тупрокларнинг тузли режими

DOCX 42,2 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1538550426_72457.docx тупрокларнинг тузли режими режа: 1. тупрокларнинг тузли режими 2. тупрокларнинг сув ва туз баланси. 3. шўрланган ва ботқоқлашган ерларни мелиорация қилиш. тупрокларнинг тузли режими тупрокларни тузли режими деганимизда тупрок катламларида тузларни тупланиши ва унинг профилларидан чикиб кетишини тушунамиз. тупрок туз режимини икки циклга булишимиз мумкин. 1) йиллик давр - бунда тупрок катламларидаги тузларнинг мавсумда гидрогеологик, режимга боглик равишда йил давомида узгаришига айтилади. 2) куп йиллик давр - бунда иклимий шароитга ва тупрокнинг гидрогеологик режимига боглик равишда тузларни йиллар давомида узгаришига айтилади. мисол учун иклимий шароитини узгариши билан тупрок ва унинг катламидаги намлик узгара боради, бу ходиса тупрокларни гидрогеологик шароитларини хам узгаришига олиб келади. тупрок катламларида тузларни тупланиши ва аралашиши пардасимон капиляр сувлари таъсирида тупрок катламларига сизилиб ернинг нишаблиги томон харакат килади ва сизот сувига кушилади. шу жараённи йиллар давомида кайтарилиши натижасида тупрок ва унинг катламларидаги тузлар микдори узгариб туради. сувда енгил эрувчи тузлар тупрок ва унинг катламларида эритма холда …
2
ларида тузлар кескин купаяди ва киш ойларида атмосфера ёгин-сочини ювилиши хисобига бу тузларни умумий концентрациясига кескин камайиб кетади. шурланмаган тупрокларни эритмасида 1,37-3,29 атм уртача шурланган-тупрокларда 2,3-6 шурхокларда 8,54-24,39 атм булиб, усимликларни (гузани) оптимал курсаткичи эса 2-4,3 атм. булиши керак. осмотик 5 атм. га ётганда усимлик сулий бошлайди, 8,5 атм-да эса уруг униб чикмайди. шунинг учун тупрок эритмасининг концентрацияси маълум осмотик босимда ушлаш максадга мувофикдир. маълумки бугланиш кучайган сари тупрок эритмасининг концентрацияси ортади ва тупрок эритмасидан чукмага туша бошлайди. олдин кийин эрийдиган темир, кремнезем ва карбонатнинг са ва mg ли бирикмалари кейинчалик caso4 - 2h2o (гипс), натрий сульфат (na2so4) ва энг охири натрий хлор чукмага тушади. шу нарсани эсдан чикариш керак эмаски, хлоридлар тупрок эритмасининг концентрацияси 300-350 г-л га етганда чукмага тушишни бошлайди. в.а. ковда шу нарсани аниклаганки, тупрок ва унинг катламлари узининг таркибида натрий сульфатларни ва гипсни туплайди. na ва mg хлоридлари жуда кам тупланиб, факат тупрок юкори катламлари кучли …
3
маган катламларда минераллашган сизот сувларини кутарилиши 4 ой давомида 2 м дан тупрокнинг юкори катламигача етиб боради. парланиш бошланмасдан олдин тупрок ва унинг катламларида хамда сизот сувлари таркибидаги тузларни таркалиши бир хилда булган. тупрок эритмаси унинг капилярлари оркали юкори кутарилиши билан парланиш бошланиб захарли тузлар тупрокнинг юкори катламига туплана бошлайди ва сульфатли тузлар урнини хлоридли тузлар ола бошлайди. бу куриниш тузларни мавсумий жуда тез ва яхши урин алмашинувидан далолат беради. тупрок эритмаси билан юкорига кутарилган na икки валентлик коллоид катионлар билан реакцияга киришиб уни тупрок сингдириш комплексидан сикиб чикаради. сикиб чикарилган са сульфат билан кушилиб гипсни хосил килиб чукмага тушади. кишки ва бахорги ёгин-сочин тупрок катламидаги тузларни куп микдорда пастга ювиб туширади. бу тузлар ичида энг куп хлоридлар ювилади. ёз ойларида эса бу тузлар яна тупрокнинг юкори катламларида тупланади. вакт утиши билан тупрокнинг юкори катламида хлоридларни умумий микдори камайиб, унинг урнига сульфатлар микдори ортади ва тупрок 2-3 йилдан кейин сульфатли-хлоридли …
