o’zini o’zi anglash psixologiyasi

DOCX 16 pages 29.4 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 16
oʻzbekiston respublikasi ‎‎oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi mirzo ulug’bek nomidagi o’zbekiston milliy universititeti ijtimoiy fanlar fakulteti oila psixologiyasi yo’nalishi *- kurs talabasi ________________ning o’z –o’zini boshqarish fanidan tayyorlagan fanidan tayyorlagan mustaqil ta’lim ishi mavzu: o’zini o’zi anglash psixologiyasi qabul qildi: bajardi: toshkent -2025 reja: 1. kirish ii. asosiy qism 1. o‘zini o‘zi anglash tushunchasi va uning psixologik mohiyati 2. shaxs taraqqiyotida o‘zini anglashning o‘rni 3. o‘zini anglashda ijtimoiy muhit va oila omillarining roli 4. “o‘zini anglash darajasini baholash” metodikasi (s.yu. ruzanova asosida) iii. xulosa iv. foydanilgan adabiyotlar kirish bugungi zamonaviy psixologiyada shaxsning ichki dunyosini o‘rganish, uning o‘zini anglash jarayonlarini chuqur tadqiq qilish dolzarb yo‘nalishlardan biri hisoblanadi. insonning o‘zini anglash darajasi nafaqat uning ruhiy holati, balki ijtimoiy hayoti, o‘zini tutishi, qaror qabul qilishi va hayotiy qadriyatlarini belgilashda hal qiluvchi o‘ringa ega. o‘zini o‘zi anglash — bu shaxsning o‘z his-tuyg‘ularini, xatti-harakatlarini, ichki ehtiyojlarini, kuchli va zaif tomonlarini tushunish, o‘z-o‘zini baholash hamda …
2 / 16
tti-harakatlarining ma’nosini tushunishi va ularni ongli ravishda boshqarishga bo‘lgan qobiliyatidir. zamonaviy psixologiyada esa bu jarayon shaxsiy identifikatsiya, refleksiv tafakkur va o‘z-o‘zini baholash bilan chambarchas bog‘liq deb qaraladi. bugungi kunda yoshlar orasida ruhiy izlanishlar, o‘zini anglash bilan bog‘liq inqirozlar, o‘ziga ishonchsizlik, identitetni yo‘qotish kabi muammolar keng uchramoqda. ayniqsa, raqamli axborot oqimi, ijtimoiy tarmoqlar bosimi va tashqi idealizatsiya jarayonlari shaxsni o‘ziga nisbatan salbiy baholashga olib kelmoqda. shuning uchun o‘zini anglash darajasini aniqlash, uni rivojlantirish yo‘llarini izlash va amaliy choralar ishlab chiqish bugungi kundagi dolzarb masalalardan biridir. 2.1. shaxs taraqqiyotida o‘zini anglashning o‘rni shaxs taraqqiyoti — bu insonning biologik, psixologik va ijtimoiy jihatdan murakkab, bosqichma-bosqich rivojlanish jarayonidir. mazkur jarayonda o‘zini anglash markaziy o‘rinni egallaydi. o‘zini anglaydigan shaxs o‘zini doimiy tahlil qilish, o‘zgartirish va takomillashtirishga qodir bo‘ladi. bu esa uning hayotdagi faol ijtimoiy subyekt sifatidagi o‘rnini mustahkamlaydi. o‘zini anglash – taraqqiyotning ichki mexanizmi o‘zini anglash – bu shaxsning o‘z “men”-konsepsiyasini shakllantirish va o‘z xatti-harakatlariga …
3 / 16
siy taraqqiyotda o‘zini anglashning bosqichlari shaxsiy rivojlanishda o‘zini anglash asta-sekinlik bilan shakllanadi va quyidagi bosqichlardan o‘tadi: 1. o‘zini kuzatish (metakognitsiya) – inson o‘z fikrlari va his-tuyg‘ularini kuzatadi, analiz qiladi. 2. o‘z tajribasini baholash – avvalgi xatolar, yutuqlar va shaxsiy qarorlar ustida fikr yuritadi. 3. o‘z xatti-harakatlarini anglash – nima uchun shunday tutganini, sabablarni tushunishga harakat qiladi. 4. shaxsiy o‘zgarishlarni qabul qilish – o‘z ustida ishlashga tayyorlik, o‘zgarishlarga ochiqlik. 5. o‘zini taraqqiyot nuqtasida ko‘rish – o‘z hayot yo‘lini, imkoniyatlarini, maqsadlarini strategik baholash. o‘zini anglash va ichki motivatsiya shaxs rivojlanishining barqaror bo‘lishi ichki motivatsiyaga bog‘liq. o‘zini chuqur anglagan shaxs: • tashqi baholardan ko‘ra ichki qadriyatlarga suyanadi; • mustaqil maqsadlar qo‘yadi; • o‘zini boshqarishga va o‘zgarishga ochiq bo‘ladi; • ma’naviy mukammallikka intiladi. motivatsion psixologiyada (e. dichi, r. rayan) o‘zini anglash “avtonomiya” va “kompetentlik” hissi bilan bog‘liq bo‘lib, ular insonning haqiqiy qoniqish va taraqqiyotini ta’minlaydi. shaxsiy taraqqiyotning psixologik mezonlari va o‘zini anglash psixologlar (k. …
4 / 16
qarish huquqiga ega bo‘lsa-da, bu erkinlik cheklanmagan emas. psixologik nuqtai nazardan olib qaralganda, o‘zboshimchalik va o‘z-o‘zini boshqarish inson ongining, axloqiy qarashlari va ijtimoiy ongining natijasi sifatida talqin qilinadi. o‘zboshimchalik – bu nima? o‘zboshimchalik odatda insonning ichki istak va ehtiyojlariga asoslanib, tashqi me’yor va ijtimoiy qoidalardan chetga chiqqan holda harakat qilishi bilan tavsiflanadi. bu holatda inson o‘zini atrofdagilarning fikri yoki ijtimoiy talablar bilan cheklamasdan, faqat o‘z manfaat va istaklari asosida qaror qabul qiladi. o‘zboshimchalik salbiy konnotatsiyaga ega bo‘lishi mumkin, ayniqsa bu harakatlar jamiyatda qabul qilingan qoidalarga zid bo‘lsa. ammo o‘zboshimchalik har doim ham salbiy emas. masalan, kreativlik, mustaqil fikrlash va innovatsion yondashuvlar ko‘pincha ana shunday “chegaralardan chiqish” bilan bog‘liq. shunday bo‘lsa-da, o‘zboshimchalikning ijtimoiy muvozanatni buzadigan ko‘rinishlari – mas’uliyatsizlik, qoidabuzarlik, tajovuzkorlik – ijtimoiy rivojlanish va shaxsiy taraqqiyotga salbiy ta’sir ko‘rsatadi. o‘z-o‘zini boshqarish – ichki intizom va ijtimoiy uyg‘unlik o‘z-o‘zini boshqarish bu – insonning o‘z harakatlari, his-tuyg‘ulari, fikrlari va qarorlarini ongli ravishda nazorat …
5 / 16
ama-qarshi tushunchalar bo‘lishiga qaramasdan, ular o‘zaro bog‘liq. agar insonda o‘z-o‘zini boshqarish kuchli bo‘lsa, u o‘z erkinligini mas’uliyat bilan muvofiqlashtiradi. bunday shaxs o‘zboshimchalik qilmasdan, mustaqil qaror qabul qila oladi, lekin bu qarorlar ijtimoiy me’yorlarga zid bo‘lmaydi. aksincha, o‘z-o‘zini boshqarish past darajada bo‘lsa, inson impulsiv, o‘ylamay harakat qiladigan, ijtimoiy cheklovlarni e’tiborga olmaydigan bo‘lib qoladi. zamonaviy jamiyatda muvaffaqiyatli shaxs bo‘lish uchun insonda o‘z-o‘zini boshqarish qobiliyati yetarli darajada shakllangan bo‘lishi muhim. bu nafaqat shaxsiy hayotda, balki ijtimoiy munosabatlarda ham muhim rol o‘ynaydi. o‘zboshimchalik esa boshqarilmagan holatda insonning o‘ziga va jamiyatga zarar yetkazishi mumkin. shu bois bu ikki psixologik holat o‘rtasidagi muvozanatni topish, shaxsiy va ijtimoiy taraqqiyot uchun zarurdir. 2.3. o‘zini anglashda ijtimoiy muhit va oila omillarining roli o‘zini anglash — bu shaxsning o‘zini ongli ravishda tanib borish, o‘z fikr, his-tuyg‘u va xatti-harakatlarini tushunish jarayonidir. bu jarayon nafaqat biologik va psixologik, balki ijtimoiy jihatdan shakllanuvchi murakkab tizimdir. shaxs o‘zini doimo ijtimoiy kontekstda anglaydi: oilada, maktabda, …

