юксак ўсимликлар cормобионта йўсинсимонлар бўлими брёпҳйта

DOC 1,5 МБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1526024690_71494.doc юксак ўсимликлар cормобионта йўсинсимонлар бўлими брёпҳйта режа: 1. юксак ўсимликлар ҳақида умумий маълумот. 2. йўсинсимонларнинг таснифланиши, жигарсимон йўсинлар вакилларининг ўзига хос хусусиятлари ва кўпайиши. 3. барг-пояли йўсинлар тузилишидаги ўзига хос хусусиятлар, насллар галланиши. юксак, барг пояли (cормопҳйта) ўсимликлар тубан талломли (тҳалломпҳйта) ўсимликлардан қатор характерли хусусиятлари билан фарқ қилади. тубан ўсимликлар сувда ва айрим ҳолларда нам муҳитда ҳаёт кечиради. маълумки, улар ҳужайрасиз, бир ҳужайрали, колония шаклида, ипсимон, кўп ҳужайрали ва фақат юксак тараққий этган вакилларининг вегетатив танаси бир қадар дифференциялашган. яъни тубан ўсимликларда юксак ўсимликлардаги сингари ҳақиқий барг, поя ва илдиз каби органларга ажралган вегетатив тана йўқ. юксак ўсимликлар аста-секинлик билан сувдан чиқиб, қуруқликни ишғол қила бошлаган ва сув муҳитидан кескин фарқ қиладиган муҳитга дуч келганлар. бир хил сув муҳитдан қуруқликка чиқа бошлаган ўсимликлар икки хил — тупроқ ва ҳаво муҳитига дуч келадилар. табиийки, миллион йиллар давом этган узоқ тарихий тараққиёт давомида табиий танланиш таъсирида ўсимликлар аста-секин янги муҳит шароитларига …

атлашиши — насл галланишига хос хусусият ҳисобланади. одатда, жинссиз кўпайиш споралар ёрдамида бўлиб, бу спораларнинг ката-кичиклиги бир хил ёки ҳар хил бўлиши мумкин. улардан ўз жинсий органларига эга бўлган гаметофит деб аталувчи ўсимта вужудга келади. гаметофит бир жинсли (эркак ёки урғочи) ёки қўш жинсли бўлиши мумкин. жинсий кўпайиш юксак ўсимликларда огам типида бир-биридан кескин фарқ қиладиган жинсий гаметаларнинг қўшилиши натижасида содир бўлади. эркаклик жинсий гаметалар — хивчинли ҳаракатчан сперматозоидлар ёки ҳаракатсиз сперматсийлардир. сперматозоидлар мохсимон ва папоротниксимон ўсимликлар гаметофитида антеридий деб аталадиган махсус эркаклик жинсий органларида ривожланади. юксак ўсимликларнинг тухум ҳужайраси архегоний деб аталадиган кўп ҳужайрали урғочилик жинсий органларда вужудга келади. архегоний одатда чўзиқ гулча шаклида бўлиб, у қорин, бўйин ва оғизча қисмларидан иборат. у кўпчилик архегонийли (мохсимон ва папоротниксимон) ўсимликларда мустақил ҳаёт кечирадиган ўсимта – гаметофитда ва уруғли (очиқ ва ёпиқ уруғли) ўсимликларда уруғмуртак ичида тараққий этади. уруғланиш архегониат ўсимликлар ичида архегоний ичида содир бўлиб, сперматозоид унинг ичига фақат сувли …

, жинссиз спорофит насл эса 2н хромосом сонига эга бўлади. юксак ўсимликлар орасида фақат йўсинсимонларда гаметофит насл устун, қолган барча юксак ўсимликларда папоротниксимонлардан бошлаб гулли ўсимликларга қадар спорофит насл устундир. юксак ўсимликларнинг ички тузилиши ҳам мураккаблиги билан характерланади. мохсимонлардан бошлаб юксак ўсимликларнинг вегетатив ва генератив органлари мураккаблашади ва дифференциаллаша боради. вегетатив органларнинг бу қадар мураккаблашиб бориши уларнинг қуруқ муҳитга мослаша бориши билан боғлиқ. биринчидан унинг ҳимоя органлари – қопловчи тўқималари, иккинчидан уларнинг сув ва сувда эриган моддаларни шимиб олиши ва бутун танага тарқатиш вазифасини бажарадиган ксилема (ёғочлик) ўтказувчи найлар ва ўсимликнинг яшил қисмида ҳосил бўлган мураккаб органик моддаларни бутун танаси бўйлаб тарқатиш вазифасини бажарадиган флоэма (луб) ўтказувчи тўқималар тараққий этган. ниҳоят, юксак ўсимликларда фотосинтез туфайли ассимиляцион тўқималар ўз ривожланишининг юксак поғонасига кўтарилган. юксак ўсимликлардан фақат гулли ўсимликларда ассимиляция тўқималари – хлоренхима фотосинтез жараёнида қуёш нуридан рационал фойдаланиш имконига эга бўлган устунсимон ва лабсимон паренхима ҳужайраларга дифференциаллашган. юксак ўсимликларнинг 300 000 …

