қоқшол, куйдирги, қутириш

PPT 53 pages 1.9 MB Free download

53 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.9 MB

File type PPT

Pages 53

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 53

работа выполнена на кафедре хирургических болезней стоматологического факультета 1 ташгосми «пути улучшения результатов хирургического лечения ущемленных грыж передней брюшной стенки у лиц пожилого и старческого возраста» научный руководитель д.м.н. проф. каюмов тахиржан хатамович «қоқшол, куйдирги, қутириш » маърузанинг мақсади: талабаларга қоқшол, куйдирги, қутириш хакида тушунча бериш талабаларни қоқшол, куйдирги, қутиришларнинг клиник кечиши билан таништириш талабаларга қоқшол, куйдирги, қутиришнинг асосий диагностика ва даволаш томойилларини тушунтириш қоқшол қоқшол – ўткир специфик инфекцион касаллик бўлиб, организмга қоқшол таёқчаси экзотоксинининг таъсири натижасида нерв системасининг зарарланиши билан кечади, кўндаланг тарғил мушакларнинг тоник ва клоник қисқариши билан намоён бўлади. бу касаллик гиппократ замонасидан маълум бўлиб, унинг ўғли хам шу касаллик қурбони бўлган. этиологияси ва патогенези одам ва ҳайвонларда қоқшолнинг қўзғатувчиси экзотоксин ишлаб чикарадиган, граммусбат, спороген таёкча clostridium tetani хисобланади. қоқшол таёкчаси ҳайвонлар (қўйлар, сигирлар ва бошқалар) ва одам ичагида сапрофит сифатида яшайди (парентерал йўл билан тушганида патоген ҳисобланади). ҳайвонларнинг чиқиндилари билан ерга тушганида қоқшол таёқчаси узоқ …

2 / 53

озим кўришмайди. инкубацион даври 4 кундан 14 кунгача. қоқшолнинг кечки турлари ҳам учрайди (жуда кам ҳолларда 1-5 ойдан кейин ҳам учрайвериши мумкин). инкубацион даври қанчалик қисқа бўлса, касаллик шунча хавфли, клиник кечиши ва оқибати оғир бўлади. кечки қоқшолда касаллик нисбатан енгилроқ кечади. қоқшол таёқчаси организмга парентерал йўл билан тушганида кириш дарвозалари сохасида сақланиб қолади ва шу ерда зўр бериб кўпаяверади. cl. tetani нинг экзотоксини ўзида тетаноспазмин ва тетаногемолизин сақлайди ва улар сўрилганида касалликнинг манзараси ривожланади. тетаноспазмин нерв тизимига таъсир қилиб ўзига хос бўлган мушакларнинг тоник ва клоник қисқаришига сабаб бўлади. тетаногемолизин эса эритроцитларни парчалайди. токсинлар периневрал ва эндоневрал йўллар билан, лимфатик йўллар орқали марказий йўналишда, перифериядан орқа ва узунчоқ миянинг ҳаракатлантирувчи марказлари томон ҳаракатланади. бир вақтнинг ўзида ҳам марказий, ҳам периферик нерв тизимига заҳарли таъсир кўрсатади ва уларнинг рефлектор кўзгалишига олиб келади. баъзан эса заҳарлар гематоген йўл билан тарқалади. касалликнинг ривожланишига кириш дарвозалари соҳасидаги некротик тўқималар, ёт жисмлар ва йирингли …

3 / 53

жасига кўра 1. енгил тури 2. ўрта оғирликдаги тури 3. ўта оғир тури қоқшолнинг клиник манзараси продромал даврда бош оғриши, умумий холсизлик, кўп терлаш, ноаник оғриқлар ва жарохат атрофидаги мушакларнинг енгилгина тортишишлари, чайнов мушакларининг тезда чарчаб қолиши кузатилади. касалликнинг асосий симптоми скелет мушакларининг тоник ва клоник қисқаришлари ҳисобланади. тоник қисқаришлар узоқ вақт қисқаришлар билан намоён бўлса, клоник қисқаришлар эса мушаклар қисқариш ва бўшашишларининг алмашиниб туриши билан намоён бўлади. касаллик бирданига бошланади. чайнов ва юз мушакларининг тиришиши билан бошланиб, энса мушакларида ригидлик пайдо булади. жағ мушакларининг тоник қисқариши - тризм туфайли бемор оғзини оча олмайди. мимика мушакларининг спастик қисқариши натижасида ўзига хос сўлғин кулгу – сардоник кулгу пайдо бўлади. пешона ва лунжларида чуқур ажинлар – facies tetanica пайдо бўлади. сардоник кулгудаги беморнинг кўриниши: пешона, бурун қирраси ва оғиз бурчаги мушаклари таранглашган, юзи сўлғин азобланган кўринишда. бўйиннинг тўш-ўмров-сўрғич ва тери ости мушаклари ҳам таранглашган. бу қоқшолнинг оғир тури эканлигидан далолат беради. мушаклар …

