organik birikmalar molekulasidagi atomlarning o‘zaro ta’siri

PPT 32 sahifa 1007,0 KB Bepul yuklash

32 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 1007,0 KB

Fayl turi PPT

Sahifalar 32

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 32

prezentatsiya powerpoint ma’ruzachi: dots. r.sh.kuryazov 12-mavzu: “organik birikmalar molekulasidagi atomlarning o‘zaro ta’siri” reja: 1.induksion ta’sir va uning ishorasi. 2.induksion ta’sirning o‘ziga xos xususiyatlari. 3. induksion ta’sirning kuchi va ishorasini aniqlash usullari. molekulada atomlarning o‘zaro ta’siri. induksion va mezomer ta’sir ma’lumki organik birikma molekulasidagi atomlar bir – biriga ta’sir ko’rsatib turadi va shu ta’sir tufayli organik birikmaning xossalari shakllanadi. atomlar bir –biriga bevosita birikkan holda yoki uzoqdan ma’lum masofadan turib (bevosita birikmagan holda) ta’sir ko’rsatish mumkin. bu ta’sir asosan ikki xil bo’ladi: 1) induksion ta’sir (j) 2) mezomer ta’sir (m) molekulada atomlarning o‘zaro ta’siri. induksion va mezomer ta’sir induksion ta’sir va uning o’ziga xos xususiyatlari. organik birikmada uglerod atomi (yoki boshqa atom) elektromanfiyligi undan farq qiladigan atom bilan birikkan bo’lsa, kimyoviy bog’ning elektronlari u yoki bu atom tomon siljiydi. buning natijasida atomlar qisman qutblanadi, bu esa o’z navbatida qo’shni bog’ elektronlarining siljishiga va atomlarning qutblanishiga sabab bo’ladi. ta’sirning oddiy (σ- bog’lar) …

2 / 32

atomlar guruhining zaryadi ortishi bilan ortadi. ion shaklidagi atom yoki atomlar guruhi kuchli va uzoq masofaga ta’sir ko’rsatadi. 2) ta’sir ko’rsatuvchi atomning elektromnfiyligi qancha kuchli bo’lsa, uning manfiy induksion (-j) ta’siri shuncha katta bo’ladi. 3) barcha to’yinmagan guruhlar manfiy induksion ta’sir ko’rsatadi va u guruhning to’yinmaganlik darajasi ortishi bilan kuchayadi: 4) bog’ining qutubliligi oz bo’lsada borligi uchun alkil guruhlar musbat induksion ta’sir ko’rsatadi. 5) ta’sir ko’rsatuvchi atomning elektromanfiyligi qanchalik kichik bo’lsa, uning musbat induksion ta’siri shunchalik kuchlik bo’ladi. induksion ta’sirning ishorasi (yo’nalishi) va kuchini aniqlash usullari 1. turli atom yoki atomlar guruhini tutuvchi bir sinfga mansub organik birikmalarning xossaalarini taqqoslash usuli. misol tariqasida karbon kislotalarning dissosiasiya konstantalarini aniqlashni keltirish mumkin. 2. metil yoki etil guruhi tutgan turli birikmalar pmr spektridagi protonlar signalining kimyoviy siljishi to’g’risidagi ma’lumotlarni taqqoslash usuli. 3. bir moddaning, masalan metanning xossasi bo’lgan turli moddalar dipol momentini hisoblash usuli. bu misolga mos misollar ham yuqorida berilgan. 4. erkin …

3 / 32

an boshqa atom va radikallar bilan ham ta’sirlashadi. ushbu nazariya hozirgi zamondagi molekula tuzilishining elektron nazariyasi bilan tasdiqlanadiki, moddaning kimyoviy xossasi kimyoviy birikma moekulasini tashkil etuvchi atomlar elektron qavatlarida taqsimlangan zaryad zichligiga bog’liq ekanligi kelib chiqadi. misol; vodorod atomlarining tabiatini har xilligini quyidagi moddalarda ko’rish mumkin: qutblanish ta’siri (maydon ta’siri, induktiv ta’sir). yaqin turgan o’rinbosarlar o’rtasida induktiv ta’sir va maydon ta’sirlarni bir- biridan ajratib bo’lmaydi va ularning ulushlarini aniqlash qiyin. 1,3 –holat va undan uzoq masofalarda o’rinbosarlarning atomga ta’siri asosan fazo orqali amalga oshadi. shuning uchun ham fazoviy ta’sir induktiv ta’sirga nisbatan umumiydir. ko’pincha ikkala ta’sir birgalikda qaraladi va “qutublanish ta’siri” deb yuritiladi, dastlab fazoviy ta’sir hisobga olinmasdi, faqat induktiv ta’sir tushuncha si qo’llanilgan , lekin qutublanish ta’sirga ko’proq fazoviy ta’sir hal qiluvchi o’rin tutadi. induktiv ta’sir- molekulaning σ-bog’lar sistemasida qutblanishi tushuniladi. agar o’rinbosar zanjir bo’ylab atomlarining elektron zichligi vodorod atomiga nisbatan oshirsa yoki unda mavjud bo’lgan musbat zaryadni kamaytirsa …

