xalq og`zaki ijodi

DOCX 22 pages 2.0 MB Free download

22 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 2.0 MB

File type DOCX

Pages 22

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 22

xalq og`zaki ijodi topishmoqlar topishmoqlar faqat yosh bolalar uchun emas,balki katta yoshdagilar uchun ham ahamyatlidir. ular insonni o`ylash, chuqur fikr yuritish,mushohada qilishga o`rgatadi. xalq orasida topishmoqlar,jumboq,ba`zan matal,cho`pchak,chiston kabi atamalar ilan turli joylarda turli atalgan. uzoq o`tmish davrlarda topishmoqlar insonni o`rab olgan muhit va tabiatning turli –tuman xodisalari haqidagi tushunchalarning badiiy ifodasi sifatida maydonga kelgan. ular kata va kichikni birdek o`ylantiradi , tabiat va jamiyatni to`g`ri va topishmoq so`zi “tabzur” atamasi bilan keltirilgan. tez aytishlar. tez aytishlar asosan bolalarni to`g`ri va tez talaffuz qilishga o`rgatadi. bir xil tovushlarning, ayniqsa, undosh harflarning har bir so`zda keltirilishi, boladagi ayrim talaffuzdagi kamchiliklarini bartaraf etishga yordam beradi. mashqlar natijasida bolaning tili raon, nutqi aniq va tushunarli bo`ladi. ertaklar ertaklar xalq og`zaki ijodining qadimiy va keng tarqalgan janrlaridan biridir. qadimgi kishilarning tasavvurlari natijasida paydo bo`lgan afsonalarning zaminida dastlabki ertaklar paydo bo`lgan. dastlabki ertaklarda mifologik obrazlar ko`p uchragan. ertaklar avtorlari ma`lum emas. ertaklar davrlar o`tishi bilan ko`pgin …

2 / 22

ar buyuradilar, maslahat beradilar, ogohlantiradilar. o`zbek xalq maqollarida ona- vatanni sevish hamda uni har qanday ichki va tashqi dushmanlardan ximoya qilish, saqlash motivlari asosiy o`rinni egallaydi. matallar matallar maqollardan farqlanadi. garchand, o`tmishda maqol,metal,masallarning barchasi umumiy nom –masal – bilan atalgan bo`lsa-da, ularni farqlash mumkin. matallarda maqollardagi kabi tugallangan xulosaviy fikr ifodalanmaydi, balki fikrning boshlanishi aytiladi: “it quvgan soqovdk ”, “podadan oldin chang chiqarib”, “latta chaynagan buzoqdek”. ko`rinib turibdiki matallar ko`proq o`xshatiladi. maqollar matallardan farqli o`laroq fikriy mustaqillikka ega bo`lishi bilan ajralib turadi. matallar esa gapdan ajratib olinsa, alohida mazmunni ifodalay olmaydi. abdulla oripov). (1941-2016 yil) abdulla oripov 1941-yilda qashqadaryo viloyatining koson tumanida tug‘ilgan. 1963-yili esa toshduning filologiya fakultetini tamomlagan. shoirning “mitti yulduz”, “onajonim”, “o‘zbekistonim”, “yurtim shamoli”, “yuzma-yuz”, “najot qal’asi”, “yillar armoni” kabi she’riy kitoblarida bolalarga bag‘ishlangan ko‘plab she’rlari nashr etilgan. abdulla oripov ko‘p yillik samarali ijodi uchun o‘zbekiston davlat mukofoti laureate, o‘zbekiston xalq shoiri, o‘zbekiston qahramoni unvonlariga sazovor bo‘ldi. abdurahmon …

3 / 22

op etildi. bolalar uchun yozgan va o‘zimga ma’qul bo‘lgan she’rlarim yigirmatadan ortgach, ustozim, o‘zbekiston xalq shoiri quddus muhammadiy 1982-yilning noyabr oyida shaxsan o‘zi “yosh gvardiya” (hozirgi “yangi asr avlodi”) nashriyotiga kitob holiday chop etish uchun topshirdilar. o‘sha mashqlarning bir nechtasi 1984-yili “boychechak” jamoa to‘plamida e’lon qilindi. 1986-yilning kuzida yangi tashkil etilgan “yulduzcha” (bugungi “cho‘lpon” nashriyot-matbaa ijodiy uyi)da ish boshladim va hozirgacha shu dargohda muharrir vazifasida ishlab kelyapman. she’r va tarjimalarimning jamoa to‘plaridan joy olgani, shuningdek, maktab o‘quvchilarining o‘quv darsliklariga kiritilganligi menga ilhom bag‘ishladi. chop etilgan kitoblarim “kichkintoy va paxtaoy” (m.qodirov bilan birgalikda, 1987), “so‘zlovchi yomg‘ir” (i.donish, d.shokirovlar bilan hamkorlikda, 1990), “ehtiyotkot toshbaqa” (1991), “yozning tug‘ilgan kuni” (1992), “kuylayotgan bog‘”(1994), “o‘yinqaroq bulutcha”(1996), “o‘rdakcham”, “jonli savatcha” (2005), “uyquchining tushlari” (2006). abdusaid ko‘chimov (1951-yilda tug‘ilgan) iste’dodli shoir va nasrnavis abdusaid ko‘chimov 1951-yilda samarqand viloyati urgut tumanida tug‘ilgan. u toshkent davlat pedagogika institutining filologiya fakultetida o‘qidi. keyin “o‘qituvchi” nashriyotida, “lenin uchquni” (hozirgi “tong yulduzi”) …