4 / 53

давом этади, лекин вақт ўтиши билан бу қасқаришларнинг давомийлиги узайиб бораверади. баъзан мушакларнинг қисқаришлари шу даражада кескин бўлиши мумкинки бунда мушаклар узилиб, суяклар синиб, умуртқа суяклари танасининг компрессион синишигача бориб етади. агар қисқаришлар нафас мушакларигача тарқалса, беморнинг нафаси бузилиб асфиксия рўй беради ва беморнинг ўлимига сабаб бўлиши мумкин. кўрсатиб ўтилган асоратлардан (асфиксия, мушакларнинг узилиши, суякларнинг синиши) ташқари ўпка ателектази ва аспирацион пневмония, йирингли трахеит ва трахеобронхитлар ривожланиши мумкин. одатда беморларнинг ҳуши сақланган бўлиб, тезда тана ҳарорати кўтарила бошлайди, тахикардия кучаяди. кескин терлаш, ичак ва сийдик тутилиши кузатилади. касалликнинг яшин тезлигидаги турларида эса касалликнинг 1-2 суткаларида мушаклар қисқаришининг чўққисида ўлим содир бўлади. баъзи ҳолларда қоқшолнинг кечки турлари рецидив кузатилади. бу ҳолатлар мудраб ётган инфекциянинг фаоллашуви туфайли юз беради. бунда секин асталик билан холсизлик ривожланади ва мушаклар таранглаша боради. беморларнинг тана харорати субфебрил ёки маъёрида бўлиши мумкин. одатда касаллик бир неча хафта ёки ойлаб давом этиши мумкин ва соғайиш билан тугайди. дифференциал …

5 / 53

парчалари, зирапчалар) сақловчи жарохатлар айниқса хафли хисобланади. жарохатларни кенг қилиб очиш, ёт жисмларни олиб ташлаш ва йиринг оқиб чиқишини таъминлаш зарур. операциядан кейин эса гипертоник эритмалар билан боғламлар қўйиш керак. ташхис қўйилиши биланоқ катта дозада қоқшолга қарши зардоб (катталарга суткасига 100 000-150 000 ае, болаларга 20 000-80 000 ае, чақалоқларга эса 10 000 - 20 000 ае) юборилади. зардобни мушак орасига безредка усулида юборилади. оғир ҳолатларда эса қоқшолга қарши зардобни томир ичига натрий хлориднинг изотоник эритмасида 1:5 нисбатда эритилган ҳолда юборилади. қоқшолга қарши зардобни 2-3 сутка давомида, ҳар юборганда 50 000 ае га аста секинлик билан камайтириб борилади. қоқшолга қарши зардобнинг умумий дозаси катталар учун 200 000-350 000 ае гача етади. бу доза эса организмни антитоксин билан етарли даражада тўйинтиради ва даволаш жараёнида узоқ вақт давомида қонда эркин айланиб юрувчи токсинларни нейтраллаш учун зарур ҳимоя бўлиб хизмат қилади; кеч муддатларда эса зардоб юборишга ҳеч қандай зарурият қолмайди. қоқшолни даволашда касалликни …

Want to read more?

Download all 53 pages for free via Telegram.

Download full file

About "қоқшол, куйдирги, қутириш"

работа выполнена на кафедре хирургических болезней стоматологического факультета 1 ташгосми «пути улучшения результатов хирургического лечения ущемленных грыж передней брюшной стенки у лиц пожилого и старческого возраста» научный руководитель д.м.н. проф. каюмов тахиржан хатамович «қоқшол, куйдирги, қутириш » маърузанинг мақсади: талабаларга қоқшол, куйдирги, қутириш хакида тушунча бериш талабаларни қоқшол, куйдирги, қутиришларнинг клиник кечиши билан таништириш талабаларга қоқшол, куйдирги, қутиришнинг асосий диагностика ва даволаш томойилларини тушунтириш қоқшол қоқшол – ўткир специфик инфекцион касаллик бўлиб, организмга қоқшол таёқчаси экзотоксинининг таъсири натижасида нерв системасининг зарарланиши билан кечади, кўндаланг тарғил мушакларнинг тоник ва клоник қисқариши билан намоён бўл...

This file contains 53 pages in PPT format (1.9 MB). To download "қоқшол, куйдирги, қутириш", click the Telegram button on the left.

Tags: қоқшол, куйдирги, қутириш PPT 53 pages Free download Telegram