фан

DOC 73,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1663535864.doc фан режа: 1. фан ижтимоий онг шакли сифатида. 2. фаннинг асосий туркумлари. 3. ҳозирги замон фани ва унинг ўзига хос хусусиятлари. 4. ўзбекистонда мустақиллик шароитида илм – фан ривожланишининг асосий йўналишлари. фан тушунчасини турли-туман изоҳлаш мумкин. аввало фан ижтимоий онгнинг махсус шакли бўлиб, унда табиат, жамият, инсон руҳий олами тушунчалар, қонунлар, назариялар шаклида ифодаланади. фан, дунё, шу жумладан одамнинг ўзи тўғрисидаги объектив билимларни ишлаб чиқаришга йўналтирилган юксак даражада ташкил этилган ва ихтисослаштирилган фаолиятдир. фан дунё ҳақидаги объктив билимлар тизимидан иборат. фаннинг асл моҳиятини ёритмоқ учун унинг қуйидаги жиҳатларини ҳисобга олиш лозим бўлади: биринчидан, фан ижтимоий онгнинг махсус шакли ҳисобланади. фаннинг мазмунида инсонни ўраб олган оламнинг моҳияти, ўзига хос жиҳатлари, хосса-хусусиятлари акс этади. инсон энг қадимий даврлардан бошлаб у яшаётган, уни ўраб олган дунёни тушунишга ҳаракат қилган ваш у асосда энг қадимий даврлардан бошлаб инсон онгида объектив олам ҳақидаги билимлар шаклланган. фан ўзлаштиришнинг олий усули ҳисобланади. билимлар объектив мазмунга эга, …

рни ҳосил қилиш учун махсус илмий методлардан фойдаланиш лозим бўлади. шунинг учун ҳам фаннинг мазмунида объектив оламдаги нарса ва ҳодисалар акс этиши билан бир қаторда, илмий билимларни ҳосил қилиш усуллари ҳам ишлаб чиқилган бўлади. - илмий изланиш натижалари илмий билим шаклларида – муаммо, қонун, илмий фараз, назария, кашфиёт, таълимотларда акс этади. - илмий билимлар ўзига хослиги уларнинг тизимлилиги, яхлитликни ташкил этишида. - фанда илмий билимларнинг чинлигини асослашнинг махсус усуллари ишлаб чиқилган бўлади. - илмий билимлар – қонун, назария, таълимотларни ўзига хос илмий тилда баён этилади. илмий тил деганда табиий ва сунъий тил воситаларидан фойдаланиш назарда тутилади. фан маънавий ишлаб чиқаришнинг ўзига хос шакли ҳисобланади. илмий изланишдан кўзда тутилган мақсад, унинг натижаси – илмий билим ҳисобланади. илмий билимларнинг шаклланиши ва тараққий этиши мураккаб ижодий жараён бўлиб, унинг келиб чиқиши илмий муаммога бориб тақалади. ҳар қандай илмий изланиш илмий муаммони қуйишдан бошланади. илмий муаммо у ёки бу назарий масалани хал қилишда у …

4. илмий фаолиятни мужассамлаштирадиган, бошқарадиган махсус илмий муассаса ва ташкилотлар; 5. лаборатория тадқиқотлари учун махсус жиҳозлар, асбоб-ускуналар, приборлар. фан илмий билимларни ҳосил қилишнинг энг умумий ижтимоий шакли бўлиб ҳисобланади. илмий билимлар индивидуал ва жамоа фаолияти натижасида шаклланади ва ривожланади. илмий билимларни ҳосил қилиш мураккаб жараён бўлиб, унинг моҳияти илмий билимлар динамикасида ифодаланади. бу билмасдан билишга, номукаммал билимдан мукамаллик сари боришдан иборат бўлган мураккаб жараён бўлиб, ўзаро бир-бири билан алмашиб турадиган эмпирик ва назарий даражада ўз ифодасини топади. фаннинг мухим томонларидан бири бу унинг бевосита ишлаб чиқарувчи кучларга айлана бошланганлиги. фан ва ишлаб чиқариш орасидаги ўзаро алоқадорлик турлича тарихий давларда турлича бўлган. масалан; олам ҳақидаги дастлабки илмий билимлар кишиларнинг бевосита амалий фаолиятларидан, кундалик эхтиёжларидан келиб чиққан. дастлабки даврларда фан ишлаб чиқаришга сезиларли даражада таъсир кўрсатмаган, бу таъсир жуда нари борганда меҳнат қуролларини аста-секин ўзгариб боришида намоён бўлган. унинг устига назарий билимларни амалиётга татбиқ этиш имкониятлари ҳам чекланган эди. xix асрдан бошлаб …

