ta’lim nazariyasi

DOCX 6 стр. 23,6 КБ Бесплатная загрузка

6 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 23,6 КБ

Тип файла DOCX

Страницы 6

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 6

ta’lim nazariyasi. 1. ta’lim metodlari haqida umumiy tushuncha. 2. ta’lim vositalari. 3. o’qitishni takomillashtiruvchi dasturiy vositalar. ta’lim metodlari muayyan pedagogik jarayondan ko’zda tutilgan maqsadlarga erishish uchun bajarish lozim bo’lgan vazifalarii amalga oshirishda qo’llaniladigan turli-tuman ish usullari va shakllarini o’z ichiga oladi. bu ishlarni amalga oshirishning shakllangan va amaliyotda qo’llanilayotgan har turli usullari va shakllari asosida ko’plab ta’lim metodlari hosil bo’lgan va bu jarayon davom etmoqda. muayyan ta’lim-tarbiyaviy maqsadga qaratilgan biror harakatni amalga oshirish yo’li, usuli yoki ko’rinishidan iborat bo’lib shakllangan faoliyat shu maqsadga erishishga xizmat qiluvchi o’ziga xos ta’lim metodini hosil qiladi. bunda harakatni amalga oshirish yo’li deb bajarilishi talab qilinayotgan faoliyat uchun qo’llash mumkin bo’lgan bir nechta yo’llardan oldindan ko’zda tutilgan maqsadga muvofiq ravishda tanlangan yo’lni aytiladi. masalan, savod o’rgatish yo’llari: oilada o’rgatish, maktabda o’rgatish, maktabgacha ta’lim muassasasida o’rgatish, o’qituvchi yordamida o’rgatish, kitoblar, kompyuter, ko’rgazma qurollar va boshqalar vositasida o’rgatish. shunga o’xshash sanoqni, arifmetik amallarni o’rgatishda ham yuqoridagiga o’xshash …

2 / 6

k har bir harakat ma’lum yo’lda va shunga muvofiq metodda amalga oshiriladi. biror metodni qo’llashdagi harakatni amalga oshirish ko’rinishi deb shu harakatni batafsil tasvirlovchi ko’rinishga aytiladi. bunda harakatning kuzatiladigan o’zgarishlari, vaziyatlari, tezligi va uning ortishi yoki sekinlashuvi, to’xtashlari, bir nechta harakatlarning bir vaqtdaligi yoki ularning vaqt oraliqlari, harakatlar natijasi, amaliy ishlar bajarish mashulotlarida esa, ishlov berilayotgan shakllar, fazoviy xolatlar, ranglar, qattiq-yumshoqlik, sirtlarning tekisligi yoki adir-budurligi o’zgarishlari va boshqa kuzatish mumkin bo’lgan turli harakat ko’rinishlari nazarda tutiladi. inson faoliyatining barcha sohalarida tegishli metodlardan foydalaniladi. bu metodlarning eng umumiy belgisini hisobga olgan holda ularni borliqni amaliy yoki nazariy o’zlashtirish operastiyalarining yoki yo’llarining yiindisi deyish mumkin. ushbu qo’llanmada metod tushunchasini ta’lim-tarbiya jarayoni bilan boliq jihatlardan ko’rib chiqiladi. shunga muvofiq ta’lim metodlari bilan boliq eng asosiy tushunchalarning izohlarini ko’rib chiqamiz. metod – (grekcha “metodos” so’zidan olingan bo’lib, yo’l, ahloq usuli ma’nolarini anglatadi). tabiat va ijtimoiy hayot hodisalarini bilish, tadqiq qilish usuli. faoliyat, harakatning yo’li, …

3 / 6

an, tillar metodikasi, arifmetika metodikasi va shu kabilar. usul – biror narsa, hodisa, jarayonni o’rganish yoki amalga oshirish tartibi. uslub – biror narsa, hodisa, jarayonni o’rganish yoki amalga oshirish uchun qo’llash lozim bo’lgan usullar majmuasi. yo’l (ruscha – priyom) – biror maqsadni amalga oshirish uchun tanlangan harakat turi. yuqorida aytilganlardan ko’rinadiki, har bir ta’lim metodi tarkibiga muayyan ta’lim-tarbiyaviy vazifani bajarishga qaratilgan ish-harakat usullari, yo’llari kiradi. o`qitish metodi deganda ta'lim jarayonida o`qituvchi va o`quvchilarning kutilgan maqsadga erishishga qaratilgan birgalikdagi faoliyati tushuniladi. o`qitish usullari ta'lim jarayonida o`qituvchi va o`quvchi faoliyatining qanday bo`lishini, o`qitish jarayonini qanday tashkil etish va olib borish kerakligini belgilab beradi. o`qitish usullari har ikkala faoliyatning: a) o`qituvchi tomonidan o`quvchilarni bilim, ko`nikma va malakalar bilan qurollantirish; b) o`quvchilar tomonidan berilayotgan ilmiy bilim, ko`nikma va malakalarni o`zlashtirish faoliyatida qo`llanadigan yo`llarni o`z ichiga oladi. ta'lim berish o`qituvchidan izlanishni, pedagogik tnahoratni talab qiladi. ilmiy salohiyati boy bo`lgan utsozgina mavzuni talabalarga mahorat bilan etkazib …

