falsafa

PPT 62 pages 2.2 MB Free download

62 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 2.2 MB

File type PPT

Pages 62

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 62

7-мавзу: фалсафада метод ва методология муаммоси режа: 1. фалсафада қонун тушунчаси ва унинг моҳияти. 2. фалсафий категориялар ва уларнинг бошка фан категорияларидан фарқи. 3.илмий билишнинг эмпирик даражасида қўлланиладиган усуллари 4.илмий билишнинг назарий даражасида қўлланиладиган усуллари. 5.фалсафада қонун тушунчаси ва унинг моҳияти. odamzod qonunlar orqali olamning sir-asrorlarini bilish imkoniyatiga ega bo’ladi. falsafiy qonunlar dunyodagi o’zgarishlar, paydo bo’lish va yo’qolishlar, rivojlanish va taraqqiyot mexanizmlarini anglab olish imkonini beradi. falsafada qonun tushunchasi va uning mohiyati. qonun va qonuniyat мuayyan shart-sharoitda voqealar rivojining xususiyati va yo’nalishini belgilaydi. мa’lum bir qat’iy natijani taqoza etadigan ob’ektiv dunyodagi narsa va xodisalarning muxim zaruriy, umumiy nisbiy, barqaror munosabatlar ifodasidir. umumiy yo’nalish tendentsiyasini anglatib, turkum qonunlar majmuasi sifatida nomayon bo’ladi. moddiy voqeylikdagi qonunlar ko’p qirraligi bilan tavsiflanadi. eng umumiy umumiy hususiy eng umumiy qonunga moddalarning saqlanishi va aylanishi qonuni. energiyaning bir turdan ikkinchi turga o’tishi qonuni – umumiy qonun. xususiy qonun – kulon qonuni kablar kiradi. miqdor o’zgarishdan sifat …

2 / 62

orga yoki sifatga ega bo’lgan narsa yo’q. shuning uchun ham narsaga miqdoriy va sifatiy tomondan berilgan tavsif to’liq bo’ladi. me’yor - bu miqdoriy munosabatlar va ob’yektiv sifatga mos tuzilmalarning muvofiqligidir. miqdor va sifatning birligi, o’zaro bog’liqligi me’yor tushunchasida ifodalanadi. sifat miqdor me’yor ob’ektning miqdori ushbu sifat doirasidan chiqmasdan muayan oraliqda o’zgaradi. bu oraliq chegaralari esa predmet muayanligini, sifat va miqdor birligi sifatida me’yorni ifodalaydi. tabiat va jamiyatda sodir bo’ladigan miqdor o’zgarishlarining sifat o’zgarishlariga o’tish jarayonini anglatadigan falsafiy tushunchadir. sakrash qarama-qarshiliklar birligi va kurashi qonuni har bir narsa bir-biri bilan uzviy aloqada biri ikkinchisini istisno etuvchi qarama-qarshi tomon va kuchlarga ega bo’lib ular o’rtasidagi kurash natijasida eskining yo’qolishi va yangining paydo bo’lishi yuzaga keladi. qarama - qarshiliklar deb, tabiatdagi narsa va xodisalargada mavjud bo’lgan tomonlar, xossalar va yo’nalishlar bir -birini inkor qiladi, bir vaqtning o’zida bir -birini taqazo xam qiladi. narsa va xodisalardagi tafovvutlar qarama-qarshiliklar asosini tashkil etadi. to’qnashuv- ziddiyatdan farqli …

3 / 62

tga ega bo’lishi bilan birga ular o’rtasidagi kurash mutloqdir. davr o’tishi bilan kurashning ba’zi aniq shakllari yo’qolishi mumkin, ammo qarama-qarshi tomonlar o’rtasidagi kurash doim bo’lgan va bo’laveradi. inkorni inkor qonuni inkorni inkor qonuniga muvafik ob’ektiv voqelikdagi narsa va hodisalarning rivojlanishi jarayonida eskining yangi tomonidan inkor qilish ro’y beradi. biroq, eskilik butunligicha inkor qilinmay, undagi ijobiy tomonlar saqlanib qolinadi. eski yangi арастунинг «метафизика» «категориялар» номли асарларида фалсафий категориялар ишлаб чиқилган. категория юнончадан олинган бўлиб, луғавий маъноси «гувоҳ», «таъриф», «ифодаловчи» демакдир. фалсафий категориялар - объектив мавжудликдаги нарса ва ҳодисаларнинг умумий, муҳим томонларини, хусусиятлари ва муносабатларини акс эттирувчи тушунчадир. фалсафанинг жуфт категориялари оламдаги зиддиятли ва сабабли боғланишлар, ўзаро таъсир ва тақозоларни ифодалайди. категориялар уч туркумга бўлинади. категориялар биринчи туркуми: воқеликнинг энг умумий алоқадорлигини акс эттирадиган категориялар. яккалик, хусусийлик ва умумийлик моҳият ва ҳодиса. категориялар иккинчи туркуми: воқеликнинг тузилишини акс эттирувчи категориялар. мазмун ва шакл бутун ва бўлак, структура элемент система. категориялар учинчи туркуми: …

