалари" haqida

1404037620_50155.doc мухаммад пайђамбар хадисларида табиатни мухофаза šилиш масалалари мухаммад пайғамбар хадисларида табиатни мухофаза қилиш масалалари ислом дини кенг тарқала бориши билан бирга, аста-секин уни назарий, фалсафий, хуқуқий томонларини ишлаб чиқишга эътибор кучайиб борди. натижада, ix-x асрларга келиб қуръонга асосланган махсус ислом илмлари, яъни исломни турли томонлама мустахкамлаш ва уни талқин этишга қаратилган махсус диний илмлар шакллана бошлади. масалан, қуръоннинг сўнгги манбаи хисобланмиш хадислар, яъни мухаммад пайғамбарнинг насихат, сўз, ривоятларини тўплашга қаратилган махсус йўналиш – хадисшунослик ривожланди. бу жараёнда қадимий анъаналарга бой бўлган марказий осиёдан етишиб чиққан алломалар ал-бухорий, ат-термизий, ал-мотуридий, насафий, ал-марғилоний, нажмидд...

DOC format, 58,5 KB. "мухаммад пайғамбар хадисларида табиатни мухофаза қилиш масалалари"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.