, йўсинсимон ўсимликлар, сув ўтлари сингари ўтказувчи най боғламлари ва айрим турларнинг ризоидлари эътиборга олинмаганда ҳақиқий илдизлари йўқ. иккинчидан, йўсинсимонларнинг айрим турларининг (масалан, жигарсимон йўсинлар) ер бағирлаб ўсувчи пластинка шаклидаги вегетатив танаси сув ўтларининг талломига ўхшаш. йўсинсимонларнинг сув ўтларига ўхшаш, ёғочланган турлари йўқ ва, ниҳоят, уларнинг индивидуал тарққиёт давридаги умумий ўхшашлик, буларда хам сув ўтлари сингари жинсий гаметофит наслнинг устунлиги ҳисобланади. шунинг учун ҳам йўсинсимонлар тарихий тараққиётда ўзига хос йўналишга эга бўлиб, филогенетик шажаранинг алоҳида ривожлана борган мустақил бўлимидан иборат. йўсинсимонлар ўсимликлар тубан вакилларининг вегетатив танаси дорзовенртал тузилишли, бир қадар юксак вакилларида поя, барг ва илдиз йўқ. гаметофит устида жинсий органлар антеридий ва архегоний жойлашган, у шарсимон ёки овал шаклдаги бир қатор ҳужайралардан ташкил топган ва ичи кўп сонли сперматоген ҳужайралар билан тўлган бўлади. бу ҳужайраларнинг ҳар бирида иккитадан (жигарсимон йўсинлари) ёки биттадан барг пояли йўсинларда икки хивчинли сперматозоидлар ҳосил бўлади. пишиб етилган антеридийнинг уч қисми очилади, ундан сперматозоидлар чиқиб, …

ёки спорогонийга айланади. спорогон кўсак шаклида бўлиб, унинг уст томонида қопқоқчаси бор. йўсинсимонларнинг турли хил вакилларида спорогон тузилиш жиҳатидан турлича бўлади. унинг девори бир ёки кўп қаватли, ичида спорогон тўқималари ёки бошқача археспорий (спора ҳосил қилувчи ҳужайралар) жойлашган. редукцион бўлинишидан тўрттадан гаплоид споралар вужудга келади. йўсинсимонларнинг спорофити кўпинча спорогон бандида жойлашган, ҳеч қачон поя ва барг ҳосил қилмайди. чунки алоҳида ҳаёт кечириш имконига эга эмас. шунга кўра, гаметофитнинг бир қисми ҳисобланади ва унинг ҳисобига озиқланади. съҳундай қилиб, йўсинсимон ўсимликларда гаметофит наслнинг спорофит наслга нисбатан устунлиги аниқ. йўсинсимонларнинг кўпгина турлари кўп ҳужайрали куртаклар ёрдамида вегетатив йўл билан ҳам кўпаяди. бу ўсимликлар палеозой эрасининг тошкўмир даврида пайдо бўлган қадимий ўсимликлардан ҳисобланади. псилофитсимон, йўсинсимон ўсимликлар гаметофит ва спорофит насли бир хилда ривожланган, қуруқликка чиққан ўсимликларнинг энг содда вакилларидан вужудга келган. йўсинсимонларга 20 мингдан ортиқ ўсимлик тури мансуб бўлиб, улар, одатда, икки аждодга бўлиб ўрганилади: 1. жигарсимон йўсинлар — ҳепатиcаэ. 2. поя баргли йўсинлар …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "юксак ўсимликлар cормобионта йўсинсимонлар бўлими брёпҳйта"

1526024690_71494.doc юксак ўсимликлар cормобионта йўсинсимонлар бўлими брёпҳйта режа: 1. юксак ўсимликлар ҳақида умумий маълумот. 2. йўсинсимонларнинг таснифланиши, жигарсимон йўсинлар вакилларининг ўзига хос хусусиятлари ва кўпайиши. 3. барг-пояли йўсинлар тузилишидаги ўзига хос хусусиятлар, насллар галланиши. юксак, барг пояли (cормопҳйта) ўсимликлар тубан талломли (тҳалломпҳйта) ўсимликлардан қатор характерли хусусиятлари билан фарқ қилади. тубан ўсимликлар сувда ва айрим ҳолларда нам муҳитда ҳаёт кечиради. маълумки, улар ҳужайрасиз, бир ҳужайрали, колония шаклида, ипсимон, кўп ҳужайрали ва фақат юксак тараққий этган вакилларининг вегетатив танаси бир қадар дифференциялашган. яъни тубан ўсимликларда юксак ўсимликлардаги сингари ҳақиқий барг, поя ва илдиз каби органларга ажралган вегетат...

Формат DOC, 1,5 МБ. Чтобы скачать "юксак ўсимликлар cормобионта йўсинсимонлар бўлими брёпҳйта", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: юксак ўсимликлар cормобионта йў… DOC Бесплатная загрузка Telegram