4 / 62

юз берадиган чуқур нисбий барқарор алоқаларни ифодалайдиган воқеликнинг ички томонидир. доимий барқарордир. ҳодиса моҳиятнинг у ёки бу ҳолда учратилишини ифодаловчи воқеликнинг ўзгарувчан, ҳаракат хусусиятларига, белгиларига бой бўлган томонидар. quyosh chiqishi шакл мазмуннинг ифодаланиш усули, ташкил этувчисидир. масалан, атомнинг мазмуни шуни ташкил этган элементлар заррачалар ва уларнинг ҳаракатидан, атомнинг шакли эса бу элементлар заррачалариниг жойлашиш тартиби ва тузилмасидан иборат. ko’mir tashkil etuvchisi мазмун муайян нарса ва ҳодисаларни тавсифловчи ички элементлар ва ўзгаришларнинг мажмуидан иборат. элемент (таркибий кисм) – бу заро алоқада бўладиган бир бутун тизимни ташкил этувчи нарса ва ҳодисаларнинг таркибий қисми. тузилиш (структура) эса бутунни ташкил килган элементларнинг богланиш усули, конуни, бутун доирасидаги муносабатлар тизимидар. тузилиш тушунчаси тизимнинг тургунлигини, турли ташки ва ички жараёнларга нисбатан бузулмаслигини ифодалайди. uglerod тузилиш (структура) бутунни ташкил килган элементларнинг богланиш усули, конуни, бутун доирасидаги муносабатлар тизимидир. тизимнинг тургунлигини, турли ташки ва ички жараёнларга нисбатан бузулмаслигини ифодалайди. структура olmos сабабият (детерминизм) воқеликдаги нарса ва ходисалар ўртасидаги …

5 / 62

аги тасаввурлари янада чуқурлашиши натижасида шаклланади зарурият нарса, ходиса жараёнларнинг тараққиёти билан аниқланадиган, ички муҳим боғланишлар орқали қонуний келиб чиқадиган ва шунинг учун юз бериши муқаррор бўлган ҳодисадир. заруриятнинг сабаби узида булиб, у мазкур ходиса ёки жараёнларнинг ички табиатидан келиб чикади; зарурият вокейликдаги нарса ёки ходисаларнинг чукур, мухим, такрорланиб турадиган ички богланишларидан келиб чикади; зарурият олдинги тараккиёт оркали конуний тайёрланади; зарурият мукаррорлик хусусиятига эга булиб, содир буладиган жараёнларни маълум йуналишга солади; зарурият умумий характерга эга. orol dengizini qurishini oldini olish zarurdir тасодиф ҳодисалар ўртасидаги ташқи боғланишлардан хосил бўлади ва шунинг учун у ноаниқлик, мажбурий эмаслиги билан фарқланади. тасодиф юз бериши, ёки юз бермаслиги мумкин булган жараёнларга хосдир. тасодиф заруриятдан куйидаги томонлари билан фарк килади: тасодифнинг сабаби узига эмас, балки бошка нарса ёки ходисалардадир, у ички эмас, балки ташки сабаблардан келиб чикади; у вокейликдаги мухим булмаган иккинчи даражали богланишлардан келиб чикади; тасодиф ходисанинг бутун тараккиёти булган жараёнларнинг таъсири натижасида содир булади; …

Want to read more?

Download all 62 pages for free via Telegram.

Download full file

About "falsafa"

7-мавзу: фалсафада метод ва методология муаммоси режа: 1. фалсафада қонун тушунчаси ва унинг моҳияти. 2. фалсафий категориялар ва уларнинг бошка фан категорияларидан фарқи. 3.илмий билишнинг эмпирик даражасида қўлланиладиган усуллари 4.илмий билишнинг назарий даражасида қўлланиладиган усуллари. 5.фалсафада қонун тушунчаси ва унинг моҳияти. odamzod qonunlar orqali olamning sir-asrorlarini bilish imkoniyatiga ega bo’ladi. falsafiy qonunlar dunyodagi o’zgarishlar, paydo bo’lish va yo’qolishlar, rivojlanish va taraqqiyot mexanizmlarini anglab olish imkonini beradi. falsafada qonun tushunchasi va uning mohiyati. qonun va qonuniyat мuayyan shart-sharoitda voqealar rivojining xususiyati va yo’nalishini belgilaydi. мa’lum bir qat’iy natijani taqoza etadigan ob’ektiv dunyodagi narsa va xodisalarnin...

This file contains 62 pages in PPT format (2.2 MB). To download "falsafa", click the Telegram button on the left.

Tags: falsafa PPT 62 pages Free download Telegram