Want to read more?

Download all 16 pages for free via Telegram.

Download full file

About "o’zini o’zi anglash psixologiyasi"

oʻzbekiston respublikasi ‎‎oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi mirzo ulug’bek nomidagi o’zbekiston milliy universititeti ijtimoiy fanlar fakulteti oila psixologiyasi yo’nalishi *- kurs talabasi ________________ning o’z –o’zini boshqarish fanidan tayyorlagan fanidan tayyorlagan mustaqil ta’lim ishi mavzu: o’zini o’zi anglash psixologiyasi qabul qildi: bajardi: toshkent -2025 reja: 1. kirish ii. asosiy qism 1. o‘zini o‘zi anglash tushunchasi va uning psixologik mohiyati 2. shaxs taraqqiyotida o‘zini anglashning o‘rni 3. o‘zini anglashda ijtimoiy muhit va oila omillarining roli 4. “o‘zini anglash darajasini baholash” metodikasi (s.yu. ruzanova asosida) iii. xulosa iv. foydanilgan adabiyotlar kirish bugungi zamonaviy psixologiyada shaxsning ichki dunyosini o‘rganish, uning o‘zini angl...

This file contains 16 pages in DOCX format (29.4 KB). To download "o’zini o’zi anglash psixologiyasi", click the Telegram button on the left.

Tags: o’zini o’zi anglash psixologiya… DOCX 16 pages Free download Telegram