4
ф килади ва бу коэффициент фанда уз урнини топади: бу коэффициент (сас) - тма тузларни мавсумий аккумуляцияси деб белгиланади ва унинг муносабатини тузларни умумий микдорини куздан-бахорга караб узгаришини тупрок профилларидаги тузларни микдорий ёки тонна хисобида ифодалайди. мисол учун конеттог ён-багирларида, ~арбий хисор тогининг атрофида, сирдарё ва амударёнинг кадимги дельталарида хамда +арши чулида жуда катта майдонни эгаллаб ётибди. бу майдонларни иклимий шароити сур-тусли ва бошка тупрок зоналарига ухшаш булиб тупрок устки кисми юпка катлами билан коплангандир. енгил механик таркибли тупроклар таркалган ерларида ёгингарчилик куп булган вактларда тупрокни 50 смгача намлатиш мумкин ва тупрок 10-20 кун давомида тула нам сигимига эга булиши мумкин ва шу вактлардагина усимликлар яхши ривожланади. ёз ойларида эса намлик максимал гигроскопик намликдан хам кам булиб, усимликлар усиши учун шароит булмай колади. шунинг учун бу ерларда тузларни харакати киш ва бахор ойларида фаоллашади. ёз ойларида тузлар тупрокнинг юкори катламларида тупланади. пастки катламларда эса мавсум давомида тузларни микдорини узгариши сезилмайди. …
5
маълумоти тушинилади. тупрок сув ва туз катьиятлик билан алохида экин майдонларида тупрок-мелиоратив районларида, областларида, сугоришни бошкарув иншоатларида олиб борилади ва тупрок хамда унинг бутун катламлари билан бирга токи сизот сувигача ёки тупрокнинг хаво алмашиниш катламигача хисобланади ва маълум даврда олиб борилади. тупрок сув баланси а.а. роде таклиф этган формула буйича тупрок ва унинг катламларида намликни тупланиш ва сарфланиш жараёни хисобланади. в к во (ос + к + грп) - (д + исп + впс + грс) бу ерда в - тупрок ва унинг катламларидаги сув жараёнининг текшириш даврининг охиридаги жамгармаси; во - тупрок намлигининг текширишни бошлаш олдидаги жамгармаси; ос - текшириш давридаги атмосфера ёгин-сочинининг умумий йиминдиси; к - текшириш давридаги конденсация курсаткичи; грп - текшириш давридаги сизот сувлари оркали тупрок катламларида намликни тупланиш микдори; д - текшириш давридаги дисукция курсаткичи; исп - текшириш давридаги физик бугланиш курсаткичи; впс - текшириш давридаги намликни тупрок катламларидан ён атрофга окимининг курсткичи; грс - …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "тупрокларнинг тузли режими"

1538550426_72457.docx тупрокларнинг тузли режими режа: 1. тупрокларнинг тузли режими 2. тупрокларнинг сув ва туз баланси. 3. шўрланган ва ботқоқлашган ерларни мелиорация қилиш. тупрокларнинг тузли режими тупрокларни тузли режими деганимизда тупрок катламларида тузларни тупланиши ва унинг профилларидан чикиб кетишини тушунамиз. тупрок туз режимини икки циклга булишимиз мумкин. 1) йиллик давр - бунда тупрок катламларидаги тузларнинг мавсумда гидрогеологик, режимга боглик равишда йил давомида узгаришига айтилади. 2) куп йиллик давр - бунда иклимий шароитга ва тупрокнинг гидрогеологик режимига боглик равишда тузларни йиллар давомида узгаришига айтилади. мисол учун иклимий шароитини узгариши билан тупрок ва унинг катламидаги намлик узгара боради, бу ходиса тупрокларни гидрогеологик шароитларини...

Формат DOCX, 42,2 КБ. Чтобы скачать "тупрокларнинг тузли режими", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: тупрокларнинг тузли режими DOCX Бесплатная загрузка Telegram