jismoniy tarbiyaning vositalariga tavsif

PDF 16 pages 417.2 KB Free download

16 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 417.2 KB

File type PDF

Pages 16

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 16

4-ma’ruza mavzu: jismoniy tarbiyaning vositalariga tavsif reja: 1. jismoniy mashqlar jismoniy tarbiyaning asosiy vositasi sifatida. 2. jismoniy mashqlarning mazmuni va shakliga tavsif. 3. jismoniy mashqlar texnikasiga tavsif. 4. jismoniy mashqlarni turkumlarga bo‘linishi. kalit so‘zlar: harakatlar xarakteristikasi, fazoviy-vaqt xarakteristikasi, vaqt xarakteristikasi, ritmiklik xarakteristika, dinamik xarakteristikalar, jismoniy mashqlar, jismoniy mashqlarning mazmuni va shakli, ichki struktura, tashqi struktura, jismoniy mashqlar texnikasi, texnikaning asosi, texnikaning zvenosi, texnikaning detaili, tabiatning sog’lomlashtiruvchi kuchlari, gigenik omillar. jismoniy tarbiyaning vositalariga tavsif ko‘p yillik jismoniy tarbiya jarayonida jismoniy mashqlar, tabiatnining sog‘lomlashtiruvchi kuchlari va gigienik omillardan jismoniy tarbiyaning vositasi sifatida foydalaniladi. jismoniy mashqlar - jismoniy tarbiyaning asosiy vositasi bo‘lib, u tarixan gimnastika, o‘yinlar, sport va turizm tarzida guruhlarga ajratilib, tarbiya jarayonining vositasi sifatida foydalanib kelindi. jismoniy mashq - deb, jismoniy tarbiya qonuniyatlari talablariga javob beruvchi, ongli ravishda bajariladigan ixtiyoriy harakat faoliyatlarining turli turkumi tushuniladi. bunday harakat faoliyatlari gimnastika, o‘yinlar, sport, turizm mashqlari sifatida tarixan tizimlashtirildi, usuliyati to‘plandi va to‘ldirildi. jismoniy …

2 / 16

em bo‘lgan. shunga ko‘ra vaqt o‘tishi bilan ibtidoiy odamlar ovga gala-gala bo‘lib chiqadigan bo‘ldilar. ibtidoiy qurollar: tosh, qirrali tosh boylangan nayza, xas-cho‘p bilan nomigagina berkitilib quyilgan chohlardan va boshqalardan ovchilar foydalana boshlashgan, ijtimoiy ong shakllana boshlangan. ovda ishtirok etolmay qolgan qabilani qariyalari yoshlarga toshni nishinga otish, uni zarbini kuchaytirishni mashq qildira boshlagan va bu bilan tarbiyaga asos solingan tarbiya jarayonining elementlari shakllana boshlagan. keyinchalik uloqtirish, quvib etish yoki qochish uchun yugurish, sakrashlar mashq qilina boshlangan. bu esa jismoniy mashqlarni hamda jismoniy tarbiyaning elementlarini vujudga kelishi va shakillanish davri deb qaralgan. shu kunga kelib bu mashqlar hozirgi zamonning yengil atletika, gimnastika, sport o‘yinlari, yakka kurashlari, turizm va sportning boshqa turlari tarzida jismoniy tarbiya jarayoni uchun asosiy vosita sifatida foydalanilmoqda. jismoniy mashqlar xillarining ko‘payishiga insonning mehnat faoliyati ham ta’sir ko‘rsatdi. ma’lumki, mehnat jismoniy kuch, chidamlilik, tezkorlik, chaqqonlikdek insonning jismi (harakat) sifatlarining ma’lum darajadagi tayyorgarligi, uning rivojlanganligini talab qiladi. tarbiya amaliyotida, asosan, inson …

3 / 16

da vujudga kelishligini ilmiy isbotladi. jismoniy mashqlarning mazmuni va shakli. barcha xodisa va jarayonlarga o‘xshash jismoniy mashqlar o‘zining mazmuni va shakliga ega. jismoniy mashqni bajarishda sodir bo‘ladigan mexanik, biologik, psixologik jarayonlarning to‘plami jismoniy mashqlarning mazmunini vujudga keltiradi, ularning ta’siridan harakat faoliyati uchun qobiliyat rivojlanadi. shuningdek mashq mazmuniga uning bo‘laklarini to‘plami, masalan, uzunlikka sakrashda tanaga tezlik berish, depsinish havoda uchish, erga tushish zvenolari hamda mashqni bajarishda hal qilinadigan vazifalar, shuningdek mashqni bajarishdan organizmda sodir bo‘ladigan funksional o‘zgarishlar haqidagi nazariy bilim va amaliy harakat malakalari kiradi. bu elementlarning barchasi jismoniy mashqning umumiy mazmunini vujudga keltiradi. jismoniy mashqning shakli ularning ichki va tashqi strukturasining muvofiqligida ko‘rinadi. mashqning ichki strukturasiga shu faoliyatni bajarishda ishtirok etadigan skelet muskullari, ularning qisqarishi, cho‘zilishi, buralishi va h.k., biomexanik, bioximik bog‘lanishlari – energiya sarflanishi, yurak-tomir, nafas olish, nerv boshqaruvi va boshqa organalardagi jarayonlar, ularning o‘zaro bog‘liqligining, o‘z ichiga oladi. biologik, mexanik, psixologik va boshqa jarayonlarning mashq bajarishda birini biri …

