ўқитиш жараёнининг моҳияти ва қонуниятлари ўқитиш жараёнининг таркибий қисмлари

DOC 152,0 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1584182532.doc ўқитиш жараёнининг моҳияти ва қонуниятлари ўқитиш жараёнининг таркибий қисмлари режа: 1. ўқитиш тамойиллари 2. ўқитишнинг тарбиявий хусусиятлари 3. ўқитишни индивидуаллаштириш 4. ўқув мақсадларини қўйиш усуллари мақсадлар таксономияси ўқитиш тамойиллари дидактиканинг асосий қисмларидан бири – ўқитиш тамойиллари қисмидир. ўқитиш тамойиллари – бу ўқитувчининг фаолиятини ва ўқувчилар билиш фаолиятининг хусусиятини белгилайдиган асосий қоидалардир. бу тамойилларни билмаслик ёки уларни қўлланишдаги нўноқлик ўқитиш ишига тўсқинлик қилади, билимларни ўзлаштирилишини, ўқувчилар шахсига тааллуқли фазилатларнинг шаклланишига тўсқинлик қилади. таълим муассасаларидаги ўқув-тарбия жараёни ўқитишнинг анъанавий равишда таркиб топган ва ҳозирга замон шароитларида ҳосил бўладиган ҳамда унинг таълим бериш, ривожлантириш функциялари амалда рўёбга чиқишига имконият туғдирадиган умумий қоидаларга таянади. педагогикада бу умумий асосий қоидалар ўқитиш тамойиллари деган ном билан юритилади. ўқитиш тамойиллари тизимини педагогик тафаккур тарихида биринчи бўлиб я.а.коменский ишлаб чиқди. у бу тамойилларни ўқув жараёнини ташкил этилиши учун асос бўладиган қоидалар деб атаган эди. таълим муассасалари ўқув жараёнида қўлланиладиган ва амал қилиниши лозим бўлган ўқитиш тамойиллари мазмунининг …

га олади. илмий билиш ҳодисадан моҳиятга, нарсанинг ташқи таъсиридан унинг ички тузилишини тасвирлашга ўтишдан иборатдир. агар ўқув материали ўқувчини қонунлар, тушунчалар, формулалар ва теоремалар олами билан таништирса, бундай билимлар илмий билимлар деб аталади. улар ақлий ривожланиш учун етакчи аҳамиятга эгадир. фақат ана шундай билимларгина ўқув фанининг илмий мазмунини ўзлаштириб олишга, кепгусида эса фанни чуқурроқ эгаллаб, меҳнатда фаол иштирок этишга имкон беради. ўқитишнинг тизимлилик тамойили. бу тамойил тўртта асосий қоидани ўз ичига олади: 1. билим одамнинг нарсаларни, ўзини қуршаб турган оламнинг ҳодисаларини акс эттиришидир. оламда ҳамма нарса нарса ўзаро бир-бирига боғлиқ ва ҳамиша ҳаракатда, ривожланишда бўлади. таълим муассасалари ўқувчилари оладиган барча билимлар, узлуксиз ривожланаётган дунёнинг айрим қирралари, қисмлари, хусусиятлари, ҳолатлари таърифидан иборатдир. ўқитишнинг тизимлилик тамойилининг биринчи талаби ўқув билимларининг илк мабаини кўра билишдан, ўқувчи ўқув материали тизимида нарсаларнинг, ҳодисаларнинг реал муносабатларини тасаввур эта олишларидан иборатдир. 2. ўқув материали фаннинг махсус ишланган асослари, қисмлари, қоидалари, бўлинмаларидан иборатдар. ўқитишдаги билимлар тизими билан фандаги …

авишда тушуниш ўқувчиларни ривожлантириш функцияларини, масалан, таққослаш, таҳлил, синтез қилиш, умумлаштириш, мавҳумлаштириш, фикрлашнинг индуктив (ягона ёки унчалик умумий бўлмаган туридан кўпроқ даражадаги умумий хулосаларга ўтиш) ва дедуктив (умумий қоидалардан камроқ даражада умумий бўлган хусусий турига ўтиш) формаларини ривожлантиришини ўз ичига олади. тизимлилик тамойилининг тўртинчи талаби – ҳар бир дарсда ўқитиш системаси маҳсулдор бўлиши кераклигидир. бу ўқув дастуридаги материални чуқур ўрганганликда, фикрлашнинг мантиқий жараёнлари ва шаклларини ривожланишда, диққат-эътиборни, хотирани, тасаввурни, ҳиссиётни тарбиялашда ўқув фаолияти давомидаги қийинчиликларни енгишга ёрдам берадиган хислатларни хосил қилишда ўз ифодасини топади. тушунарлилик тамойили. билимларни ўзлаштиришнинг осонлиги, малака ва кўникмаларнинг хосил қилиниши уларнинг мактаб ўқувчиларининг ривожланиш даражаси билан, уларнинг шахсий тажрибаси билан, ўқувчи олган билимлар, малака ва кўникмалар билан алоқасини кўрсатади. агар бундай алоқаларни аниқлаб бўлмаса, билимлар тушунарли деб ҳисобланмайди. оламда барча нарсалар ўзаро бир-бирига боғлиқ, барча нарсалар, ҳодисалар ўртасида алоқа маавжуд. шунинг учун барча билимлар, барча фанлар, барча ўқув фанлари ўзаро бир-бири билан болиқдир. ўқувчи биладиган билимлар …

