қуёш-ердаги ҳаёт манбаи

DOC 621,0 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1682924501.doc қуёш-эрдаги ҳаёт манбаи режа: 1. паст потенциалли қуёш қурилмалари ҳақида асосий таъсуротлар ва уларнинг ишлаш принципи 2. коллектор қуйи тизими. қуёш коллектори конструкцияси 3. коллектор иши самарадорлиги 4. қуёш энергиясидан фойдаланишнинг замонавий усуллари. маиший эҳтиёжлар учун иссиқ сув 5. қуёш энергияси ёрдамида турар-жой биноларини пассив иситиш 6. қуёшли иссиқ сув таъминоти тизими (қистт) 7. иссиқлик сақлаш қуёш тизими. 8. тақсимлаш ва истеъмол қуйи тизими эрдаги ҳаёт миллионлаб йиллар давомида қуёш билан боғланган бўлиб, буни қуйидаги мисолларда, биринчи навбатда, ёруғлик билан боғлиқ бўлган фотосинтез жараёнида кўриш мумкин. маълумки, ўсимлик япроқларида яшил модда-хлорифилл бўлиб, ёруғлик энергияси таъсирида карбонат ангидрид гази ва сув ҳисобига органик модда ҳосил қилади. бу жараёнда карбонат ангидридни ҳаводан, сувни эса илдизлар орқали тупроқдан олади. натижада ўсимлик танасида углеродлар, оқсил, ёғ ва бошқа мураккаб моддалар тўпланади. бу киши организми ва унинг соғлиғи учун зарур моддалар ҳисобланади. иккинчидан, ҳозирги кунда инсонлар фойдаланаётган органик ёқилғилар - тошкўмир, торф, табиий газ, …
2
атмосферада шамол ҳосил бўлади. шамол энергиясидан ҳам амалий мақсадлар учун фойдаланиш мумкин, чунки унинг йиллик ўртача энергия заҳираси 1,66 1020 ж ни ташкил этади. сайёрамизнинг иссиқлик балансини шакланишида ҳам қуёш энергияси асосий рўл ўйнайди, масалан қуёш радиацияси ҳисобига эр юзасида иссиқлик тақсимоти амалга оширилади. иссиқ ҳаво оқими фақат материклардан об-ҳаво ва иқлим шароитларини вужудга келтирмасдан, балки океанларда ҳам илиқ оқимни юзага келтиради. шундай қилиб, инсон азалдан қуёш энергиясидан табиий шароитда фойдаланиб келган. аммо, кейинҳалик махсус гелиотехник қурилмалар ёрдамида ундан энергетика мақсадлари учун фойдаланишнинг ҳам катта имкониятларини очди. шунинг учун қуйида қуёш тузилиши ва унинг энергия манбаи ҳақида қисқача тўхталамиз. қуёш-бизнинг қуёш системамизнинг марказий жисми бўлиб, у қизиган плазма ҳолатидир. унинг юза қисмининг (сиртининг) ҳароратси 600 к га, марказий қисмининг ҳарорати эса 10 миллион градусга тенг. эр билан қуёш орасидаги ўртача масофа 150 млн. километрни ташкил этади. қуёш диаметри эр диаметридан 109 марта катта, нурланиш туфайли қуёшнинг массаси секундига 4106 тоннага …
3
елади. одатда, эр атмосфераси чегарасида қуёш энергияси унинг интенсивлиги билан характерланади ва бу миқдорга қуёш доимийси дейилади. қуёш доимийсини қуйидгича аниқлаш мумкин: қуёшнинг радиуси р ва унинг марказидан эргача бўлган масофани р билан белгиласак, сўнгра маркази қуёш маркази билан мос келадиган сферани қараймиз. бундай сферанинг сирти 4πр2 га тенг бўлади ва ундан вақт бирлиги ичида: 4πr2*i (1) энергия миқдори ўтади. бунда и-эр атмосфераси чегарасидаги қуёш энергияси интенсивлиги ҳисобланади. юқоридаги энергия миқдори (1), ўз навбатида вақт бирлиги ичида қуёш сиртидан нурланаётган энергия миқдори: 4πр2 э (2) га тенг (1) ва (2) ларни тенглаштирсак, 4πр2и =4πр2э (3) бўлади, бундан: (4) ни оламиз. иккинчи томондан, қуёшни абсолют қора жисм деб қарасак, стефан- болғтсман қонунига кўра: р2 э= 𝜎т4 (5) бўлади. натижада (4) ва (5)дан: и = р2 𝜎т4 (6) келиб чиқади. (6) формулага кирган катталикларнинг қийматлари қуйидагича: бу катталикларнинг қийматларини (6) формулага қўйиб ҳисоблаб чиқилса, и⊥ = 1,4квт м2 га тенг эканлиги маълум …
4
нчи қисми - тўлқин узунлиги 380 дан 780 нм гача бўлган нурлардан иборат бўлиб, спектрнинг кўринадиган қисмини ташкил этади. спектрнинг кўринувчи қисми, энергетика балансига 46% ҳисса қўшади. спектрнинг кўринувчи қисмида, энергиянинг тўлқин узунлиги бўйича тақсимланиши бир хил бўлмасдан, унинг максимуми тахминан 550 нм тўлқин узунлигига тўғри келади. бу нурлар ҳаёт учун катта аҳамиятга эга. учинчи қисми - тўлқин узунлиги 780 дан 3400 нм гача бўлган нурлардан иборат бўлиб, спектрнинг инфрақизил қисмини ташкил этади, инфрақизил нурлар энергетика балансининг 47% ини ташкил этади. бу эрда шуни таъкидлаб ўтиш керакки, қуёшнинг тушиш бурчагига қараб, эрга тушаётган қуёш радиацияси спектрининг улътрабинафша, инфрақизил ва кўринувчан қисмларининг миқдори ўзгариб туради. масалан, қуёш баландлиги 300 бўлганда спектрда 53% инфрақизил, 44% кўринувчан ва 3% улътрабнафша нурлардан иборат бўлади. инфрақизил нурлар уларнинг иссиқлик таъсирларига қараб, одатда, иссиқлик нурлари ҳам деб юритилади, чунки инфрақизил нурлар барча қизиган жисмлар томонидан тарқатилади. ҳароратлари 2273-2773 к бўлган чўғланма электр лампалари нурланиш энергияларининг 25% …
5
sentyabr may 928 916,4 887,4 846,8 777,2 632,2 394,4 avgust iyun 930 883,2 883,2 846,8 777,2 678,6 510,4 iyul тўғри радиация оқими актинометр ёрдамида, йиғинди радиация миқдори эса пиранометр ёрдамида ўлчанади. қуёшдан тўғри тушадиган радиация миқдоридан ташқари, осмон гумбазидан, атрофдаги обғектлардан сочилган энергия ҳам, горизонтал юзага тушадиган радиация ҳам мавжуд. сочилган радиация миқдори жадвалда келтирилган. сочилган қуёш радиацияси миқдори, qc ,вт м2 жадвал kenglik soat 12 oy φ=400 dekabr 58 58 52,2 40,6 23,2 - - yanvar fevral 63,8 63,8 58 46,4 34,8 5,8 - noyabr mart 69,6 69,6 63,8 58 46,4 29 - oktyabr aprelg’ 81,2 75,4 69,6 63,8 58 40,6 11,6 sentyabr may 92,8 81,2 75,4 69,6 63,8 58 34,8 avgust iyun 98,6 92,8 81,2 75,4 69,6 58 40,6 iyul паст потенциалли қуёш қурилмалари ҳақида асосий таъсуротлар ва уларнинг ишлаш принципи бизга маълумки, қуёш радиацияси доирасида қолдирилган ҳар қандай предмет қизийди. қуёш иссиқликдан фойдаланиш яна шу принципга асосланган. …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "қуёш-ердаги ҳаёт манбаи"

