миллий тараққиётнинг ғоявий-мафкуравий асослари курсининг объекти, предмети, мақсади ва вазифалари

DOC 146,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1663532816.doc миллий тараққиётнинг ғоявий-мафкуравий асослари курсининг объекти, предмети, мақсади ва вазифалари режа: 1. миллий тараққиётнинг ғоявий – мафкуравий асослари курсини ўқитишнинг зарурияти ва мақсади. 2. миллий идеологиянинг предмети ва вазифалари. 3. идеологиянинг йўналишлари ҳақидаги муқобил қарашлар. ўзбекистоннинг ҳозирги давлат ҳудудида яшаган ҳалқларнинг уч минг йиллик тарихига назар ташлайдиган бўлсак, аксарият ҳолларда босқинчилар зулми остида яшаганлигини кўрамиз. дарҳақиқат, эрамиздан аввал vi асрда - эронлик аҳмонийлар, iv асрда - юнон босқинчиси александр македонский, эрамизнинг биринчи асрларида - хитойликлар, vii асрларда - араб бадавийлари, xii асрларда - мўғил истилочилари, xix асрдан бошлаб, аввал чор россияси, кейин «қизил империя» исканжасида эзилиб яшаганлигига кўҳна тарихимиз гувоҳ бўлган. шулардан келиб чиқиб хулоса қиладиган бўлсак, табиий равишда, нега халқимиз бунчалик эзилиб яшаган, сабаби нима, деган савол туғилади. унинг турли сабаблари ҳам, баҳоналари ҳам тарихчилар, сиёсатшунослар томонидан у ёки бу тарзда изоҳланган. лекин, узоқ давом этган бу миллий фожеанинг асосий сабаби - миллатнинг ғоявий-мафкуравий тарқоқлиги, парокандалигидир. зеро, миллий …

лқи ўз мустақиллигини сақлаб, миллий тараққиёт йўлига кира оладими ёки яна мустамлакачиликнинг янги кўринишларига хос ҳаёт кечирадими, деган дилемма юзага келди. 1. мустақилликка эришгандан кейин мустабид тизимнинг якка ҳукмрон бўлган коммунистик мафкурасидан безиб, зада бўлиб қолган халқ жамиятнинг барча соҳаларини «мафкурадан холи қилиш» сиёсатини қўллаб-қувватлади. натижада, мустақилликнинг дастлабки йилларида жамиятда, маълум маънода «мафкурасизлик», «мафкуравий бўшлиқ» пайдо бўлиб, саросимали ва таҳликали вазият вужудга келди, мустақилликнинг тақдирига жиддий хавф туғилди. буни ўз вақтида теран англаган президентимиз халқни бирлаштириш, мустақилликни мустаҳкамлашнинг муқобили бўлмаган бир йўли - ўзбек халқини уюштирувчи, янги жамият қуришга сафарбар этувчи миллий ғояни, жамият мафкурасини шакллантириб, халқ ишончи ва эътиқодига айлантириш масаласини ўртага ташлади. “мафкура соҳасида бўшлиқ, ваккум бўлмайди. ўзбекистон халқларининг дунёқараши, маънавий ва сиёсий маданиятининг энг илғор анъаналари асосида ишлаб чиқилаётган миллий мустақиллик мафкураси индивидуализмнинг вайрон қилувчи таъсирига қаршилик кўрсатишга қодир. мафкуравий иш, мустақиллик, юксак маънавият, ахлоқийлик, маданият ғояларини тарғиб қилиш ўткинчи ҳолга айланиб кетмаслиги керак” , дейди президентимиз …

адал ривожланмоқдаки, идеология фани уни ўрганишдан орқада қолмоқда. иккинчи томондан, «инсон-жамият», «жамият-жамият», «инсон-инсон» ғоявий—мафкуравий муносабатларни ўрганувчи идеология фанининг эмпирик—фактологик ва рационал—назарий жиҳатларидаги уйғунлик, парадигмаларидаги турғунлик ҳали такомилига етишдан анчагина йироқ. ҳатто, фаннинг тушунчалар тизимидаги дефинициясида ҳам ҳозиргача аниқлик йўқ. масалан, «ғоя», «мафкура», «идеология» тушунчаларининг предмети қатъий регламентлаштирилмаган, илмий адабиётларда уларни тушуниш ва тушунтиришда якдиллик етишмайди. «мафкура» тушунчаси, араб тилидан олинган бўлиб, фикрлар мажмуи, ғоялар ҳақидаги таълимот деган маънони англатади. маълумки, ҳар қандай таълимот мукаммаллигига ва илмийлигига қарамасдан, фан мақомига даъвогарлик қила олмайди, балки фаннинг муайян тадқиқот методларини қўллаган ҳолда, ғояларни «моддийлаштириш», «оммалаштириш» усули ҳисобланади. буни мафкура тушунчасининг луғавий—мантиқий мазмуни ҳам кўрсатиб турибди. шунинг учун ғояларни ҳам, уларни амалга ошириш усуллари ҳамда воситалари бирлигидан иборат бўлган мафкурани ҳам, ғоялар ва уларни амалга оширишнинг илмий йўналиши бўлган идеология фани билан айнанлаштириш, назаримизда, ғализроқдир. классик маънода, идеология фанининг тадқиқот объектини инсон билан ижтимоий муҳит, инсон ва жамиятнинг ўзаро муносабатлари ҳақидаги ғоялар тизими, уларни …

