сайлов жараёни

DOC 129,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1404194600_51760.doc сайлов жараёни режа: 1. сайлов жараёни тушунчаси, босқичлари ва ўтказилиш муддатини белгилаш тартиби 2. сайлов округларини тузиш, сайлов участкаларини белгилаш ва сайлов органларини ташкил этиш 3. сайловчиларни рўйхатдан ўтказиш ва номзодлар кўрсатиш тартиби 4. ташвиқот-тарғибот ишлари, овоз бериш, қайта сайлов ва такрорий овоз бериш 5. сайлов натижаларини аниқлаш ва эълон қилиш 1. сайлов жараёни тушунчаси, босқичлари ва ўтказилиш муддатини белгилаш тартиби сайлов жараёнларининг бошланишини эълон қилиш ва уни ўтказилишини таъминлаш ҳамма давлатларда конституция ва қонунлар билан белгиланади. бу эса ўз-ўзидан равшанки, унинг иштирокчиларини ҳуқуқий жиҳатдан таъминланиши демакдир. барча демократик давлатларда парламент мамлакат ҳаётида ҳал қилувчи вазифани бажаради. шунинг учун сайловни ўтказилишида ақшда конгресс, францияда конституциявий кенгаш, германияда федерал мажлис, италияда президент, испанияда қирол, англияда қиролича, канадада қирол, японияда император, грецияда прези-дент ва парламент давлат ва миллат рамзи сифатида парламент сай-ловларини эълон қилади ва унинг ҳаққоний ўтказилишини таъмин-лайди. сиёсий партиялар ва оммавий ҳаракатлар сайлов жараёнла-рида бир-бирининг фаолиятини назорат қилади. агар …
2
н тар-тибда, босқичма-босқич амалга оширилади: 1) сайловни белгилаш; ушбу босқич умуман бўлмаслиги ҳам мумкин, агарда сайлов ўтказиш куни қонун билан белгилаб қўйилган бўлса. масалан, ақшда давлат ҳокимияти ва ўзини ўзи бошқариш органларига сайлов жуфт йилнинг биринчи душанбасидан кейинги сешанба куни ўтказилиши белгилаб қўйилган. 2) сайлов округларини белгилаш; 3) сайлов участкаларини белгилаш; 4) сайлов органларини ташкил қилиш (сайлов органлари ва бошқалар); 5) сайловчиларни рўйхатга олиш; 6) номзодларни кўрсатиш; 7) сайлов олди ташвиқотлари; 8) овоз бериш; 9) овозларни ҳисоблаш ва сайлов натижаларни аниқлаш; 10) такрорий овоз бериш ёки такрорий сайловлар; 11) натижаларни эълон қилиш. сайлов жараёнлари босқичлари барча турдаги сайловларда амалга оширилади (иккинчи ва тўртинчи босқичда назарда тутилган босқичлар сайлов жараёнини шакллантириш деб аталади). сайлов жараёнлари босқичлари бевосита сайлов ҳуқуқига тегишлидир, билвосита сайловларда ушбу босқичларнинг маълум бирлари бўлмаслиги ёки маълум бир босқичлар қўшилиши мумкин. масалан, сайлов округлари ва сайлов участкаларини ташкил этиш босқичини парламентнинг ички ташкилий органи амалга ошириши мумкин. сайлов жараёнининг …
3
исм “е” бандига мувофиқ, сайлов кунини белгилаш ваколати мамлакат президентига берилган. шунингдек, 54-моддасини 2-қисмига мувофиқ, президент парламент палаталарининнг қўшма мажлисида сайланади ва прези-дентликка сайловлар амалдаги президентнинг ваколат муддати туга-шига 30 кун қолганда белгиланади. агар президент муддатидан олдин истеъфога чиққан бўлса, сайлов истеъфо берилган кундан кейин 30 кун ичида ўтказилади. дунёнинг аксарият мамлакатларида умумий сайловлар санаси дам олиш кунига белгиланади. масалан, австрия федерал конститу-циявий қонунининг 26-моддаси, 3-қисмига кўра, миллий кенгашга (парламентнинг қуйи палатаси) сайловлар якшанба кунига ёки бошқа бир дам олиш кунига белгиланиши лозим. аммо шу қаторда бошқача қоидалар ҳам мавжуд, масалан ақшда умумий сайловлар сешанба куни ўтказилади. ақш ва австрия моделларини солиштирадиган бўлсак, австрияда мамлакат аҳолисини ўз сайлов ҳуқуқини амалга оширишлари шарт деб қаралади, ақшда эса сайловчиларнинг сай-ловларда қатнашиши эрки иродасига боғлиқ элемент сифатида қара-либ, сайловларда қатнашиши ўз хоҳишидан келиб ҳолда ёндашувдан келиб чиқади. умуман олганда, аксарият хорижий давлатларда сай-ловларни дам олиш кунида ўтказилиши белгиланишига қарамасдан сайловчининг сайловларда қатнашиши мажбурий …
