xotira haqida tushincha 2

DOC 80,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1361194705_41583.doc хотира www.arxiv.uz режа: 1. хотира тўғрисида тушунча ва хотира назарияси. 2. хотира жараёнлари. 3. хотира типлари ва уларнинг инивидиуал хусусиятлари. 4. хотира ва шахс фаолияти. 5. хотира ва тафаккурнинг боғлиқлиги. 6. хотиранинг ўсиши. хотирада эсда олиб қолиш, эсда сақлаш, эсга тушириш ва унутиш каби асосий жараёнлар мавжуд бўлади. шу жараёнларнинг ҳар бири алоҳида мустақил психик хусусият ҳисобланмайди. улар фаолият давомида шаклланади ва ўша фаолият билан белгиланади. муайян бир материални эсда олиб қолиш ҳаёт фаолияти жараёнида индивиуал тажриба орттиришга боғлиқдир. эсда олиб қолинган нарсани кейинчалик фаолиятда қўлланиш учун уни эсга тушириш тақозо этилади. муайян бир материалнинг фаолият доирасидан чиқиб қолиши эса унинг унутилишига олиб келади. материални эсда сақлаш унинг шахс фаолиятидаги иштирокига боғлиқ бўлади. чунки ҳар бир муайян пайтда кишининг хулқ – атвори унинг бутун ҳаётий тажрибаси билан белгиланади. хотира психологиянинг энг кўп ўрганилган бўлимларидан бири бўлиб ҳисобланади. лекин ҳозирги пайтда хотиранинг қонуниятлари янада ўрганилиши уни фаннинг тағин ҳам муҳимроқ …
2
ди. ассоциациялар уч турли бўлади: ўхшашлик, ёндошлик ва қарама – қаршилик ассоциациялари. нейрофизиологик назариялар. бу назариялар хотиранинг механизмлари ҳақидаги физиологик назариялар билан боғлиқдир. бу назариянинг асосини и.п.павловнинг «олий нерв фаолияти қонуниятлари ҳақида» ги таълимотининг энг муҳим қоидалари ташкил этади. бу таълимотга кўра хотиранинг нерв – физиологик механизмини бош мияда ҳосил бўладиган муваққат боғланишлар ташкил этади. ана шу боғланишлар қанчалик мустаҳкам бўлса, эсда олиб қолиш ҳам шунчалик яхши бўлади. ана шу муваққат боғланишларнинг қайтадан жонланиши эсга туширишга, сўниб, йўқ бўлиб кетиши эса унутишга сабаб бўлади. биохимик назария. хозирги кунда хотиранинг механизмларини урганишнинг нейрофизиологик усули биохимик тадкикотлар даражасига тобора якинлашиб ва кушилиб кетмокда. бу усул ушбу фанларнинг узаро туташган жойида олиб борилаётган куплаб тадкикотларда уз тасдигини топди. биохимик назариянинг мохияти куйидагидан иборат. биринчи боскичда (кузговчининг бевосита таъсиридан сунг) мия хужайраларида асл холига кайтувчи физиологик узгаришларни келтириб чикарадиган киска муддатли электрохимик реакция юз беради. иккинчи боскич биринчи боскич негизида юзага келиб, аслида у …
3
бўлиб хизмат қилади. бунда хотира учта мезонга мувофиқ бўлинади: 1. психик фаоллик хусусиятига кура харакат, эмоционал образли ва сўз-мантиқли турларига бўлинади. 2. фаолият максадига кура ихтиёрли ва ихтиёрсиз турларга бўлинади. 3. материалларни қанча вақт эсда олиб қолиш ва эсда сақлаш муддатига кура,киска муддатли, узоқ муддатли ва оператив хотира турларига бўлинади. ҳаракат хотираси – турли ҳилдаги иш-ҳаракатлар ва уларнинг системасини эсда олиб қолиш, эсда сақлаш, яна қайта эсга туширишдан иборатдир. эмоционал хотира – ҳис – туйғуга ғос хотирадир. ҳис – туйғулар ҳамиша бизга эҳтиёжларимиз ва қизиқишларимиз қандай қондирилаётгани, бизнинг теварак – атрофдаги оламга муносабатимиз қандай йўлга қўйилганлиги ҳақида ҳабар бериб туради. шунинг учун ҳам ҳиссий хотира ҳар бир кишининг ҳаёти ва фаолиятида муҳим аҳамиятга эгадир. образли хотира тасаввурларни, табиат ва ҳаёт манзараларини, шунингдек, товушларни, ҳидларни, таъмларни эсда олиб қолишдан иборат хотира ҳисобланади. у кўриш, эшитиш, ҳид билиш, таъм билишга оид хотирадир. сўз – мантиқ хотира бизнинг ўй – фикрларимиз мазмунини ташкил …