тақозо қилади. «парадигма» тушунчаси грек тилидан олинган бўлиб, paradeigma — намуна, андаза деган маънони англатади. бу тушунчани биринчи марта фанга позивитист г. бергман киритган бўлиб, америкалик физик т. кун ўзининг «илмий революциялар структураси» номли асарида ривожлантирган эди. унинг фикрича, парадигмалар «барча фан соҳалари томонидан эътироф қилинган, маълум даврларда илмий жамоатчилик томонидан янги муаммоларни кун тартибига қўйиш ва оқилона ҳал этиш йўлларини топишни ифодаловчи тушунчадир» . ижтимоий—гуманитар фанларнинг мафкуравий жараёнларни комплекс тарзда, системали—структурали функционал таҳлил қилиш зарурияти турли (метафизик, диалектик, герменевтик, синергетик ва бошқа илмий) методлар, таълимотлар синтезлашувини, ўзаро муросага (консенсусга) келишини тақозо қилаётир. бошқача қилиб айтганда, ижтимоий—гуманитар фанлар ва идеология соҳаларида «конфронтацион мантиқ» мутлақо нисбий ва шартли характер касб этаётган бир пайтда, идеология ҳам фан сифатида илмий метод ва таълимотлар плюрализми тамойилларини, классик ва ноклассик қарашлар ўртасидаги ворислик муносабатларини, уларнинг ўзига хос тарихий аҳамиятини истисно қилмайди. лекин, бу борада президентимиз и.каримов «fidokor» газетаси мухбири саволларига берган жавобларида, ҳақли равишда этироз …

ина манфаатларига асосланса, жамиятнинг барқарор тараққиёти омилига, ижтимоий, иқтисодий, сиёсий муносабатларнинг ҳаракатлантирувчи мотивига ва кучига айлана олмайди. ҳозирги пайтда ғоявий-мафкуравий муносабатларнинг хусусиятлари ва уларни билиш соҳасидаги ўзгаришлар, умуман ижтимоий-сиёсий фанлар, хусусан идеологиянинг назарий-методологик «арсеналини», парадигмалари доирасини қайта кўриб чиқишни кун тартибига қўйди. чунки, бу ўзгаришларнинг асоси, илмий методология - «фикрлаш фундаментининг» ўзгаришида бўлиб, ижтимоий-гуманитар фанларнинг ҳам, идеологиянинг ҳам, жамият ҳодисаларини тушунтиришга доир янги парадигмалари шаклланмоқда. тарихий тажрибалар «эски идеология» (масалан, марксизм таълимоти, коммунистик мафкура) парадигмаси жамият ҳодисаларини изоҳлашда ўзининг бир томонлилиги, чекланганлиги ва қатор назарий хулосалари ижтимоий-сиёсий ҳаётдаги янги амалий ўзгаришлар жараёнига, ривожланиш даражасига мос келмаслигини, улар ўртасида жуда катта фарқ борлигини кўрсатмоқда. шунинг учун, умуман социал ҳодисаларни, хусусан ғоявий-мафкуравий муносабатларни назарий билиш ва амалий ўзгартиришнинг янги методологиясини ишлаб чиқишнинг зарурийлиги: - биринчидан, мафкуравий жараёнларнинг билиш объекти ва предмети сифатида динамик ривожланиши, зиддиятлари очиқлиги, томонларининг бир-бирига ўзаро боғлиқлигидаги, муносабат характеридаги ўзгаришлар; - иккинчидан, ижтимоий—сиёсий ҳодисаларни илмий тадқиқ қилиш усуллари ва …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "миллий тараққиётнинг ғоявий-мафкуравий асослари курсининг объекти, предмети, мақсади ва вазифалари"

1663532816.doc миллий тараққиётнинг ғоявий-мафкуравий асослари курсининг объекти, предмети, мақсади ва вазифалари режа: 1. миллий тараққиётнинг ғоявий – мафкуравий асослари курсини ўқитишнинг зарурияти ва мақсади. 2. миллий идеологиянинг предмети ва вазифалари. 3. идеологиянинг йўналишлари ҳақидаги муқобил қарашлар. ўзбекистоннинг ҳозирги давлат ҳудудида яшаган ҳалқларнинг уч минг йиллик тарихига назар ташлайдиган бўлсак, аксарият ҳолларда босқинчилар зулми остида яшаганлигини кўрамиз. дарҳақиқат, эрамиздан аввал vi асрда - эронлик аҳмонийлар, iv асрда - юнон босқинчиси александр македонский, эрамизнинг биринчи асрларида - хитойликлар, vii асрларда - араб бадавийлари, xii асрларда - мўғил истилочилари, xix асрдан бошлаб, аввал чор россияси, кейин «қизил империя» исканжасида эзилиб яшаганли...

Формат DOC, 146,5 КБ. Чтобы скачать "миллий тараққиётнинг ғоявий-мафкуравий асослари курсининг объекти, предмети, мақсади ва вазифалари", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: миллий тараққиётнинг ғоявий-маф… DOC Бесплатная загрузка Telegram