4
бирликлари сифатида муайян сайловчилар гуруҳлари ҳам амал қилишлар мумкин. мисол учун “социалистик” ориентация-даги мамлакатларнинг парламентларига сайловларда ҳудудийлик тамойилидан ташқари, вакиллик принципи ҳам амал қилади, яъни сайлов бирликлари сифатида мехнат жамоалари ва уларнинг бирлаш-малари ёки ижтимоий сиёсий ташкилотлар (касаба уюшмалари) бўли-ши мумкин. бунда мамлакат аҳолисининг асосий қисмини ташкил этган касб эгалари парламентда ўз вакилларини сайлашлари учун имконият яратилади. ҳудудларни сайлов округларига бўлишда сиёсий аҳамият бери-лади, чунки сайлов натижалари бевосита унинг тузилиш принцип-ларига боғлиқ. шунинг учун одатда, сайлов округларини ташкил этиш қонунлар билан сайлов округларини сони ва чегараларини аниқ белгиланади. бу эса сайлов жараёнларида сайловчиларнинг тенгли-гини таъминлашга хизмат қилади. аҳолининг сонини ортиши ва маъмурий ҳудудий бирликлар-нинг кўпайиши сайлов округларини чегараларини муайян вақт ўтиши билан ўзгартириб турилишини талаб этади. буюк британияда сайлов округлари чегаралари ҳар 10 йилда қуйи жамоа палатаси спикери (раис) бошчилигидаги комиссия таклифига биноан кўриб чиқилади. кўриб чиқиш жараёнида ҳудудий бирликларни чегаралари ҳисобга олинади, сайлов округлари чегаралари ҳудудий бирликларга “демографик” қиёсланган …
5
рни белгилайди: 1) ерликлар чегараларига амал қилиш (бир округ чегаралари бирдан ортиқ ерлик чегараларидан ўтиши мумкин эмас); 2) ерликларда сайлов округлари сони имконият қадар ерликлар аҳолиси сонига пропорционал бўлиши керак; 3) сайлов округини ҳудуди бўлинмас; 4) имконият қадар маъмурий ҳудудий бирликлар чегараларига амал қилиш лозим. францияда сайлов округларини ташкил қилиш ички ишлар вазирининг ваколат доирасига киради ва ташкил қилинган сайлов округлари ҳақидаги ҳисобот парламент томонидан тасдиқланади. сайлов округларидан сайланувчи депутатлар сонига кўра, сай-лов округлари бир мандатли ва кўп мандатли бўлиши мумкин. қоида тариқасида сайлов округлари юқорида айтиб ўтилгани-дек, сайловчиларни тенг миқдорини ҳисобга олган ҳолда ташкил қилиниши лозим, чунки бу тенглик принципидир. мамлакатдаги барча бир мандатли сайлов округлари аҳоли сонига тенг ҳолда ташкил этилади. кўп мандатли сайлов округлари ҳар бир сайлов округида ман-датлар сони бир хил эмаслигини ҳисобга олган ҳолда ҳар бир сайлов округи мандатлар сонига пропорционал равишда аҳоли миқдорини ўз ичига олади. сайлов округлари сайлов участкаларига бўлинади, сайлов участ-калари овоз …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "сайлов жараёни"

1404194600_51760.doc сайлов жараёни режа: 1. сайлов жараёни тушунчаси, босқичлари ва ўтказилиш муддатини белгилаш тартиби 2. сайлов округларини тузиш, сайлов участкаларини белгилаш ва сайлов органларини ташкил этиш 3. сайловчиларни рўйхатдан ўтказиш ва номзодлар кўрсатиш тартиби 4. ташвиқот-тарғибот ишлари, овоз бериш, қайта сайлов ва такрорий овоз бериш 5. сайлов натижаларини аниқлаш ва эълон қилиш 1. сайлов жараёни тушунчаси, босқичлари ва ўтказилиш муддатини белгилаш тартиби сайлов жараёнларининг бошланишини эълон қилиш ва уни ўтказилишини таъминлаш ҳамма давлатларда конституция ва қонунлар билан белгиланади. бу эса ўз-ўзидан равшанки, унинг иштирокчиларини ҳуқуқий жиҳатдан таъминланиши демакдир. барча демократик давлатларда парламент мамлакат ҳаётида ҳал қилувчи вазифани бажаради. шуни...

Формат DOC, 129,5 КБ. Чтобы скачать "сайлов жараёни", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: сайлов жараёни DOC Бесплатная загрузка Telegram