аги асосий қоидаларни ўз ичига олади: 1. кўргазмалилик деганда ўқувчининг ҳиссий билишини ташкил қилиш тушунилади. 2. кўргазмали қуроллардан фойдаланиш ўқув жараёнида ҳиссий билишни ташкил этишнинг бир жиҳати ҳисобланади. ўқитишнинг онглилиги ва фаоллиги тамойили. бу тамойил ўқувчиларнинг билиш фаолиятида ва дарс беришда асос қилиб олинган қоида сифатида учта муҳим жиҳатни – ўқувчилар томонидан ўқув материалини онгли равишда тушунилишини, ўқув машғулотларига онгли муносабатда бўлишни, билиш фаолиятининг шакллланишини ўз ичига олади. ўқитишнинг пухталиги тамойили. ўқув материалини ўзлаштиришнинг пухталиги кўпгина омилларга: тушунтиришнинг илмийлиги ва тизимлилигига, тушунишнинг онглилигига, ўқувчиларнинг билиш фаоллигига, ўқиш сабабларига, ўқув китобларнинг сифатига, ўқитувчининг маҳоратига боғлиқ. ўқитишнинг пухталиги тамойили ўқув жараёнининг билимлар пухта бўлишига эришиш имконини берадиган жиҳатларни таҳлил қилишда асосий қоида ҳисобланади. ўқитишни индивидуаллаштириш. ҳар бир ўқувчини умумий ҳислатларидан ташқари индивидуал ҳисларга эгадир. ўқувчининг билиши, иродаси, ҳиссиётига оид хусусияти, шахсий хислатлари ўқишнинг боришига ижобий ёки салбий таъсир кўрсатиши ёки бетараф қолиши мумкин. ўқувчиларнинг индивидуал хусусиятларини эътиборга олган ҳолда дарс жараёнини ташкил …

рдамида турли усуллар билан ўзлаштирилиши мумкин. ўқув материалини ўрганишнинг турли шаклларини қидириш дарснинг мақсадлари, вазифаларини англаб олишдан бошланади. педагогик технологияларнинг турлари ва классификацияси педагогика назарияси ва амалиётидатаълим-тарбияжараёнида кўплаб ёндашувлар мавжуд. педагогиктехнологияларнихарактери ана шу ёндашувдан келиб чиқади. шунга қарамасдан кўпгинапедагогиктехнологиялар ўз мазмуни, мақсади, методлари ва воситаларига кўра бир-бирига ўхшаш. педагогиктехнологияларни ана шу ўхшаш хусусиятларига қарабуларни бир неча турга ажратиш мумкин. қўлланилишига, қамров ҳажмига (масштабига) кўра уларни уч гуруҳга ажратилади: 1. умумий педагогик технологиялар. 2. хусусий педагогик технологиялар. 3. модулли кичик универсалтехнологиялар умумий педагогик технологиялар - ўз ичига йирик технологияларни, яъни бутун таълим тизимига тегишли бўлган масалаларни қамраб олади. масалан: рейтингтизимига ўтиш, тест технологияларига ўтишшулар жумласига киради. хусусий педагогиктехнологиялар -эса маълум фан доирасида қўлланилиши мумкин ва қулайбўлган технологияларни ўз ичига олади.масалан: иқтисодиётфани учунқулай бўлган технологияларни ишлаб чиқиш. модулли кичик универсал технологиялар бирор рефлексни ривожлантиришга қаратилган бўлиб,турли фанларни ўрганишда ишлатилиши мумкин бўлган технологиялардир. масалан: дидактик ўйинлар, фикрлашга ўргатувчи технологиялар. улар универсал характерда бўлиб, …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "ўқитиш жараёнининг моҳияти ва қонуниятлари ўқитиш жараёнининг таркибий қисмлари"

1584182532.doc ўқитиш жараёнининг моҳияти ва қонуниятлари ўқитиш жараёнининг таркибий қисмлари режа: 1. ўқитиш тамойиллари 2. ўқитишнинг тарбиявий хусусиятлари 3. ўқитишни индивидуаллаштириш 4. ўқув мақсадларини қўйиш усуллари мақсадлар таксономияси ўқитиш тамойиллари дидактиканинг асосий қисмларидан бири – ўқитиш тамойиллари қисмидир. ўқитиш тамойиллари – бу ўқитувчининг фаолиятини ва ўқувчилар билиш фаолиятининг хусусиятини белгилайдиган асосий қоидалардир. бу тамойилларни билмаслик ёки уларни қўлланишдаги нўноқлик ўқитиш ишига тўсқинлик қилади, билимларни ўзлаштирилишини, ўқувчилар шахсига тааллуқли фазилатларнинг шаклланишига тўсқинлик қилади. таълим муассасаларидаги ўқув-тарбия жараёни ўқитишнинг анъанавий равишда таркиб топган ва ҳозирга замон шароитларида ҳосил бўладиган ҳамда унинг...

Формат DOC, 152,0 КБ. Чтобы скачать "ўқитиш жараёнининг моҳияти ва қонуниятлари ўқитиш жараёнининг таркибий қисмлари", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: ўқитиш жараёнининг моҳияти ва қ… DOC Бесплатная загрузка Telegram