1682924501.doc қуёш-эрдаги ҳаёт манбаи режа: 1. паст потенциалли қуёш қурилмалари ҳақида асосий таъсуротлар ва уларнинг ишлаш принципи 2. коллектор қуйи тизими. қуёш коллектори конструкцияси 3. коллектор иши самарадорлиги 4. қуёш энергиясидан фойдаланишнинг замонавий усуллари. маиший эҳтиёжлар учун иссиқ сув 5. қуёш энергияси ёрдамида турар-жой биноларини пассив иситиш 6. қуёшли иссиқ сув таъминоти тизими (қистт) 7. иссиқлик сақлаш қуёш тизими. 8. тақсимлаш ва истеъмол қуйи тизими эрдаги ҳаёт миллионлаб йиллар давомида қуёш билан боғланган бўлиб, буни қуйидаги мисолларда, биринчи навбатда, ёруғлик билан боғлиқ бўлган фотосинтез жараёнида кўриш мумкин. маълумки, ўсимлик япроқларида яшил модда-хлорифилл бўлиб, ёруғлик энергияси таъсирида карбонат ангидрид гази ва сув ҳисобига органик модда ҳ...

Формат DOC, 621,0 КБ. Чтобы скачать "қуёш-ердаги ҳаёт манбаи", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: қуёш-ердаги ҳаёт манбаи DOC Бесплатная загрузка Telegram