kimyoviy kinetika va kimyoviy muvozanat

DOCX 213.3 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1669400490.docx kimyoviy kinetika va kimyoviy muvozanat arxiv.uz kimyoviy kinetika va kimyoviy muvozanat reja: 1. kimyoviy reaksiyalarning tezligi 2. reaktstsiya tezligining turli omillarga bog’liqligi 3. kataliz va katalizatorlar 4. kimyoviy muvozanat 5. kimyoviy muvozanatga ta’sir etuvchi omillar. le-shatel’ye printsipi 1. kimyoviy reaksiyalarning tezligi kimyoviy reaksiyalar tezligi va mexanizmi haqidagi ta’limot kimyoviy kinetikadir. kimyoviy reaksiyalar har hil tezliklarda o’tishi hammamizga ma’lum. ayrim reaksiyalar, yonish, neytrallanish, vodorodning xlorda yonishi kabi reaksiyalar tez boradi. temirning zanglashi, rezinaning eskirishi, radioaktiv emirilishlar bilan boradigan reaksiyalar juda sekin boradi. kinetikada reaksiya gomogen (bir jinsli) va geterogen (ko’p jinsli) reaksiyalarga bo’linadi. agar reaksiyalar bir hil fazalarda gaz yoki eritmalarda borsa, bunday reaksiyalarga gomogen reaksiyalar deyiladi. gaz+gaz va suyuqlik+suyuqlik gomogen reaksiyalardir. agar kimyoviy reaksiyalar har hil fazalarda qattiq moddalar, suyuqliklar yoki gazlar orasida borsa, bunday reaksiyalarga geterogen reaksiyalar deyiladi. gomogen reaksiyalar butun hajmda bir tekisda, geterogen reaksiyalar esa faqat fazalar bilan chegaralangan yuza sirtlarida sodir bo’ladi. gomogen va geterogen …

moddalar (-ishora) yoki reaksiya mahsulotlarining molyar kontsentratsiyalarini o’zgarishi (+ishora) asosida aniqlanadi. (2) 2-chi tenglama har qanday gomogen reaksiya uchun umumiydir. har qanday kimyoviy reaksiyaning tezligi hamma vaqt musbat (ν>0) bo’ladi. molyar kontsentratsiya molda, vaqt sekundda ifodalangani uchun gomogen reaksiya tezligi mol/l. sekund yoki mol/m3 sekundlarda ifodalanadi. reaksiya tezligini dastlabki moddalar kontsentratsiyalarini kamayishiga qarab yoki reaksiya mahsulotlarining ko’payishiga qarab topish mumkin. geterogen reaksiya tezligi –fazalar chegara sirti birligida reaksiyaga kirishgan yoki hosil bo’lgan moddalar miqdori bilan aniqlanadi: (3) s - fazalar yuza sirti maydoni. geterogen kimyoviy reaksiyalar tezligi mol/m2·s da o’lchanadi. geterogen reaksiyalarning tezligini vaqt birligida faza chegara sirti birligida reaksiyaga kirishgan yoki reaksiya natijasida hosil bo’lgan moddalar miqdori bilan aniqlanadi. agar kimyoviy reaksiya tezligini dastlabki moddalarning birortasining kontsentratsiyasini yoki miqdorini o’zgarishiga qarab baholansa, u holda 1-3- formulalarda kasr oldiga minus ishorasi qo’yiladi. chunki, bu holda bo’linuvchi manfiy qiymatga (δc<0 δυ<0, chunki c2<c1va υ2<υ1) ega bo’ladi, reaksiya tezligi musbat qiymatdir. esda …

r); -katalizatorning ishtirokiga; -bosimga (agar reaksiyada gazlar ishtirok etsa). demak, kimyoviy reaksiya tezligi shunchalik katta bo’ladi: agar aktivlanish energiyasi qanchalik kichik bo’lsa, kontsentratsiya, bosim, harorat qancha katta bo’lsa, hamda moddalar qanchalik maydalangan bo’lsa yoki katalizator hamda biron bir nurlanish ta’sir ettirilsa, kimyoviy reaksiya tezligi shunchalik katta bo’ladi. kimyoviy kinetikaning asosiy postulati, massalar ta’siri qonuni reaksiya tezligining kontsentratsiyaga bog’liqligi massalar ta’siri qonuni bilan ifodalanadi: “o’zgarmas haroratda kimyoviy reaksiyalarning tezligi reaksiyaga kirishayotgan moddalar kontsentratsiyalarining ko’paytmasiga to’g’ri proportsionaldir”. masalan: a+b=c reaksiyasi uchun massalar ta’siri qonuni: υ=kca·cb demak, tezlik doimiysi-k dastlabki moddalar kontsentratsiyalari birga teng bo’lgandagi reaksiya tezligidir. shuning uchun k solishtirma tezlik deb ham ataladi. tezlik doimiysi (k) reaksiyaga kirishayotgan moddalar kontsentratsiyalariga bog’liq emas, aksincha reaksiyaga kirishayotgan moddalar tabiatiga va reaksiyaning borish sharoitiga (t, p, kat) bog’liq bo’ladi. berilgan sharoitda borayotgan aniq reaksiya uchun tezlik doimiysi doimiy kattalikdir. agar reaksiyada n-ta molekula ishtirok etayotgan bo’lsa, masalan; aa+bb=cc+dd bu reaksiya uchun massalar ta’siri qonuni …

