nutq jarayonida tovushlarning o‘zgarishi

PPTX 16 sahifa 3,4 MB Bepul yuklash

16 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 3,4 MB

Fayl turi PPTX

Sahifalar 16

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 16

презентация powerpoint nutq jarayonida tovushlarning o‘zgarishi. reja: nutqning fonetik o’zgarishi haqida kombinator o’zgarishlar pozitsion o’zgarishlar nutq jarayonida turli tovush o‘zgarishi yuzaga keladi: ba’zi tovushlar qisqa talaffuz qilinadi, yoki biri ikkinchisi tomonidan moslashtiriladi, ba’zan tovushlar tushirilishi yoki orttirilishi, o‘rin almashinishi mumkin. nutq jarayonida sodir bo‘ladigan bu singari o‘zgarishlar tovushlarning kombinator va pozitsion o‘zgarishlari deyiladi. 1-§. kombinator o‘zgarishlar bunday fonetik hodisalar qatoriga assimilyatsiya, dissimilyatsiya, metateza kabi hodisalar kiradi. 1. assimilyatsiya. qator kelgan noo‘xshash nutq tovushlarining bir-biriga ta’siri natijasida biri ikkinchisini o‘ziga moslashtirgan holda, o‘xshash tovushga aylanishi assimilyatsiya deyiladi. assimilyatsiya ikki xil bo‘ladi: progressiv assimilyatsiya. talaffuz jarayonida oldingi noo‘xshash tovush keyingi tovushni o‘ziga o‘xshatsa, moslashtirsa, bu hodisani progressiv assimilyatsiya deyiladi: ket+di=ketti, ot+dan=ottan, yet+di=yetti, to‘k+gan=to‘kkan, buyruq+ga=buyruqqa, yurak+ga=yurakka. regrissiv assimilyatsiya. keyingi noo‘xshash tovush oldingi tovushga ta’sir qilib, uni o‘ziga o‘xshatsa, moslashtirsa, bu hodisani regrissiv assimilyatsiya deyiladi: yigit+cha=yigichcha, yoz+sin=yossin, tuz+siz=tussiz, bir+ta=bitta, non+voy=novvoy. 2. dissimilyatsiya. so‘zning bir o‘rnida yoki turli o‘rinlarida o‘xshash tovushlarning talaffuz paytida noo‘xshash tovushga …

2 / 16

agi bunday jarayon metateza deyiladi: daryo - dayro, (r-y), yomg‘ir - yog‘mir (m-g‘), ahvol - avhol (v-h) tuproq - turpoq (p-r), aylanmoq - aynalmoq (n-m). 2-§. pozitsion o‘zgarishlar quyidagilar: proteza, epenteza, prakopa, anakopa, sinkopa, eliziya, reduktsiya. 1. proteza so‘z boshida bitta unlining orttirilishi proteza hodisasi deyiladi: stol - istol, stul - istul, stakan - istakan. 2. epenteza so‘z boshida, o‘rtasida va oxirida ikki undosh qator kelganda, ular orasida i, ba’zan u va a unlisi orttiriladi: fikr - fikir, hukm - hukum, umr-umur, doklad - dokalad, mashq - mashiq, bank-banka, tank-tanka. 3. prokopa bunda so‘z boshida ba’zan unli yoki undosh tovush tushib qoladi: yirik- irik-iri, yog‘och - ag‘ach. 4. sinkopa bu hodisa asosan o‘zlashma so‘zlar talaffuzi jarayonida yuzaga kelib, so‘z o‘rtasi va oxiridagi keng unlilar tor unlilar kabi talaffuz qilinadi hamda ayrim hollarda tushiriladi: traktor-traktir, direktor - direktir, doktor - duxtir. 5. anakopa so‘z o‘zagidagi oxirgi unli yoki undoshning tushish hodisasidir: …

3 / 16

or unli kuchsizlanib, tushib qolishi ham mumkin: burun - burni, egin - egni, o‘g‘il - o‘g‘li, singil - singlim kabi. mazkur holat pozitsion o‘zgarish doirasida sodir bo‘ladi. e`tiboringiz uchun rahmat! image1.jpg image2.png image3.jpg image4.jpeg image5.jpeg image6.wmf image7.jpeg image8.jpg image9.jpeg image10.jpeg image11.jpg image12.jpg image13.png image14.jpeg image15.jpg image16.jpeg /docprops/thumbnail.jpeg

4 / 16

nutq jarayonida tovushlarning o‘zgarishi - Page 4

5 / 16

nutq jarayonida tovushlarning o‘zgarishi - Page 5

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 16 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"nutq jarayonida tovushlarning o‘zgarishi" haqida

презентация powerpoint nutq jarayonida tovushlarning o‘zgarishi. reja: nutqning fonetik o’zgarishi haqida kombinator o’zgarishlar pozitsion o’zgarishlar nutq jarayonida turli tovush o‘zgarishi yuzaga keladi: ba’zi tovushlar qisqa talaffuz qilinadi, yoki biri ikkinchisi tomonidan moslashtiriladi, ba’zan tovushlar tushirilishi yoki orttirilishi, o‘rin almashinishi mumkin. nutq jarayonida sodir bo‘ladigan bu singari o‘zgarishlar tovushlarning kombinator va pozitsion o‘zgarishlari deyiladi. 1-§. kombinator o‘zgarishlar bunday fonetik hodisalar qatoriga assimilyatsiya, dissimilyatsiya, metateza kabi hodisalar kiradi. 1. assimilyatsiya. qator kelgan noo‘xshash nutq tovushlarining bir-biriga ta’siri natijasida biri ikkinchisini o‘ziga moslashtirgan holda, o‘xshash tovushga aylanishi assimilyatsiy...

Bu fayl PPTX formatida 16 sahifadan iborat (3,4 MB). "nutq jarayonida tovushlarning o‘zgarishi"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: nutq jarayonida tovushlarning o… PPTX 16 sahifa Bepul yuklash Telegram