европанинг географик ўлкалари

DOC 104,5 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1351147497_22147.doc европанинг географик ўлкалари eвропанинг географик ўлкалари режа : 1. фенноскандия. 2. исландия. 3. ўрта европа текислиги 4. марказий европа ва британия ороллари 5. альп-карпат европаси. 6. ўрта денгиз европаси, 7. шарқий европа текислиги. европа шаклланиш тарихи, геологик асоси, рельефи, иқлими ва табиий шароитига кўра бир-биридан тубдан фарқ қилувчи бир неча табиий географик ўлкаларга бўлинади. бу ўлкаларни ўрганар эканмиз, уларни алоҳида ўлка сифатида ажратилишига албатта асос борлигига амин бўламиз. ёши ва литологик таркибидаги тафовутга қарамасдан фенноскандия рельефининг таркиб топиш тарихи озми-кўпми ҳамма жойда бир хил. тўртламчи даврда фенноскандия бир неча марта муз билан қопланган ва музлик вужудга келадиган марказ бўлган. музликлар ва муз сувлари музлик рельефининг ажойиб комплексларини вужудга келтирган. фенноскандия 56° шимолий кенглик билан 71° шимолий кенглик орасида жойлашгналиги сабабли иқлим жуда қаттиқ, булутли ва тунманли кунлар кўп, кучли шамоллар эсиб туради. илиқ оқимли циклон циркуляцияси бўлиб турадиган атлантика океанига яқин бўлганидан бу ерда ёғин-сочин сероб ва қиш давомида …

да мухим ўрин тутади, гидроресурслардан электр энергияси олишда кенг фойдаланилади. норвегия билан швеция дунёда энг кўп электрлаштирилган мамлакатлардндир. фенноскандия темир ва мис рудаларига ҳамда қурилиш тошларига бой. тоғлик область фенноскандиянинг ғарбий тоғли қисми иккита йирик орографик бирлик: скандинавия тоғлари ва норландия ясси тоғлигидан иборат. скандинавия тоғлари шимоли-шарқий йўналишда чўзилган ўртача баландликдаги усти ясси тўлқинсимон, тоғликлар-фъельдлардан иборатдир. фъельдларни тектоник водийлар айрим массивларга ажратиб қўйган. ғарбдан фьордлар, шарқдан дарё водийлари ва фьордсимон кўллар ана шу водийлар бўйлаб кириб борган. скандинавия тоғларининг шарқий ён бағри ғарбий ён бағридан қиярок, лекин нормандия ясси тоғлигига жарлик ҳосил қилиб тик тушади. скандинавия тоғларидан нормандия ясси тоғлигига ўтиладиган ён бағир қаттиқ букилган, бу ерда узун фъордсимон кўллар ва чуқур дарё водийлари ҳосил бўлган. скандинавиянинг шарқий қисмини кесиб ўтадиган тектоник ёриқлар кўпинча шимолий-ғарбий йуналишдадир. ер юзаси зина шаклида бўлганидан бундай ёриқларда серостона консквент дарёлар ҳамда трог типидаги кўл шаклида кенгайиб кетган сувлар бор. баъзи дарёлар қуйи оқимида анчагина …

н тузилган. марказий швеция паст-текислигидагина қумтош ва кембрий-силур сланец ҳамда охактошлардан иборат чўкинди жинслар қолдиқлари учрайди. скандинавия музликларининг чекиниш босқичларида қадимги балтика денгизининг қирғоқ чизиқлари бор неча марта ўзгарган ва трансгрессиялар бўлган. бир неча трансгрессия оқибатида марказий швеция пасттекислигида ва қисман финляндиянинг марказий кўл пасттекислигида морена қоплами ювилиб кетган ва денгиз қумлари ҳамда гиллари ёткизилган. бироқ трансгрессиялар узоқ давом этмаганлигидан фенноскандия текисликларининг музлик рельефи умуман кам ўзгарган. сув остида қолган районларда асосан тупроқ-грунт характери ўзгариб, майда донали гил фракциялар кўпайган. бу фракциялар подзол тупроқларнинг гилли ва қумок турларининг пайдо бўлишига катта аҳамиятга эга. фенноскандия текисликларининг атлантика океанидан анча узоқ бўлганлиги ҳамда скандинавия тоғлари билан тўсилганлиги туфайли мўътадил кенгликларнинг денгиз ҳавоси иқлимга кам таъсир қилади ҳамда арктика ҳавоси билан континентал мўътадил ҳаво тез-тез кириб келади. текисликлар иқлими учун қишнинг узоқ ҳамда совуқ бўлиши, ғарбий европадаги энг паст абсолют ҳарорат, қорнинг узоқ ётиши, кеч кўкламда ва эрта кузда тез-тез совуқ уриши характерлидир. …