4
араёнларни англатади. качонки биз бирон мураккаб харакатни, мисол учун арифметик амални бажараётган булсак, у холда, уни кисмларга булакларга ажратган холда бажарамиз. бунда ишни бажариш давомида айрим оралик натижаларни «ёдимизда» саклаб борамиз. эсда олиб колишни хотиранинг янги материални илгари узлаштирилган материал билан боглаш оркали эсда саклаб колинишига олиб келадиган жараён сифатида таърифлаш мумкин. бу шахс тажрибасини янги билимлар ва хулк-атвор шакллари билан бойитишнинг зарур шартидир. эсда олиб колиш хамиша танланган булади. сезги аъзоларимизга таъсир киладиган барча нарсалар хам эсда олиб колинавермайди. эсда олиб колиш киска муддатли ва узок муддатли хамда ихтиёрсиз ва ихтиёрий турларга булинади. оператив эсда олиб колиш деб аталадиган эслаб колишни киска ва узок муддатли эслаб колиш уртасидаги оралик даражаларидан бири деб хисоблаш мумкин. оператив эсда олиб колишни кишининг одатдаги харакатларига хизмат килувчи хотира жараёни деб таърифлаш мумкин. у киши бажараётган харакатнинг хар бир конкрет жараёнида бирон натижага эришиш шароитларидан бири сифатида юз беради. узок муддатли хотирага шахс фаолиятининг …
5
линган нарсаларнинг, хис-туйгу, фикр ва иш-харакатларнинг онгимизда кайтадан тикланишига эсга тушуриш дейилади. эсга тушуришнинг нерв-физиологик асоси мия пустида илгари хосил булган нерв богланишларининг кайтадан кузголишидир. эсда тушуриш бир неча хил булади: 1. таниш. 2. эслаш. 3. бевосита эслаш. 4. орадан вакт утказиб эслаш. 5. ижтиёрсиз эслаш. 6. ихтиёрий эслаш. таниш деб илгари идрок килган нарсаларни такрор идрок килганда у нарсанинг эсга тушишига айтилади. эслаш нарсани, унинг узини шу пайтда идрок килмай туриб эсга тушуришдир. бевосита эсга тушуриш материални укиб чикиш биланок, бошка хеч нарсани уйламасдан, шу пайтнинг узидаёк эсга тушуришдир. орадан вакт утказиб эсга тушуришда бирор материал орадан бир неча кун, хатто бир неча ой утказиб эсга туширилади. бирор нарсани эсга тушуриш беихтиёр ва ихтиёрий булиши мумкин. ихтиёрсиз эсга тушириш деганда кишининг уз олдига максад куймасдан, иродавий куч сарф этмасдан эсга туширишга айтилади. ихтиёрий эсга тушуриш бирор максад билан эсга олиниши керак булган материални танлаб, атайлаб харакат килиб, махсус эсга …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "xotira haqida tushincha 2"

1361194705_41583.doc хотира www.arxiv.uz режа: 1. хотира тўғрисида тушунча ва хотира назарияси. 2. хотира жараёнлари. 3. хотира типлари ва уларнинг инивидиуал хусусиятлари. 4. хотира ва шахс фаолияти. 5. хотира ва тафаккурнинг боғлиқлиги. 6. хотиранинг ўсиши. хотирада эсда олиб қолиш, эсда сақлаш, эсга тушириш ва унутиш каби асосий жараёнлар мавжуд бўлади. шу жараёнларнинг ҳар бири алоҳида мустақил психик хусусият ҳисобланмайди. улар фаолият давомида шаклланади ва ўша фаолият билан белгиланади. муайян бир материални эсда олиб қолиш ҳаёт фаолияти жараёнида индивиуал тажриба орттиришга боғлиқдир. эсда олиб қолинган нарсани кейинчалик фаолиятда қўлланиш учун уни эсга тушириш тақозо этилади. муайян бир материалнинг фаолият доирасидан чиқиб қолиши эса унинг унутилишига олиб келади. материални э...

Формат DOC, 80,5 КБ. Чтобы скачать "xotira haqida tushincha 2", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: xotira haqida tushincha 2 DOC Бесплатная загрузка Telegram