4 / 16

adamning kattaligi, chastotasi, tananing holati va h.k.). shakl mazmunga ta’sir ko‘rsatadi. aniq ma’lum birharakat uchun namoyon bo‘layotgan jismoniy sifatlar shu jismoniy mashqni bajarishdagi malakaga ta’sir qiladi. shuning uchun suzuvchi kuchi bilan gimnastikachi kuchi, shtangachi kuchi biri-biridan farqlanadi. jismoniy mashqni shakli va mazmunining ratsional muvofiqligiga erishish jismoniy tarbiya nazariyasi va amaliyotining asosiy muammolaridandir. bu muammo qisman harakat malakasi va ko‘nikmasiga, shuningdek jismoniy sifatlarigaham ta’luqlidir. jismoniy mashqlar texnikasi texnika to‘g‘risidagi tushunchani pedagogik yoki biomexanik nuqtai nazardan o‘rgansa bo‘ladi. pedagogik nuqtai nazardan harakat vazifasini oson samarali hal qilish uchun tanlangan harakat faoliyatini jismoniy mashq texnikasi deb atash qabul qilingan. samaradorlik o‘quvchilar organizmiga eng oqilona ta’sir o‘tkazish bilan ifodalanadi. ammo ulardan eng maqbuli texnikaviy bajarilish deb ataladi. masalan, har xil usullar bilan suzish mumkin (krol, chalqancha va boshqalar), biroq ba’zilar klassik usullarning birortasidan ham foydalanmasdan suzadilar. bajarilish usullarining samaradorligi o‘quvchining individual fazilatiga, jismoniy tayyorgarlik darajasiga hamda qo‘yilgan vazifalarga (masalan, agar uncha katta bo‘lmagan balandlikka …

5 / 16

ng (muayyan vaqt uchun) harakat bajarish usullarini amaliyotda tekshirish va ilmiy tahlil qilish, izlanish natijasidir. bunday zamonaviy texnika harakatni bajaruvchilarning barchasi uchun teng darajada eng oqilona asosni aks ettiradi va shu sababli andozali texnika deb ataladi. andozali texnika bajarilishning ba’zi usullarida individual tuzilishi jihatidan chetga chiqishni istisno qilmaydi. texnikani individuallashtirish ikki yo‘nalish bo‘yicha amalga oshiriladi: individuallashtirishning bir xil andozali yo‘li bo‘yicha, u standart texnika chegarasida ayrim shaxslar guruhlari jismoniy tayyorgarligi va qomatning andozali fazilati bilan muvofiqlikda o‘zgarishlar kiritiladi; insonning shaxsiy fazilatlarini hisobga oluvchi maxsus individuallashtirish yo‘li bo‘yicha sport-texnikaviy ko‘nikma aynan maxsus individuallashtirishning yuqori darajasini ham aks ettiradi (amaliyotda uni “o‘z usuli” deb tavsiflaydilar). texnikani individuallashtirishga asosiy e’tiborni bolalarni harakatga o‘rgatayotgan vaqtda qaratish kerak. andozali texnika faqat harakatning tuzilish asosini aks ettiradi va kattalarning harakatlarini tahlil qilish yo‘li bilan quriladi. bolalar jismoniy tayyorgarligi va gavdasining tuzilish xususiyatlari bilan muvofiqlikda texnikani individuallashtirish muammosi vujudga keladi. masalan, kichik maktab yoshidagi bolalar yugurish vaqtida …

Want to read more?

Download all 16 pages for free via Telegram.

Download full file

About "jismoniy tarbiyaning vositalariga tavsif"

4-ma’ruza mavzu: jismoniy tarbiyaning vositalariga tavsif reja: 1. jismoniy mashqlar jismoniy tarbiyaning asosiy vositasi sifatida. 2. jismoniy mashqlarning mazmuni va shakliga tavsif. 3. jismoniy mashqlar texnikasiga tavsif. 4. jismoniy mashqlarni turkumlarga bo‘linishi. kalit so‘zlar: harakatlar xarakteristikasi, fazoviy-vaqt xarakteristikasi, vaqt xarakteristikasi, ritmiklik xarakteristika, dinamik xarakteristikalar, jismoniy mashqlar, jismoniy mashqlarning mazmuni va shakli, ichki struktura, tashqi struktura, jismoniy mashqlar texnikasi, texnikaning asosi, texnikaning zvenosi, texnikaning detaili, tabiatning sog’lomlashtiruvchi kuchlari, gigenik omillar. jismoniy tarbiyaning vositalariga tavsif ko‘p yillik jismoniy tarbiya jarayonida jismoniy mashqlar, tabiatnining sog‘lomlashtiruvchi ...

This file contains 16 pages in PDF format (417.2 KB). To download "jismoniy tarbiyaning vositalariga tavsif", click the Telegram button on the left.

Tags: jismoniy tarbiyaning vositalari… PDF 16 pages Free download Telegram