елькя, манселькя сертепа қирлари баландлиги 400-600 м келадиган паст баланд грядалардир. финляндияда бундай ўрмонсиз тепаликлар "тунтури" деб аталади. тундра сўзи ана шундан келиб чиққан. швециянинг жанубида балтика қалқонининг гумбаз шаклида кўтарилган унча баланд бўлмаган қисмида смоланд қирлари бор. смоланд қирлари ўз структурасига кўра, маркази баланд жануби, ғарби ва шарқи бир оз қия, бу қирлар шимолда марказий швецуия кўл пасттекислигининг тектоник депрессиясига тик тушган. смоланднинг ён бағирлари марказидан атрофга оқадиган кўп серостона дарёлар билан парчаланган, бу дарёларнинг водийлари тектоник ёриқлардан ўтади. исландияни кўпинча олов ва музлар ороли дейишади. бутун орол бошдан-оёқ тўртламчи ва учламчи давр базальтларидан таркиб топган. бу базальтлар шимолий атлантика қуруқлиги чўкканда пайдо бўлган чуқур ёриқлардан оқиб чиққан. базальт қопламлари кўпдан-кўп платолар ҳосил қилган. бу платолар вертикал харакатлар натижасида турли хил баландликка кўтарилиб қолган. кўпчилик пла-толарнинг ўртача баландлиги 400-600 м улар денгизга ёки пасттекисликдан иборат камбар сохилларига тик тушган. пасттекисликлар орол майдонининг бор-йўғи 7% ини ташкил этади. қирғоқ айникса, …

лардаги катта-катта майдонлар қорамтир чирксимон лишайниклар билангина қопланган. шунинг учун ҳам бундай жойлар қора чўлларга ўхшайди. орол жанубий қисмининг 6% га яқин майдони яйлов сифатида фойдаланиладиган турли ўтлар билан қопланган ўтлоқлардир. европа текислиги европанинг энг йирик табиий ўлкасидир. ер юзаси текис ҳамда территорияси катта бўлганидан ва географик холати хусусиятларига кўра кенглик бўйлаб чўзилган ландшафт хоналари аниқ намоён бўлган. бу эса ўлканинг ўзига хос табиий географик хусусиятидир. ўлканинг асосий қисми германия-польша паст-текислиги, ютландияни ва шимолий ҳамда балтика денгизларининг шу атрофдаги оролларини ўз ичига олади. қисқарок бўлиши учун бу территорияларнинг ҳаммасини германия-польша текислиги области деб атаймиз. ўлка ғарбий қисми геологик тараққиётнинг умумий обзорда тилга олинган хусусиятлари бу ерда аккумулятив музлик ва сув-музлик рельеф шакллари аниқ акс этган текисликлар ҳосил бўлишига олиб келган. тўртламчи музлик чўкиндилари ва қисман саёз денгиз ва дарё чўкиндилари ер юзасида энг кенг тарқалган ётқизиқлардир. қалинлиги 100-200 м келадиган тўртламчи давр жинслари тагидан баъзи жойларда учламчи ва мезовой қумтошлари …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Faylni Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"европанинг географик ўлкалари" haqida

1351147497_22147.doc европанинг географик ўлкалари eвропанинг географик ўлкалари режа : 1. фенноскандия. 2. исландия. 3. ўрта европа текислиги 4. марказий европа ва британия ороллари 5. альп-карпат европаси. 6. ўрта денгиз европаси, 7. шарқий европа текислиги. европа шаклланиш тарихи, геологик асоси, рельефи, иқлими ва табиий шароитига кўра бир-биридан тубдан фарқ қилувчи бир неча табиий географик ўлкаларга бўлинади. бу ўлкаларни ўрганар эканмиз, уларни алоҳида ўлка сифатида ажратилишига албатта асос борлигига амин бўламиз. ёши ва литологик таркибидаги тафовутга қарамасдан фенноскандия рельефининг таркиб топиш тарихи озми-кўпми ҳамма жойда бир хил. тўртламчи даврда фенноскандия бир неча марта муз билан қопланган ва музлик вужудга келадиган марказ бўлган. музликлар ва муз сувлари музлик рел...

DOC format, 104,5 KB. "европанинг географик ўлкалари"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: европанинг географик ўлкалари DOC Bepul yuklash Telegram