4 / 32

2‹ c2ch‹ c3c bundan spirtlarning kislotaligi quyidagicha bo’ladi: c3c-oh› c2c-oh› c-c-oh› c-oh› h2o alkil guruhining ta’siri spirt guruhining +j ta’siri spirt kislotaligini kamaytirishi kerak edi. bu esa qiyidagicha tushuntiriladi: alkil guruhlarining kation va anionlarning barqarorligiga ta’siri, gaz fazada avvalo ularning qutublanuvchanligiga bog’liq, eritmada esa qo’shimcha faktor- solvatlanishning qiyinlashuvi yuz beradi. uglerod atomi sp2 ayniqsa sp holatida bo’lsa, uning elektromanfiyligi keskin oshadi, ya’ni ch2=ch- va hc≡c- larning –j ta’siri namoyon qiladi. buni quyidagidan ko’rish mumkin: molekulada qutblanish ta’sirining uzatilishi. o’rinbosarlarning ta’siri zanjirning uzayishi bilan tez so’nib boradi va γ-holatda uning ta’siri juda oz bo’ladi. buni quyidagi xlorlalmashgan kislotalar dissotsiatsiya konstantalarini solishtirish orqali bilish mumkin: xuddi shu xulosani α-almashgan propan yamr-spektri kimyoviy siljish kattaligini solishtirish orqali qilish mumkin. yamr spektr ma’lumotlari zanjir bo’ylab uglerod atomlari zaryadlanishining kamayib borish suratini bilishga imkon beradi. eng kuchli ta’sirni atomga bevosita birikkan o’rinbosar berar ekan. yaqin masofada induktiv ta’sir va fazoviy effekt birgalikda ta’sir qiladi va …

5 / 32

mkin, mi sol sirka kislotaning suvli eritmasidagi dissosiatsiya konstantasi: xch 2 cooh + h 2 o xch 2 coo - + h 3 o + ka 10 5 ch 3 ch 2 cooh 1,34 c 6 h 5 ch 2 cooh 4,88 ch 3 och 2 cooh 29,4 ch 3 cooh 1,76 f-ch 2 cooh 259 ch 2 =ch-ch 2 coo 4,52 n≡c- ch 2 cooh 356 bundan –f ta’sirli o’rinbosarlar qatori: cn› f› ch 3 o› c 6 h 5 › ch 2 =ch ch 3 dissotsiatsiya konstantasini kamaytiradi va u +f ta’sirli o’rinbosar hisoblanadi. yamr usulida x o’rinbosarning musbat zaryad nisbiy kattaligini baholash mumkin. ch 3 x molekulada τ(gaz) mln -1 ch 4 (etalon) 0 ch 3 j -1,85 ch 3 no 2 -3,91 ch 3 s ch 3 -1,90 ch 3 f -4,00 ch 3 o ch 3 -3,1 ch 3 cl -2,71 ch 3 n(ch 3 …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 32 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"organik birikmalar molekulasidagi atomlarning o‘zaro ta’siri" haqida

prezentatsiya powerpoint ma’ruzachi: dots. r.sh.kuryazov 12-mavzu: “organik birikmalar molekulasidagi atomlarning o‘zaro ta’siri” reja: 1.induksion ta’sir va uning ishorasi. 2.induksion ta’sirning o‘ziga xos xususiyatlari. 3. induksion ta’sirning kuchi va ishorasini aniqlash usullari. molekulada atomlarning o‘zaro ta’siri. induksion va mezomer ta’sir ma’lumki organik birikma molekulasidagi atomlar bir – biriga ta’sir ko’rsatib turadi va shu ta’sir tufayli organik birikmaning xossalari shakllanadi. atomlar bir –biriga bevosita birikkan holda yoki uzoqdan ma’lum masofadan turib (bevosita birikmagan holda) ta’sir ko’rsatish mumkin. bu ta’sir asosan ikki xil bo’ladi: 1) induksion ta’sir (j) 2) mezomer ta’sir (m) molekulada atomlarning o‘zaro ta’siri. induksion va mezomer ta’sir induksion ta’si...

Bu fayl PPT formatida 32 sahifadan iborat (1007,0 KB). "organik birikmalar molekulasidagi atomlarning o‘zaro ta’siri"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: organik birikmalar molekulasida… PPT 32 sahifa Bepul yuklash Telegram

organik birikmalar molekulasidagi atomlarning o‘zaro ta’siri

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

"organik birikmalar molekulasidagi atomlarning o‘zaro ta’siri" haqida

O'xshash fayllar