4 / 6

tiv metodi; o`qitishning induktiv va deduktiv metodi; o`qitishda rag`batiantirish va tanbeh berish metodi; o`qitishda nazorat va o`z-o`zining nazorat qilish metodi. metodlar o`z navbatida guruhlarga bo`linadi: (ta'lim metodlarini solishtirib o`rganish maqsadida quyidagi shakldagi t-chizmadan foydalanamiz. uning mohiyati va qo`llanish qoidalari oldingi mavzularda berilgan). o`quv informattsiyasini so`z orqali uzatish va ahborotni eshitish orqali qabul qilish metodlariga nimalar kiradi va ularga qanday talablar qo`yiladi? o`qitishning og`zaki metodlari uch turga: a) o`qituvchining hikoyasi; b) suhbat; v) maktab ma'ruzasiga bo`linadi. hikoya usuli boshlang'ich sinflarda ko`p qo`llansa, yuqori sinflarda ma'ruza usuli ko`p qo`llaniladi. ta'lim mazmuni notanish boisa hikoya va ma'ruza usullari qo`laniladi. ta'lim mazmuni o`quvchiga qisman tanish bo`lsa suhbat usuli qo`llaniladi. og`zaki bayon qilish usulida har ikkala faoliyatning o`qituvchining bayon qilishi va o`quvchilarning shu bayon qilingan bilimlarini diqqat bilan tinglab ongli va mustahkam o`zlashtirishlari birligiga amal qiladi. hikoya maktab ta'lim tizimida eng ko`p qo`llanadigan usul bo`lib, u hamma sinflarda barcha fanlarni o`qitishda, maktab ta'limining hamma bosqichlarida …

5 / 6

sh va umumlashtirish yo`li bilan to`liq mashg`ulot davomida bilimlarni izchillik bilan bayon etishdir. o`quv materialini og`zaki bayon qilish usuli quyidagi bir qator didaktik qoida va talablarga asosan qo`llaniladi: bayon qilinayotgan materiallar g`oyaviy jihatdan mazmunli,ilmiy hamda nazariyani amaliyot bilan bog'lashga qaratilganbo`lishi kerak.bayon qilinadigan materiallarning tarbiyaviy ahamiyatini to`g`ri ko`rsatish orqali o`quvchiga tarbiyaviy ta'sir ko`rsatish.bayon qilishda o`qituvchining nutqi yagona manba hisob-lanadi va u nihoyatda katta ahamiyat kasb etadi.bayon qilishda o`qituvchi ishlatadigan ta'riflar, qoida vaqonunlar kitob matnidan farq qilishi, mazmuniga mos bo`lishi kerak. qanday hollarda suhbat usuli qo`llaniladi? uni qo`yishda qanday qoidalarga amal qilish lozim? suhbat usuli - savol-javob usuli deb ham yuritiladi. o`quvchilar darsga etarli darajada tayyor bo`lsa o`qituvchi rahbarligida muammoli savollarga javoblarni o`zlari ahtarib topadigan suhbatlar maqsadga muvofiqdir. bunday suhbatlar evritsik izlanish, ahtarib topish harakterida bo`ladi. o`qitish jarayonida o`rganilayotgan mavzu yuzasidan kirish, asosiy va yakunlovchi suhbatlar ham qo`llaniladi. suhbatlar, ayniqsa, o`qitishning tarbiyalovchilik harakterida dunyoqarash, e'tiqodni tarkib toptirishda qo`l keladi. suhbatlar butun sinf …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 6 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "ta’lim nazariyasi"

ta’lim nazariyasi. 1. ta’lim metodlari haqida umumiy tushuncha. 2. ta’lim vositalari. 3. o’qitishni takomillashtiruvchi dasturiy vositalar. ta’lim metodlari muayyan pedagogik jarayondan ko’zda tutilgan maqsadlarga erishish uchun bajarish lozim bo’lgan vazifalarii amalga oshirishda qo’llaniladigan turli-tuman ish usullari va shakllarini o’z ichiga oladi. bu ishlarni amalga oshirishning shakllangan va amaliyotda qo’llanilayotgan har turli usullari va shakllari asosida ko’plab ta’lim metodlari hosil bo’lgan va bu jarayon davom etmoqda. muayyan ta’lim-tarbiyaviy maqsadga qaratilgan biror harakatni amalga oshirish yo’li, usuli yoki ko’rinishidan iborat bo’lib shakllangan faoliyat shu maqsadga erishishga xizmat qiluvchi o’ziga xos ta’lim metodini hosil qiladi. bunda harakatni amalga oshirish yo’...

Этот файл содержит 6 стр. в формате DOCX (23,6 КБ). Чтобы скачать "ta’lim nazariyasi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: ta’lim nazariyasi DOCX 6 стр. Бесплатная загрузка Telegram