anadi: masalan: yoki reaksiya tezligining haroratga bog’liqligi 1000c va kamroq haroratda boradigan reaksiyalar uchun tajribada quyidagi qoida topilgan. ko’pchilik hollarda harorat har 100c ga oshganda kimyoviy reaksiya tezligi o’rtacha 2-4 marta ortadi. bu qoidaga vant-goff qoidasi deyiladi. uning matematik ifodasi: t2-t1 t2, t1 -t1 va t2 haroratga muvofiq tezliklar. γ=2- 4 kimyoviy reaksiya tezligining harorat koeffitsienti. reaksiyaning borish vaqti tezlikka teskari proportsional bo’lgani uchun vant-goff qoidasini yozish mumkin: , bu erda 1 va 2 -t2 va t1haroratga muvofiq reaksiyaning borish vaqti. harorat koeffitsienti γ-juda keng harorat oralig’ida doimiy bo’lmaydi. ko’pchilik reaksiyalar uchun 1000c dan yuqori haroratda u kamayadi. shunday reaksiyalar borki, ularning tezliklari haroratga bog’liq emas, ularda harorat koeffitsientlari juda yuqori bo’ladi. shuning uchun vantgoff qoidasi absolyut emas. ammo ma’lum harorat intervallarida ko’pchilik reaksiyalar ushbu qoidaga bo’ysinadi. haroratning ortishi bilan kimyoviy reaksiyalar tezligining keskin ortishini faollanish nazariyasi tushuntiradi, bunga muvofiq kimyoviy reaksiyani ortiqcha energiyaga ega bo’lgan aktiv molekulalar vujudga keltiradi. …

reaksiya tezligi juda sekin yoki amalda nolga teng bo’lsin. bu reaksiya uchun boshqa uchinchi modda k topilsinki, u reaksiya uchun olingan moddalardan birortasi bilan birikib faollanishi kichik bo’lgan oraliq modda hosil qilsin. masalan: a + k → a k → ak(1) ak b modda bilan ham oson birika olsin: ak + b → ak b → ab + k (2) 1-chi va 2-chi tenglamalarni qo’shib: a + b = ab ni olamiz, ya’ni reaksiya natijasida k-katalizator o’zgarishsiz qoladi. demak, katalizator kimyoviy jarayonda oraliq bosqichlarda ishtirok etadi. hamma katalizatorlar uchun umumiy bo’lgan narsa, ular hamma vaqt reaksiyani faollanish energiyasini o’zgartiradi. fazoviy belgilarga qarab kataliz gomogen va geterogen katalizga bo’linadi. gomogen katalizda reaksiyaga kirishuvchi moddalar va katalizator bir hil agregat holatda bo’ladi, ular orasida yuza sirt chegaralari bo’lmaydi. masalan: a(gaz) + b(gaz) + k(gaz) → yoki a(s) + b(s) + k(s) → (s-suyuqlik) ko’rinib turibdiki, gomogen katalizda katalizator va reaksiyaga kirishuvchi moddalar …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "kimyoviy kinetika va kimyoviy muvozanat"

1669400490.docx kimyoviy kinetika va kimyoviy muvozanat arxiv.uz kimyoviy kinetika va kimyoviy muvozanat reja: 1. kimyoviy reaksiyalarning tezligi 2. reaktstsiya tezligining turli omillarga bog’liqligi 3. kataliz va katalizatorlar 4. kimyoviy muvozanat 5. kimyoviy muvozanatga ta’sir etuvchi omillar. le-shatel’ye printsipi 1. kimyoviy reaksiyalarning tezligi kimyoviy reaksiyalar tezligi va mexanizmi haqidagi ta’limot kimyoviy kinetikadir. kimyoviy reaksiyalar har hil tezliklarda o’tishi hammamizga ma’lum. ayrim reaksiyalar, yonish, neytrallanish, vodorodning xlorda yonishi kabi reaksiyalar tez boradi. temirning zanglashi, rezinaning eskirishi, radioaktiv emirilishlar bilan boradigan reaksiyalar juda sekin boradi. kinetikada reaksiya gomogen (bir jinsli) va geterogen (ko’p jinsli) reaksiyala...

DOCX format, 213.3 KB. To download "kimyoviy kinetika va kimyoviy muvozanat", click the Telegram button on the left.

Tags: kimyoviy kinetika va kimyoviy m… DOCX Free download Telegram