олади. фан яхлитликни ташкил этувчи илмий билимлар тизими сифатида ўзига хос тузилишга эга. бу фанлар классификациясида ўз ифодасини топади. фанларни турли асосларга кўра туркумлаш мумкин. предметига (нимага ўрганишига) қараб фанларни а) табиат б) жамият в) тафаккур ҳақидаги фан туркумларига бўлиш мумкин. техника фанларини олимлар алоҳида туркумга ажратадилар. билим билан амалиёт орасидаги алоқадорлик хусусиятларига кўра фанларни 2 гуруҳга бўлиш мумкин: а) фундаментал; б) амалий фанлар. фаннинг шаклланиши ва тараққиёти жамият тараққиёти билан бевосита боғлиқ. фаннинг шаклланиши ва тараққиёт босқичлари деганда қуйидагилар назарда тутилади: 1) фан шакллангунига қадар дастлабки билимларнинг шаклланиши; 2) қадимги дунёда фан; 3) ғарб уйғониш даврида фан тараққиёти (xv-xvii асрлар); 4) xviii-xix асрлар классик фаннинг шаклланиши; 5) xx асрнинг i ярми ноклассик фан; 6) xx асрнинг иккинчи ярмидан бошлаб ҳозирги замон фани шакллана бошлади. энг қадимий даврлардан бошлаб одам ўз атрофидаги оламни англашга интилади. дастлабки, билимлар илдизи инсон амалиётига бориб тақалади. дастлабки деҳқончилик, чорвачилик, ҳунармандчилик амалий характердаги билимлар асосида …

ий билимлар тизимини яратдилар. натижада математика, физика, биология, психология, астрономия, медицина, ва бошқа фанлар учун назарий замин яратилди. бу илмий билимлар платон академиясида, аристотель лицейларида, пифагор мактабларида ўқитилади. илмий билимларнинг шаклланиши ва тараққиётига марказий осиёдан етиши чиққан буюк алломалар баракали ҳисса қўшдилар. ватандошимиз муҳаммад ибн мусо хоразмий алгебра фанига асос солди. аҳмад фарғоний астрономия фани тараққиётига катта ҳисса қўшди. у осмон жисмлари ҳаракати тўғрисидаги таълимотни яратди; техник қурилмалар ишлаб чиқди. фарғоний география ва геодезия фанларини ривожлантиради. марказий осиёдаги илмий билимлар таракқиёти 1004 йилда ташкил топган дастлабки илмий даргоҳ - маъмун академияси фаолияти билан бевосита боғлиқ. бу академия дунёда «мажлиси уламо» немис билан машҳур бўлган ва унда абу райҳон беруний, абу али ибн сино, абу абдуллоҳ хоразмий, абу сахл исо ал-масихий каби кўплаб олимлар илмий фаолият билан шуғулланганлар. улар математика, астрономия, рухият, мантиқ, мусиқа, киме, география, механика сингари турли фан соҳалари билан шуғулланар ва фанларнинг келгуси таракқиётига замин ҳозирлаганлар. ватандошларимиз аҳмад …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "фан"

1663535864.doc фан режа: 1. фан ижтимоий онг шакли сифатида. 2. фаннинг асосий туркумлари. 3. ҳозирги замон фани ва унинг ўзига хос хусусиятлари. 4. ўзбекистонда мустақиллик шароитида илм – фан ривожланишининг асосий йўналишлари. фан тушунчасини турли-туман изоҳлаш мумкин. аввало фан ижтимоий онгнинг махсус шакли бўлиб, унда табиат, жамият, инсон руҳий олами тушунчалар, қонунлар, назариялар шаклида ифодаланади. фан, дунё, шу жумладан одамнинг ўзи тўғрисидаги объектив билимларни ишлаб чиқаришга йўналтирилган юксак даражада ташкил этилган ва ихтисослаштирилган фаолиятдир. фан дунё ҳақидаги объктив билимлар тизимидан иборат. фаннинг асл моҳиятини ёритмоқ учун унинг қуйидаги жиҳатларини ҳисобга олиш лозим бўлади: биринчидан, фан ижтимоий онгнинг махсус шакли ҳисобланади. фаннинг мазмунида инсо...

Формат DOC, 73,5 КБ. Чтобы скачать "фан", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: фан DOC Бесплатная загрузка Telegram