4 / 22

sazovor bo‘lgan. “halqa” kitobi uchun esa g‘afur g‘ulom mukofoti bilan taqdirlangan. a.ko‘chimov ham shoir, ham nosir sifatida bolalar adabiyoti rivojiga o‘z hissasiniqo‘shib kelmoqda. agar u “chanoq” va “ikki bahor” kabi she’riy to‘plamlarida bolalar va o‘smirlar hayotidan poetic lavhalar chizgan bo‘lsa, “mening yulduzim”, “halqa” kabi hikoya va qissalardan iborat majmualarida ko‘proq qishloq hayoti, qishloq bolalari xarakteriga xos voqealarni tasvirlagan. “umid daraxtlari” nomli to‘plamida bo‘lsa hozirgi murakkab sharoitda bola tarbiyasi va uning jamiyatda tutgan o‘rni masalalariga e’tiborniqaratgan. a.ko‘chimov qardosh xalqlar adiblarining bir qator she’r va hikoyalarini o‘zbek tiliga o‘girgan. tatar adibi m.xarisovning “qizil sayyoraga sayohat” sarguzasht qissasi uning tarjimasida alohida kitob holiday chop etilgan. a.ko‘chimovning she’r, hikoya va qissalari rus, qozoq, ukrain, belorus, turkman, tojik va boshqa tillarga tarjima qilingan. uning “halqa” kitobi 1994-yili xitoy xalq respublikasida uyg‘ur tilida nashr etilgan. anvar obidjon (1947-yilda tug‘ilgan) o‘zbekiston xalq shoiri anvar obidjon 1947-yilning 8-yanvarida farg‘ona viloyatining oltiariq tumanidagi poloson qishlog‘ida tug‘ilgan. uning birinchi she’ri …

5 / 22

vtobola” /1988/, “dahshatli meshpolvon” /1989/, “yerliklar” /1990/, “grozniy meshpolvon” /1991/, “alamazon va gulmat hangomasi” /1992/, “ajoyibxona” /1993/, “meshpolvonning janglari” /1994/, “alisher ila husayn yoki uch dono va o‘g‘ri” /1996/, “alamazon va gulmat” /1998/, “oltiariq hangomalari” /1999/, “bulbulning cho‘pchaklari” /2001/, “odobli bo‘lish osonmi?” /2001/, “bezgakshamol-2” /2003/ kabi she’riy va nasriy to‘plamlari nashr etiladi. anvar obidjonning “qo‘ng‘iroqli yolg‘onchi”, “pahlavonning o‘g‘irlanishi”, “topsang hay-hay”, “navro‘z va boychechak”, “to‘rtko‘l”, “qorinbotir” kabi pyesalari va komediyalari respublika yosh tomoshabinlar teatrida va qator viloyat teatrlarida sahnalashtirilgan. uning asarlari asosida “o‘zbekfilm” kinostudiyasi tomonidan “tilsimoy – g‘aroyib qizaloq” va “dahshatli meshpolvon” filmlari suratga olingan. anvar obidjon o‘zbekiston respublikasi mustaqilligining yetti yilligida “o‘zbekiston xalq shoiri” unvoniga sazovor bo‘lgan. asqad muxtor (1920-1997) asqad muxtor 1920-yilda farg‘ona shahrida temir yo‘l ishchisi oilasida tug‘ilgan. u 11 yoshida otadan yetim qolib, bolalar uyida tarbiyalangan. toshkent davlat universitetida tahsil olgan. u bolalar uchun uzoq yillar ijod qilib kelgan. asqad muxtorning “tinchlik soldati”, “kaptarlar”, “chin yurakdan”, “hayotga …

Want to read more?

Download all 22 pages for free via Telegram.

Download full file

About "xalq og`zaki ijodi"

xalq og`zaki ijodi topishmoqlar topishmoqlar faqat yosh bolalar uchun emas,balki katta yoshdagilar uchun ham ahamyatlidir. ular insonni o`ylash, chuqur fikr yuritish,mushohada qilishga o`rgatadi. xalq orasida topishmoqlar,jumboq,ba`zan matal,cho`pchak,chiston kabi atamalar ilan turli joylarda turli atalgan. uzoq o`tmish davrlarda topishmoqlar insonni o`rab olgan muhit va tabiatning turli –tuman xodisalari haqidagi tushunchalarning badiiy ifodasi sifatida maydonga kelgan. ular kata va kichikni birdek o`ylantiradi , tabiat va jamiyatni to`g`ri va topishmoq so`zi “tabzur” atamasi bilan keltirilgan. tez aytishlar. tez aytishlar asosan bolalarni to`g`ri va tez talaffuz qilishga o`rgatadi. bir xil tovushlarning, ayniqsa, undosh harflarning har bir so`zda keltirilishi, boladagi ayrim talaffuzdagi...

This file contains 22 pages in DOCX format (2.0 MB). To download "xalq og`zaki ijodi", click the Telegram button on the left.

Tags: xalq og`zaki ijodi DOCX 22 pages Free download Telegram